โครงสร้างของใจ : หน้า 65/326

โครงสร้างของใจ พระมหาเถระผู้ทรงภูมิรู้ธรรม อุทิศชีวิตเป็นเดิมพ้นเจริญสมาธิวิปัสสนา กรรมฐาน ด้วยการน้อมนำใจกลับมาอยู่ หยุด นิ่ง แน่น นุ่ม ณ ศูนย์กลางกาย ได้เห็น โครงสร้างและองค์ประกอบของใจว่ามี 4 ชิ้น คือ เห็น จำ คิด รู้ ซึ่งต่างลักษณะเป็นดวง แต่ละดวงต่างซ้อนกันเป็นโครงสร้างของใจ พระมหาเถระผู้ทรงคุณอันประเสริฐนี้ คือ พระมงคลเทพมุนี หลวงพ่อวัดปากน้ำ (สด จนทสโร) ท่านได้คะแนนไว้ใน “โอวาทอวุโส” เมื่อ 4 มีนาคม 2497 เป็นกถาที่ 18 ในหนังสือสมาธิธรรม 2539 หน้า 231 ซึ่งมีใจความดังนี้ “ความรู้ ความคิด ความจำ ความเห็น 4 อย่างนี้เขาเรียกว่า ใจ ความเห็นหนึ่ง สองความจำ สามความคิด สี่ความรู้ สี่อย่างนี้แหละ หยุดเข้าเป็นจุดเดียว ซ้อนเป็นจุดเดียวเข้าเรียกว่า ใจ ดวงธมานซ้อนอยู่ข้างใน ดวงคิด ดวงคิดซ้อนอยู่ข้างใน ดวงจ้า ดวงจ้า ซ้อนอยู่ข้างใน ดวงเห็น มันเป็นชั้น ๆ กน่อยนี้ อย่างนี้แหละรวมเข้าเรียกว่า ใจ