การอนุญาตให้บวชของพระปชาบดีโคตมี : หน้า 25/116

ก็ยังไม่ละความพยายาม ได้กราบทูล ถามว่า “ถ้าสตรีได้บรรพชาในพระพุทธ ศาสนา อาจจะทำให้แจ้งซึ่งอริยมรรค อริยผล คือพระโสดาบัน พระสกิทาคามี พระอนาคามี และพระอรหัตได้หรือไม่ ประการใด?” สมเด็จพระจอมไตรก็ตรัสว่า “อา นนท์ สตรีก็อาจบรรลุอริยมรรค อริยผลได้อยู่” “ข้าแต่สมเด็จพระผู้มีพระภาค เควรจะทรงอนุญาตอนุเคราะห์ ถ้าเช่นนั้นควรจะทรง แก่มหาปชาบดีโคตมีให้ได้ทรงบรรพชา ด้วยพระมาตุจฉามีคุณอุปการะ ได้อภิบาล บำรุงเลี้ยงพระพุทธองค์มาตั้งแต่พระ มารดาทิวงคต ได้ให้เสวยซีรธารารสมา แต่ทรงพระเยาว์ตราบเท่าจนทรงเจริญภัย ควรจะสงเคราะห์ให้สมความปรารถนา” พระศาสดาจึงตรัสว่า “ดูก่อน อานนท์ หากพระปชาบดีโคตมีสามารถ รับปฏิบัติคุรุธรรม ๔ ประการได้ตถาคต ก็จะอนุญาตให้เป็นภิกษุณีอุปสมบท ด้วยคุรุธรรม ๘ นั้น คุรุธรรม ๘ นั้น คือ 200 จ ภิกษุณีแม้อุปสมบทถึง พรรษา ก็ฟังไหว้ภิกษุแม้ อุปสมบทในวันเดียวนั้น 5. ภิกษุณีไม่ฟังอยู่ในอาวาส ที่มีภิกษุ ๓. ภิกษุณีต้องทำอุโบสถ และรับโอวาทจากภิกษุทุกกึ่งเดือน ๔. ภิกษุณีต้องทำปวารณา กรรมในอุภโตสงฆ์ (สงฆ์สองฝ่าย) ๕. ภิกษุณีผิดต้องอยู่ปริวาส ต้องประพฤติปักขมานัตต์ในอุภโต สงฆ์ คืออยู่มานัตต์ถึงกึ่งเดือน 5. ภิกษุณีก่อนอุปสมบทใน อุภโตสงฆ์ ซึ่งสมาทานศีล 5 สิก ขาบท ตั้งแต่ปาณาติปาตาเวรมณี ถึงวิกาลโภชนา เวรมณี ไว้ให้บริสุทธิ์ เป็นเวลา ๒ ปีเต็ม (นางสิกขมานา) ๗. ภิกษุณีไม่พึงบริภาษภิกษุ ด้วยเหตุใด ๆ ทั้งนั้น โคตมีที่ยินดีรับปฏิบัติทุกประการ พระ บรมศาสดาจารย์ก็ทรงโปรดประทาน อุปสมบทแก่พระมาตุจฉา กับทั้งนาง ขัตติยกัญญาศากยวงศ์ ๕๐๐ องค์ให้ เป็นภิกษุณีสงฆ์ด้วยอัฏฐารุธรรมทั่วกัน เนื่องจากพระปชาบดีโคตมีภิกษุ ณี ได้บรรลุพระโสดาปัตติผลเป็นทุน มาก่อนแล้ว กับทั้งพระนางมีพระทัย เข้มแข็ง เด็ดเดี่ยว ปฏิบัติพรหมจรรย์ มุ่งโลกุตตรธรรมเป็นผลอันเลิศโดยส่วน ๔. ภิกษุณีจึงสดับโอวาท | เดียว ดังนั้นเมื่อได้รับเรียนกัมมัฏฐาน ของภิกษุฝ่ายเดียวไม่ฟังโอวาทสอน 5 ธรรมแก่ภิกษุ ด้วยประการใด ๆ “ดูก่อนอานนท์ หากพระปชาบดี โคตมียอมรับปฏิบัติตามคุรุธรรม ประการนี้ได้ ตถาคตก็ยอมอนุญาตให้ เป็นภิกษุณี ให้อุปสมบทแก่พระปชาบดี โคตมีด้วยคุรุธรรม ๘ นี้” พระอานนท์รับพระพุทธบัญชา ออกมาแจ้งแก่พระปชาบดีโคตมีให้ทรง ทราบทุกประการ พระปชาบดีโคตมี ทรงทำอัญชลีน้อมรับพระพุทธโอวาท ด้วยความเลื่อมใสโสมนัส ตรัสแก่พระ อานนท์ว่า “ท่านอานนท์ ป้ามีความยินดี เป็นที่สุด เหมือนบุรุษอาบน้ำชำระร่างกาย แล้วได้ดอกไม้หอมยกขึ้นวางไว้บนศีรษะ ฉันใด ป้าก็ฉันนั้น มีความยินดีรับคุณ ธรรม ๔ ที่พระบรมศาสดาทรงประทาน มาโดยเคารพ จะนอบนบนับถือ ปฏิบัติ มิให้ล่วงละเมิดพระบัญญัติแต่ประการ ใดประการหนึ่งจนตราบเท่าสิ้นชีวิต” พระอานนท์ได้สดับค่าพระปชาบดี โคตมีแล้วก็กลับเข้าไปเฝ้าพระพุทธชินสีห์ กราบทูลตามถ้อยคำของพระปชาบดี จากพระบรมศาสดาไปปฏิบัติในสำนัก ไม่ช้าก็ได้บรรลุพระอรหัตผล เป็นพระ อรหันตขีณาสพเจ้า ลมตามมโนรถ พระปชาบดีโคตมีเถรีเป็น ผู้เจริญด้วยพรรษายุกาล อุปสมบท เป็นภิกษุณีองค์แรกก่อนใครทั้งหมด จึงปรากฏว่าเป็นผู้ใหญ่ทั้งพรรษา และวัยตลอดฐานะของตระกูล เป็นขัตติยราช อุภโตสุชาติราชนารี จึงเป็นที่เคารพบูชาของมวลภิกษุณี และอุบาสกอุบาสิกาทั่วกัน พระศาสดาทรงตั้งท่านไว้ในเขต ทัคคสถานว่า เป็นผู้รัตตัญญู เลิศ กว่าภิกษุณีสงฆ์ทั้งหลายสิ้น ด้วยกัน ประกอบด้วยพระนางเป็น พระมเหสีของกษัตริย์ เคยเป็นใหญ่ใน ราชสำนัก ปกครองขัตติยราชกัญญานารี ตลอดสนมนาฏทั้งหลายมาก่อน ดังนั้น พระปชาบดีโคตมี จึงได้เป็นกำลังใหญ่ ของพระศาสดา ในการปกครองภิกษุณี สงฆ์ในสำนักภิกษุณีทั้งหลายเป็นอย่าง ดียิ่ง Kalyanamitra.org ๒๓