การแพร่หลายของพระพุทธศาสนา : หน้า 97/113

66 นับว่าพระพุทธศาสนาได้ แพร่หลายไปสู่นานาประเทศ ด้วยอนุภาพของพระเจ้า อโตและความเลิ เน แห่งพระพุทธธรรม นอก จาก ควันในประเทศอินเดีย และทางแหลมอินโดจีนแล้ว ครั้งนั้นพระพุทธศาสนn แพร่หลายเข้าไป จนจ ประเทศอียิปต์และดินแดน ของอาฟริกาเหนือ แล้ว ข้ามทะเลไปแพร่หลายใน ประเทศกรีกในทวีปยุโรป ด้วย - ลอดจนศิลาจารึกถึงความอุดม เท่านั้นมิได้ขัดขวางห้ามปรามไปถึงส่วน สมบูรณ์และสันติสุขต่าง ๆ ซึ่ง รวมแต่ละนิกาย จะเป็นภิกษุหรือภิกษุณี ชน จนกระทั่งสัตว์เดรัจฉาน เดียรถีย์ ฝ่ายนิกายของตนหรือนิกายอื่นแตกกัน จำนวน 50,000 รูป ในปกรณ์บาลี จึง เป็นต้องถูกพระราชกำหนดให้สึกจาก เป็นคณะสงฆ์ฝ่ายตรงกันข้ามอย่างไม่ต้อง สมณเพศ ในคัมภีร์มหาวังคะไปขยายว่า สงสัย มีความจริงอยู่ในเรื่องคณะสงฆ์ ตึกภิกษุลักเพศตั้ง 50,000 รูป อนึ่ง ในรัชสมัยของพระองค์ไม่ปรองดองกัน ตติยสังคายนาเป็นเรื่องมีจริง แต่เป็น ทั้งนี้เพราะต่างนิกายต่างทัศนะดังได้ การกระทำเฉพาะของคณะสงฆ์ฝ่ายเถร กล่าวมาแล้ว และพระองค์ทรงขอร้อง วาทิน ซึ่ง ณ บัดนั้นเกิดมีชื่อใหม่เรียกว่า ให้สามัคคีปรองดองกันทุกฝ่าย ตลอดจน “วิภัชวาทิน” พระเจ้าอโศกทรงอุปถัมภ์ มีพระราชกำหนดลงโทษแก่ผู้ที่ทำให้ และข้าพเจ้าเข้าใจว่า พระองค์ก็พร้อมที่ สงฆ์แตกกัน ดังจารึกที่สารนาถกล่าวว่า จะอุปถัมภ์การสังคายนาขึ้นบ้าง ตติย ณ “เทวานปิเย ปิยทส์ ลาซา เอส สังคายนาจึงเป็นการซักซ้อมตกลง และ ปาฏลี ปูเต เย เกนปิ สังเฆ เกตเว เอา ชำระตรวจสอบหลักพระธรรมวินัยของ โข ภิกฺขุ วา สงเฆ พากาติ เส โอทาตาน คณะสงฆ์ฝ่ายเถรวาทินให้แน่ชัดลงไปอีก ทุสาน สงฆ์ ปาเยยอนาวสาเส อวาริย์ เหว อิย์ สาสเน ภิกษุสงฆส ภิกขุณี สงฺฆสิกวิมน ปฏิวิเย ฯลฯ” เท่านั้น ปัญหาเรื่องธรรมทูตกรรม แม้ในศิลาจารึกมิได้กล่าวถึง แปลว่า “สมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ปิยทัสสีผู้เป็นที่รักแห่งทวยเทพมีรับสั่งว่า สมณทูต แต่ก็เชื่อได้แน่นอนว่า งาน ใคร ๆ ก็ตามไม่พึงทำสงฆ์ให้แยกแตกกัน ธรรมทูตได้ขยับขยายไปโดยกว้างขวางใน ถ้ามีภิกษุใดก็ดี ภิกษุณีใดก็ดี ยังสังฆ- รัชสมัยของพระเจ้าอโศก และอาจจะเป็น เภทให้เกิดขึ้นจงสึกเสียจากสมณเพศ ได้ว่าจารึกศิลาเรื่องสมณทูตถูกทำลายไป นุ่งห่มสีขาว(คือให้เป็นอุบาสก อุบาสิกา) จึงไม่ปรากฏหลักฐานถึงบัดนี้ เพราะ และไปอยู่ยังสถานที่อื่น ซึ่งมิใช่อาวาส หลักจารึกของพระเจ้าอโศกมีมากกว่า ของสงฆ์ พระราชดำรัสนี้ได้ประกาศแก่ เท่าที่ปรากฏอยู่หลายเท่านัก หลักเหล่านี้ คณะภิกษุและภิกษุณีทั้งปวง” บางหลักก็พังทลายไปเพราะธรรมชาติ นอกจากนี้จารึกในลักษณะคล้าย แต่บางหลักถูกโค่นทำลายด้วยฝีมือของ คลึงกัน เกี่ยวกับกำหนดโทษของการทำ มนุษย์ โชคดีที่อเล็กซานเดอร์คันนิ่งแฮม สังฆเภทยังมีที่โกสัมพีและสาญจิอีก จึง นักโบราณคดี ได้ไปค้นพบหลักฐานที่ พอเป็นหลักฐานแสดงว่า สังฆมณฑล สถูปเมืองกิลลาใกล้สาญจิ มีผะอบบรร สมัยนั้นไม่ปกติ มีการแตกสามัคคีกัน จุอัฐิธาตุจารึกว่า และข้าพเจ้าเข้าใจว่าพระเจ้าอโศกห้าม “สปุริส (ส) กาศยปโคตร เหมว ปรามกำจัดเฉพาะผู้ที่ก่อเรื่องสังฆเภท ตาจริยส” แปลว่า “พระเถรเจ้ากาศยป สิงหาคม ๒๕๓๖ กัลยาณมิตร ๕๕