ลักษณะของพระสถูปเจดีย์ : หน้า 97/113

พระสถูปเจดีย์ของพระ- เจ้าอโศกมีปรากฏ แต่ เมืองตักศิลา ทิศเหนือ ของอินเดีย ลงไปจน กระทั่งขับแคว้นแลกูฏได้ สุดของอินเดีย ลักษณะ สถูปมักสร้างเป็นอิฐ และ อาน่าเป็นรูปทรง บาตรคว่าตั้งอยู่บนฐาน สี่เหลี่ยม โดยรอบ น ที่ เดินท่าประทักษิณได้ บางทีก็ทำเป็นรูปพระแท่น 0 ซึ่งดูจะเป็นหนังสือนำเอาเรื่องราวทาง นอกจากนี้ศิลปะยุคพระเจ้าอโศก ฝ่ายสันสกฤตและบาลีมาแทรกเพื่อกันก็ เรายังอาจเห็นได้จากหัวเสาศิลาจารึกของ แสดงถึงความสำคัญของพระเถรเจ้าทั้ง ๒ พระองค์ เช่นหัวเสาศิลาจารึกที่สารนาถ องค์ ในอโศกอวทานมิได้ปรากฏมีพระ จำลักเป็นรูปพญาสิงห์ ๔ ตัว ยืนหันหลัง โมคคัลลีบุตรติสสเถระเลย แม้เรื่องพระ ให้แก่กันบ่ายหน้าไปยังทิศทั้ง (อัน มหินทะและเจ้าหญิงสังฆมิตา ซึ่งเป็น หมายถึงธรรมสีหนาทแผ่ก้องทั่วจตุทิศ) พระโอรสพระธิดาของพระเจ้าอโศก ใต้ฐานทำเป็นรูปธรรมจักรมีซี ระหว่าง ภายหลังออกบวชเป็นภิกษุ ภิกษุณี ก็มี จักรมีรูปสัตว์อีก ๔ ตัว คือ สิงโต ม้า ช้าง ได้ปรากฏในปกรณ์ฝ่ายสันสกฤต เช่น และโค แล้วมีบัวรับต่อเชื่อมกับเสาหิน เดียวกับความสำคัญของพระอุปคุปต์มิได้ อีกทีหนึ่ง ลักษณะของภาพจำหลักดัง ปรากฏอยู่ในปกรณ์ฝ่ายบาลี กล่าวนี้ วิจิตรตระการมากราวกับมีชีวิต ในมหาวังสะกล่าวว่า จำเดิมแต่ หินก็ขัดเกลี้ยงจนเกิดแววและเคลือบด้วย สงฆ์ทำทุติยสังคายนาแล้ว พระสิดควะ น้ำยาชนิดหนึ่ง ซึ่งจนบัดนี้ก็ยังค้นคว้า และพระจันทวชี มามิทันประชุมทำสัง กันไม่ออกว่าเป็นน้ำยาอะไร ความสง่า คายนา ต้องรับทัณฑกรรมให้รอคอย งามในศิลปะวิจิตรชิ้นนี้ ดลบันดาลใจ สั่งสอนอบรมคนสำคัญคนหนึ่ง ซึ่งจะ ให้รัฐบาลอินเดียต้องนำมาใช้เป็นตรา มาฟื้นฟูพระศาสนาในอนาคตกาล ท่าน แผ่นดิน สำหรับจารึกของพระเจ้าอโศก ผู้นั้นคือพระโมคคัลลีบุตรติสสเถระ นั้น ในตำบลที่เป็นเขา พระองค์โปรดให้ จารึกกับหน้าผาก็มีแต่เฉพาะที่ค้นพบแล้ว ทั้งจารึกหน้าผาและเสาศิลารวม ๓๐ กว่า ประวัติพระโมคคัลลีขูดs nadins: แห่ง และยังมีการขุดค้นพบกันอยู่เรื่อยๆ พระโมคคัลลีบุตรติสสเถระเกิด ยังมีที่หักพังกระจัดกระจายอีกหลายแห่ง ในสกุลพราหมณ์แขวงเมืองปาฏลีบุตร เมื่อน้อยได้อบรมเล่าเรียนไตรเพทจนแตก พระมหาเอะยุคพระเจ้าอโศก ฉาน แต่เมื่ออายุได้ ๑๖ ปี คราวหนึ่ง ในคัมภีร์มหาวังสะ ให้ความ พระสิดควะมาเยี่ยมเยียนบิดามารดาของ สำคัญแก่พระโมคคัลลีบุตรติสสเถระ โมคคัลลีบุตรติสสกุมาร ณ เรือนที่อาศัย มากในฐานะเป็นประธานสงฆ์ ทำตติยา บังเอิญวันนั้น โมคคัลลีบุตรติสสกุมาร สังคายนาโดยพระราชูปถัมภกของพระ เรียนสำเร็จไตรเพท เดินทางจากสำนัก เจ้าอโศก แต่ในคัมภีร์อโศกอาทานยก อาจารย์กลับบ้าน จึงได้พบปะสนทนา ความสำคัญให้แก่พระอุปคุปต์ ในฐานะ กับพระสิคควะ ได้ไต่ถามอภิปรายกัน เป็นผู้ชักนำพระเจ้าอโศกเที่ยวเสด็จบูชา ถึงเรื่องปัญหาลึกซึ้งในพระเวท พระ พุทธานุสรณียสถาน ส่วนในหนังสือ สิดควะก็สามารถตอบ อรรถาธิบายได้ ปฐมสมโพธิกถาฉบับไทย พระนิพนธ์ ทุกข้อทุกกระทงไป ของสมเด็จกรมพระปรมานุชิตชิโนรส อ่านต่อฉบับหน้า พฤษภาคม ๒๕๓๖ กัลยาณมิตร ๙๕