คุณค่าของความดีและเกียรติ : หน้า 110/128

สัตว์ทั้งหลาย บ่ายหน้าไปสู่ความตาย ตั้งแต่คืนแรกที่ถือปฏิสนธิ ในครรภ์มารดา วันคืนล่วงไป อายุของสัตว์ทั้งหลาย ก็สิ้นไป คุณความดีของเจ้าชายผู้ประเสริฐ บั่นทอนสุขภาพจิตของผู้ทำให้เสื่อมโทรม ได้แผ่กระจายไปทั่วอาณาจักรมคธ สม นำความผิดหวังมาสู่ปุ๋ยชนมีมารดาบิดา ตามที่พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า “กลิ่น และญาติพี่น้องเป็นต้น จึงควรหลีกเลี่ยง คือหอมไปได้ทั้งตามลมและทวนลมเป็น ความชั่วทั้งหลายเสีย กลิ่นหอมกว่าสุคนธชาติทั้งปวง” และว่า พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสไว้ว่า “สัตบุรุษย่อมปรากฏในที่ไกลเหมือนหิม “บัณฑิตในโลกนี้ เมื่อเรี่ยวแรง วันตบรรพต อสัตบุรุษแม้อยู่ในที่ใกล้ก็ กำลังและความพยายามยังมีอยู่ ควร ไม่ปรากฏ เหมือนลูกศรที่บุคคลยิ่งไป เว้นบาปทั้งหลายเสียเหมือนคนมีจักษุดี ในที่มืดในราตรี” และว่า “เกียรติย่อม เมื่อเดินทาง เว้นทางอันเป็นหนุ่มเลน ไม่ละผู้ประพฤติธรรม" เสียฉะนั้น” เกียรติย่อมไม่ละทิ้งผู้ประพฤติ พระเจ้าอโศกสมเด็จพระราชบิดา ธรรมเจ้าชายกุณาละทรงประพฤติธรรม ของเจ้าชายกุณาละนั้น ทรงปลื้มพระทัย สม่ำเสมอ จึงฟังไปด้วยเกียรติ และเป็น อย่างใหญ่หลวง ทรงอิ่มเอมกับความดี เกียรติที่แท้จริงมิใช่เกียรติปลอมที่บุคคล งามของเจ้าชายกุณาละ พระราชโอรส ไขว่คว้าหามาโดยการเบียดเบียนผู้อื่น ก็อะไรเล่าจะนำปีติปราโมชมา โดยการทำลายเกียรติของผู้อื่น เพื่อผดุง ให้แก่บิดามารดา เสมอด้วยการได้ทราบ เกียรติของตน มิใช่เกียรติซึ่งตั้งอยู่บนการ ว่าบุตรธิดาเป็นคนดี เป็นที่ยกย่องสรร คดโกงทุจริต ถ้าจะมีเกียรติเพราะเหตุ เสริญของคนทั่วไป อะไรเล่าจะนำ นั้นก็เป็นคนไร้เกียรติเสียดีกว่า เพราะ ความสุขใจมาให้แก่มารดาบิดาเสมอด้วย เกียรติอย่างนั้นก่อแต่ความทุกข์ใจให้ การได้เห็นบุตรธิดาได้เหยียบรอยอัน แม้จะชื่อว่าเป็นคนมีเกียรติโดยตำแหน่ง เป็นมงคลไว้ให้คนทั้งหลายได้เห็นเป็น หน้าที่ แต่ใจของคนหานิยมไม่ ตัวอย่าง แล้วดาเนินตาม เรื่องของเจ้าชายกุณาละได้แพร่ สะพัดเข้าไปแม้ในหมู่ภิกษุสงฆ์ ท่าน ๕๒ พระทัยอันประเสริฐของเจ้าชาย ผู้มี ผู้ทรงใช้ตราธรรมจักร เหล่านั้นต่างชื่นชมยินดีอนุโมทนาต่อน้ำ ดวงเนตรเหมือนนกกุณาละ ภิกษุหลาย รูปนั่งหลับตาภาวนาอำนวยพรให้เจ้าชาย เป็นตราแผ่นดิน ๑๐๘ มิถุนายน ๒๕๕๙ กัลยาณมิตร มีพระชนมายุยืนนาน ปราศจากโรคภัย เบียดเบียน จอมจักรพรรดิอโศกได้ทรงเห็น คุณค่าของพระพุทธศาสนาอย่างลึกซึ้ง นี่แหละความดี มิใช่จะก่อปรา และกว้างขวางทรงดื่มในรสพระธรรม โมชให้แก่ผู้ทำเองเท่านั้น แม้ผู้อื่นเมื่อ ด้วยพระองค์เอง และทรงชักชวนให้ ได้ทราบ ก็พลอยปีติไปด้วย มันให้ผล ราษฎรของพระองค์ปฏิบัติธรรม ทรง เป็นความชื่นใจทั้งแก่ผู้ทำและผู้รับทราบ ประจักษ์ชัดว่าพระพุทธศาสนานั้น มี ส่วนความชั่วนั้นมีผลตรงกันข้าม คอย คุณค่าแก่สังคม และการดำารงชีวิต Felasirissiles