ข้อความต้นฉบับในหน้า
ที่ไม่ใช่ฤดูกาลมาจากไหน นาค ครุฑ หรือเทพเจ้า
องค์ใดให้แก่เจ้า หรือว่าเป็นเพราะกำลังแห่งมนต์”
เขากราบทูลว่า “ขอเดชะ พระมหาราชเจ้า ใครๆ
มิได้ให้แก่ข้าพระพุทธเจ้า แต่ทั้งหมดนี้เป็นกำลัง
แห่งมนต์พระเจ้าข้า” พระราชาจึงตรัสว่า “ถ้าอย่าง
นั้นจะขอดูกำลังมนต์ของเจ้าสักวันหนึ่ง” เขากราบ
ทูลว่า “ขอเดชะ ข้าพระพุทธเจ้าจักแสดงถวายพระ
เจ้าข้า”
วันรุ่งขึ้น พระราชาเสด็จไปที่พระราชอุทยาน
แล้วรับสั่งให้มาณพแสดงมนต์ให้ดู เขารับพระ
ดำรัส แล้วจึงเดินเข้าไปใกล้ต้นมะม่วง ยืนในระยะ
๗ ก้าว ร่ายมนต์แล้ววักน้ำสาดต้นมะม่วง ทันใด
นั่นเอง ต้นมะม่วงก็ออกดอก ออกผลร่วงพรั่งพรู
เป็นดังมหาเมฆหลั่งกระแสฝน
พระราชาเสวย
ฝนลูกเห็บตก บัดนี้ยืนแข็งทื่อ มันเกิดอะไรขึ้น” จึง
ผลมะม่วงแล้วพระราชทานทรัพย์เป็นอันมากให้แก่ ตรัสถามขึ้นว่า “เมื่อก่อนเจ้าได้นำผลมะม่วงทั้งเล็ก
เขา แล้วตรัสถามว่า “มนต์อันเป็นอัศจรรย์ของเจ้านี้
เจ้าเรียนในสำนักของใคร”
ทั้งใหญ่มาให้เรา บัดนี้ ผลมะม่วงทั้งหลายไม่ปรากฏ
ด้วยมนต์ของเจ้าเลย”
มาถวายพระองค์”
มาณพคิดว่า ถ้าทูลว่าเรียนในสำนักคนจัณ มาณพฟังพระด่ารัสแล้วครุ่นคิดว่า ถ้าทูลว่า
ตาลจะต้องมีแต่ความอดสู คนทั้งหลายจักติเตียน วันนี้ข้าพระพุทธเจ้าไม่สามารถนำผลไม้มาถวายได้
ได้ แต่ถ้าเราลวงพระราชา มนต์ของเราก็คงไม่ พระราชาจักกริ้วเรา จึงแกล้งทูลว่า “ข้าพระบาท
เสื่อมหายไปในบัดนี้หรอก คิดดังนั้นแล้วจึงเผ็ด กำลังตรวจดูฤกษ์ยามที่จะนำผลมะม่วงอันมากมาย
ทูลว่า “ข้าพระพุทธเจ้า เรียนในสำนักอาจารย์
ทิศาปาโมกข์ในเมืองตักศิลา พระเจ้าข้า” พระราชา
ทรงโสมนัส ทรงชวนเขาเข้าสู่พระนคร แต่ในทันที
ที่เขากล่าวเท็จ มนต์ที่ร่ำเรียนมาก็เสื่อมไป
วันรุ่งขึ้นพระราชาทรงพระดำริว่า เราจักกิน
มะม่วง จึงเสด็จสู่พระราชอุทยาน ตรัสแก่มาณพว่า
“เจ้าจงนำมะม่วงมาให้เราเถิด” เขารับพระดำรัส
พระราชาตรัสว่า “เมื่อก่อนไม่เคยพูดถึงเรื่อง
ฤกษ์ยามเลย ทันทีที่บอก เจ้าก็นำผลมะม่วงอัน
มากมาย ซึ่งประกอบด้วยสี กลิ่น และรสมาให้เรา
ได้ วันนี้แม้เจ้าจะร่ายมนต์ก็ไม่สามารถนำผลไม้
มาให้เราได้”
มาณพเมื่อฟังแล้วก็คิดว่า เราไม่อาจจะหลอก
แล้วเข้าไปใกล้ต้นมะม่วง ยืนในระยะ ๗ ก้าว แล้ว ลวงพระราชาได้อีกต่อไป ถ้าเราสารภาพความจริง
ร่ายมนต์ ครั้นมนต์ไม่ปรากฏ ก็ทราบว่ามนต์เสื่อม แล้ว พระองค์คงไม่ลงพระราชอาญาเราแน่ เรา
เสียแล้ว จึงรู้สึกอดสูใจ พระราชาทรงพระดำริว่า ควรจะสารภาพความจริงเสียเถอะ จึงกราบทูลว่า
“วันก่อนมาณพนี้นำผลมะม่วงมาให้เราในท่ามกลาง “ข้าพระบาทศึกษามนต์นี้มาจากบุตรของคนจัณ
ข้าราชบริพาร ผลมะม่วงร่วงหล่นพรั่งพรูเหมือน ตาล ท่านอาจารย์ได้สั่งกำชับข้าพระบาทว่า ถ้ามี
กัลยาณมิตร มิถุนายน ๒๕๓๗ ๔๒