การปลูกฝังคุณธรรมในเด็ก : หน้า 33/113

ไม่เคารพนับถือ นี่เป็นธรรมชาติของ รู้จักกราบไหว้พระพุทธรูป พระสงฆ์ คนทั่วไป ด้วย แรก แรก ๆ เด็กอาจไม่เข้าใจว่าทำไม เพราะฉะนั้น คุณธรรมข้อที่ควร ต้องกราบต้องไหว้ ก็ไม่เป็นไร สอน ปลูกฝังก่อนคุณธรรมข้ออื่นใดคือความ ให้เขาคุ้นกับการทำความเคารพด้วย เคารพ ต่อจากนั้นจึงปลูกฝังเรื่องวินัย กายด้วยวาจาก่อน แล้วต่อไปจึงค่อย ลำดับ บ้านช่วยพ่อแม่ อย่าปล่อยให้อยู่เปล่า ถ้าเด็ก ๆ อดทนเรื่องพื้นฐานเหล่านี้ ได้จนเคยชินแล้ว เมื่อโตเป็นผู้ใหญ่แม้ เรื่องยาก ๆ ก็จะอดทนได้ ๒.วิธีการในการปลูกฝังคุณธรรม เรื่องศีล และเรื่องความอดทนไปตาม หาทางอธิบายให้เขาเข้าใจถึงคุณงาม ขาดความละเมียดละไม การปลูกฝัง ความดีของผู้ที่เขาทําความเคารพกราบ คุณธรรมในเรื่องความเคารพ เรื่องวินัย แม้ในการปลูกฝังคุณธรรมเรื่อง ไหว้ เพื่อให้เขากราบไหว้ด้วยความ และเรื่องความอดทนนี้ ปู่ย่าตายาย ความเคารพก็ยังต้องมีขั้นตอน กล่าว เคารพอย่างจริงใจซึ่งเป็นเรื่องไม่ยาก ของเราให้ความสำคัญมาก และท่าน คือต้องเริ่มสอนทันทีเมื่อเด็กเริ่มรู้ความ แต่ถ้าดูเบาไม่ปลูกฝังในสิ่งเหล่านี้ให้ ยังมีเทคนิคในการปลูกฝังที่ละเอียด เพราะแกบริสุทธิ์เหมือนผ้าขาว ถ้า ก่อน เมื่อโตเป็นผู้ใหญ่ เรื่องที่เขาจะ ลออละเมียดละไมไปตามลำดับ เนื่อ ปล่อยจนโต ได้รู้ได้เห็นทั้งเรื่องดีและ เคารพกฎหมายบ้านเมืองเคารพกติกา จากธรรมเนียมไทยแต่โบราณ ไม่ดีมากเข้า ๆ จะสอนยาก พ่อแม่ต้อง ปู่ย่าตายาย ผู้ใหญ่ในบ้านตลอดจน ของส่วนรวมก็ชักจะยากขึ้น สอนให้ลูกรู้จักกราบรู้จักไหว้พ่อแม่ คุณธรรมเรื่องวินัยก็เช่นกัน แบ่งเป็นวินัยพื้นฐานเบื้องต้นที่ต้องสอน ก่อนคือ วินัยเรื่องคำพูด เรื่องเวลา และเรื่องความสะอาด ต้องปลูกฝัง จนกระทั่งเป็นความคุ้นเคย วินัยพื้น ฐานที่ละเอียดขึ้นมาคือ ศีล ๕ ข้อ ซึ่ง ลูก ผู้ชายทุกคนต้องได้บวชเรียนกันจนเต็ม พรรษา ๓ เดือน กรณีบวช ๗ วัน ๑๕ วันไม่ค่อยมี บวชแล้วก็ต้องเรียนธรรมะ ด้วย จากนั้นจึงจะแต่งงานมีครอบครัว ได้ ส่วนคนที่สูงอายุจนเป็นปู่ย่าตายาย คนแล้ว ท่านก็มักหันหน้าเข้าวัดฟัง เทศน์ฟังธรรมกันทุกวันพระ เด็ก ๆ ใน เป็นคุณธรรมพื้นฐานของความเป็นคน ทุกครอบครัวจึงได้รับการปลูกฝังคุณ ต้องปลูกฝังให้ติดเป็นนิสัยสันดานว่า ธรรม โดยเห็นต้นแบบแท้จริง เป็น จะไม่ฆ่า ไม่รัก ไม่เจ้าชู้ ไม่พูดปด การปลูกฝังแบบให้ซึมซับอย่างละเมียด ไม่ดื่มสุราและไม่ติดยาเสพติดเป็นอัน ละไม เข้าถึงใจได้อย่างลึกซึ้ง คนใน ขาด สังคมไทยจึงรักใคร่ปรองดองกันดีมา คุณธรรมเรื่องความอดทน ต้อง ช้านาน ปลูกฝังเป็นลำดับไปคือ ให้อดทนต่อ ความลำบากตรากตรำ กรำแดด กรำ ฝน แล้วจึงเพิ่มให้รู้จักอดทนในสิ่งที่ ทนได้ยากขึ้นไปตามลำดับคือ อดทน ต่อความเจ็บไข้ได้ป่วย อดทนต่อการ แต่สภาพสังคมในปัจจุบัน เด็ก มักไม่ค่อยได้อยู่กับครอบครัวของปู่ย่า ตายาย ในครอบครัวส่วนมากมีแต่พ่อ แม่ลูก ซึ่งพ่อแม่เกือบทุกคนต่างก็มุ่ง แต่จะก่อร่างสร้างตัว บางบ้านปล่อย กระทบกระทั่งจากเพื่อนฝูง จากผู้น้อย ให้ลูก ๆ อยู่กับคนรับใช้จนโต ครั้น และอดทนต่อสิ่งที่ทนได้ยากที่สุดคืออด เข้าเรียนในโรงเรียนก็ต้องอยู่กับครูบา ทนต่อความเย้ายวนจากอบายมุขทุกชนิด อาจารย์รุ่นใหม่ ที่ยังหนุ่มยังสาว ขาด สำหรับเด็กเล็กให้ฝึกความอดทนในรูป ความรู้ความชำนาญในวิธีการปลูกฝัง แบบที่ง่าย ๆ ไปก่อน เช่น ให้อดทนทำ คุณธรรมแบบมีลำดับมีขั้นตอน และ การบ้านด้วยตนเอง พ่อแม่อย่าใจอ่อน ทำการบ้านให้ลูก ฝึกให้อดทนทำงาน ยังขาดความละเมียดละไม แม้สอน วิชาศีลธรรมก็ชอบที่จะสอนแบบวิชา พฤษภาคม ๒๕๓๖ กัลยาณมิตร ๒๑