การมีสติและการควบคุมอารมณ์ : หน้า 37/164

อุปสรรคต่าง ๆ ต้องมีสติ การมีสติ สติควรกำหนดรู้คู่ชีวิต ด้วยเพลิงกิเลส “บุคคลโกรธตอบบุคคลผู้โกรธก่อน ชื่อว่าเป็นคนเลวกว่าบุคคลนั้น คือสิ่งแรกที่จะช่วยกู้สถานการณ์เหล่า นั้นไว้ได้ บุคคลผู้ไม่โกรธตอบผู้โกรธก่อน ชื่อว่าชนะสงครามที่ชนะได้โดยยาก บุคคลใดรู้ว่าบุคคลชื่นโกรธแล้ว มีสติสงบใจได้....บุคคลนั้นชื่อว่า ในยามติดอ่านเขียนเรียนติกนา ในหน้าที่การงานชาญปัญญา ในวิชชาธรรมกายหมายน้พพาน น่าสงสารที่หลายๆ คนควบคุม สภาวะเช่นนี้ไว้ไม่ได้ อันที่จริงเรา สามารถควบคุมและผ่อนคลายความ เครียดลงได้ “ด้วยวิธีการเจริญสติ” เพียง สงบอารมณ์ให้อยู่นิ่งๆ สักครู่ นึกวาง ความรู้สึกตรงกลางอย่างเบาๆ สบายๆ ครู่เดียวเท่านั้น สติก็จะกลับเข้ามาสู่ แหล่งแห่งสติภายในโดยธรรมชาติ ประคองสติให้นิ่งๆ สติก็จะเจริญขึ้น ชัดฝุ่นไปทวนลม ฉะนั้น -ทุกคนมีกรรมเป็นของตัว ใคร ท่า กรรมใดไว้ตนจะต้องเป็นผู้รับผลของ กรรมนั้น -นึกโกรธก็ให้อภัยเขาเสีย คิด ว่าผู้ที่ไม่เคยเป้นญาติกับเรามาก่อนย่อม ไม่มี แล้วแผ่เมตตาให้เขามีความสุข ได้ทำประโยชน์ให้เกิดแก่ทั้งสองฝ่าย” เราก็จะพลอยได้รับความสุขใจนั้นด้วย ยามใดที่มีอารมณ์โกรธมากระ ทบ เราต้องมีสติเตือนตนว่า “จงอดทน และอดกลั้น” ถ้าเราทนไม่ได้แสดงว่า เราทำา ผิดค่า สอนของพระบรมศาสดา ในยามโกรธความเงียบเป็นเพื่อนที่โว้ วางใจได้มากที่สุด จงมีสติหยุดนิ่งลัก นิด เพื่อเป็นการนิ่งอย่างประเสริฐ การที่เราระงับความโกรธไว้ได้ ไม่แค้น จนจิตเป็นสมาธิ ไม่ช้าปัญญาก็จะโปร่ง พยาบาท ไม่ว่า ความเคร่งเครียดให้ ใส... ความเครียดที่คั่งค้างอยู่ในระบบ ปรากฏ จะเป็นบุญติดตัวอย่างหนึ่ง ประสาทและจิตใจก็จะมลายหายสูญ ไปเป็นปลิดทิ้ง..... เหมือนยกภูเขาออก เลื่อมใส จากอก มสติ สบายช่วยคลายเครียด ใจละเอียดแผ่วเบาราวปุยนุ่น ทุกข์สิ้นสูญสุขเพิ่มพูนธรรมค้ำจุน บุญเชื่อหนุนอบอุ่นกายสบายอุรา ในชีวิตประจำวัน เราเลี่ยงไม่ได้ ที่ต้องพบกับปัญหามากมายอย่างไม่รู้ จักหยุดหย่อน ทั้งปัญหาของตัวเราเอง และปัญหาที่มาจากคนอื่น หลายครั้ง ที่เราต้องขุ่นมัว ขัดเคืองกับเรื่องราวที่ ของเราคือ จะทำให้เราเป็นผู้ที่น่า การแผ่เมตตาเป็นสิ่งที่ควรท่า อย่างยิ่ง ท่า ง่ายๆ โดยทำ ใจให้สงบ นิ่ง นึกแผ่ความสุขใจ ความเมตตา ปรารถนาดีออกจากกลางกาย ให้ กระแสแห่งความเมตตานั้นครอบคลุม ตนเอง บุคคลที่เรารัก บุคคลทั่วๆ ไป บุคคลที่เป็นศัตรูเรา ตลอดจนถึงสรรพ สัตว์ทั้งหลายอย่างไม่มีประมาณ การแผ่เมตตาจะทำ ให้เราได้รับ อานิสงส์ ๑๑ ประการคือท่า ให้หลับเป็น สุข ตื่นเป็นสุข ไม่ฝันร้าย เป็นที่รัก ของมนุษย์ เทวดาย่อมลงรักษา ไฟ หากน้องเณรมีความโกรธเกิดขึ้น ศาสตราวุธยาพิษไม่แผ้วพาน จิตตั้ง จงสอนตัวเองว่า -เมื่อตอนออกบวช เรายังละ บิดามารดาญาติพี่น้องได้ แล้วทำไม เราจะละความโกรธ ซึ่งเป็นศัตรูน่า ความฉิบหายใหญ่มาสู่ตัวเราไม่ได้ -เราโกรธคนที่เขาท่า ชั่วร้ายกับ เรา ไฉนเราจึงไปทำ เลียนแบบเช่น เดียวกับเขา -เขาว่า ความไม่พอใจเพื่อให้เรา ไม่เป็นเรื่อง บ่อยครั้งที่เราต้องขึ้นเสียง โกรธ ไฉนเราจึงยอมตกหลุมพรางที่ โต้แย้ง ทุ่มเถียงไปด้วยความโกรธ เขาตักเอาไว้ อารมณ์ที่ไม่น่าพอใจเหล่านี้ เราจะไม่ - ความโกรธทำ ให้เราทุกข์ใจ ไฉนเราจึงน่า เอาความทุกข์มาเบียด เบียนตนเอง สามารถระงับมันเอาไว้ได้ ตราบใดที่ เรายังขาดสติ ดังนั้นจึงว่าเป็นอย่างยิ่ง ที่จะต้องมีการ “ชกสติ” ไม่เช่นนั้นเรา จะต้องตกเป็นทาสของอารมณ์ที่สุมไป มั่นได้เร็ว ไม่หลงท่า กาละ และย่อม เข้าถึงสุคติ ธรรมชาติของจิตมีการนึกคิด ตลอดเวลา เดี๋ยวคิดโน่นคิดนี่ อยาก ได้โน่นได้นี่ อยากเป็นโน่นเป็นนี่ ถ้า ความคิดนั้นไม่มีสติกำกับ ก็จะกลาย เป็นความฟุ้งซ่าน ทำ ให้ใจกระจัด กระจายไม่มีพลัง “สติเป็นตัวควบคุม ความนึกคิด" ไม่ปล่อยให้อารมณ์พล่าน ไปเหมือนเป่าแป้งในถาด “สติเป็น เหมือนนายประตู” ที่คอยเฝ้าดูสิ่งต่างๆ ที่จะผ่านเข้ามากระทบทางตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ ถ้าสิ่งใดเป็นประโยชน์ก็ จะปล่อยผ่านเข้ามาได้ แต่สิ่งใดไม่ เป็นประโยชน์ก็จะยับยั้ง หยุดมันเอา -เขาประทุษร้ายเราผู้บริสุทธิ์ ผลร้ายย่อมกลับสู่ตัวเขา เหมือนการ ไว้ไม่ให้เข้ามาทำร้ายจิตใจ พฤศจิกายน ๒๕๓๘ 0 กัลยาณมิตร