ข้อความต้นฉบับในหน้า
รถโรงเ
ทรัพย์สมบัตินั้น
หากผู้เป็นพ่อแม่สามารถทำหน้าที่ทั้ง ๕ ประการนี้
ได้อย่างสมบูรณ์ก็จะสามารถสร้างลูกของตน ให้เพียบ
พร้อมด้วยความเป็นผู้มีคุณสมบัติและทรัพย์สมบัติ เป็น
ลูกที่ดีของพ่อแม่ และเป็นพลเมืองดีของประเทศ และพ่อ
แม่ที่กระทำได้เช่นนี้ จึงสมกับการที่ได้ชื่อว่า “เป็นครูของ
ลูก
ในบทบาทการเป็นครูของศิษย์นั้น หมายถึงการ
เป็นผู้แนะนำ ฝึกอบรมศิษย์ให้เป็นคนดี สอนให้เข้าใจ
แจ่มแจ้ง สอนศิลปวิทยาให้สิ้นเชิง ส่งเสริมยกย่องความดี
งามและความสามารถของศิษย์ให้ปรากฏ สร้างเครื่อง
คุ้มภัยในทุกสารทิศคือฝึกให้สามารถใช้วิชาชีพเลี้ยงตนเอง
ได้ และรู้จักดำรงตนในอันที่จะดำเนินชีวิตต่อไปด้วยดี
ตั้งแต่เล็กจนเติบโต เราทุกคนมีครูผ่านเข้ามาใน
ชีวิตนับจำนวนร้อย แต่ถามใจเราดูเถิดว่า มีครูสักกี่
คนที่เราเคารพเทิดทูนบูชา เรื่องราวของท่านประทับอยู่
ในใจเรามิรู้ลืม และจะมีครูอีกกี่คน ที่เลือนหายไปจาก
ความทรงจำของศิษย์
คุณสมบัติของคร
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงจัดหมวดธรรมอันเป็นคุณ
สมบัติของครูไว้ ๓ ประการ ผู้ใดสามารถทรงคุณสมบัติ
เหล่านี้ได้ทั้งหมด ย่อมได้ชื่อว่าเป็นครูที่สมบูรณ์ และเป็น
ครูที่อยู่ในดวงใจของศิษย์ได้ตลอดไป แต่จะสามารถทำได้
จำเป็นต้องมีคุณธรรมพื้นฐาน ๓ ประการ คือ ปัญญา
บริสุทธิ์ กรุณา เพราะถ้าขาดคุณธรรมทั้ง ๓ นี้แล้ว ก็
๔๒ กัลยาณมิตร พฤษภาคม ๒๕๓๖
ยากที่จะประพฤติตนให้มีคุณสมบัติของครูที่ดีได้
คุณสมบัติของครูทั้ง ๓ ประการดังกล่าวนี้ได้แก่
๑. ปิโย น่ารัก คือเป็นที่สบายใจ ชวนให้เข้าใกล้
เพื่อปรึกษาไต่ถาม มองครั้งใดก็มีแต่ความชื่นใจ สบายใจ
เบิกบานเป็นนิจ เหมือนพระจันทร์ในคืนวันเพ็ญ สว่างไสว
และชุ่มเย็น เป็นที่ชื่นชอบของคนทั้งหลาย
การที่คนใดคนหนึ่งจะทำตัวให้น่ารัก ไม่จำเป็นต้อง
หล่อต้องสวย ขอเพียงเป็นผู้ที่มีความงามทั้งกาย วาจา ใจ
พร้อมมูลทั้ง ๓ ชั้น เช่นนี้ก็จักได้เป็นผู้ที่น่ารัก น่าเข้าใกล้
งามอย่างหาที่เปรียบมิได้
กายงาม หมายถึงกายสะอาด ปราศจากการฆ่า
สัตว์ ลักขโมย หรือเจ้าชู้ เสื้อผ้า สะอาดเรียบร้อย กิริยา
มารยาทงดงาม
วาจางาม สำรวมคำพูด มีคำจริง ไพเราะ ถูกกาล
เทศะและบุคคล
ใจงาม มีใจบริสุทธิ์ แจ่มใส ร่าเริงเป็นนิจ
ทั้งหมดนี้ ก่อให้เกิดความประทับใจแก่ลูกศิษย์เป็น
อันดับแรก หากครูคนใดขาดคุณสมบัติข้อนี้ อันจะทำให้
เป็นคนเคร่งขรึม หรือเคร่งเครียดเกินไป ศิษย์ก็ไม่อยาก
เข้าใกล้ หรือแม้แต่ตลกคะนองเกินไป ก็ไม่น่ารักไม่สมกับ
บุคลิกของความเป็นครู
๒. ครุ น่าเคารพ คือ ท่านประพฤติตัวสมควรแก่
ความเป็นครูบาอาจารย์ เป็นที่พึ่งและที่ปรึกษา ทำให้ศิษย์
เกิดความมั่นใจ อบอุ่นใจ ครูผู้น่าเคารพต้องเป็นผู้ที่ทำให้
ศิษย์เกิดความมั่นใจในคำสอนที่จริงแท้ ไม่ผิดพลาด เป็น
ที่พึ่งที่ปรึกษา ไม่ว่าจะเกิดอะไรขึ้น ศิษย์ก็มั่นใจว่า ครู