การเป็นกลางในครอบครัว : หน้า 76/124

๒๒ อย่าเป็นผู้ลำเอียงในบุตรภรรยาของนาย "ภรรยาใหญ่ของท่านก็ดี ภรรยาน้อยของท่านก็ดี เราไม่ควร ถือแก่งแย่งเลือกที่รักมักที่ชัง นับถือทางนั้นดูถูกทางนี้ให้แปลกประหลาด เหลือเกินไป เป็นอันไม่ควร ถึงแม้ว่าท่านจะไม่ปรองดองกันก็ดี ก็ไม่ใช่ธุระของเราที่จะหันเหแปรปรวนไปด้วย เช่นประจบทางโน้น หาความใส่ทางนี้ อย่าให้มีแก่ตัวเราเลยเป็นอันขาด เมื่อจะมีเกี่ยวข้อง เข้ามาเฉพาะตัวเราบ้าง ก็จงคิดผันผ่อนหลีกเลี่ยงไปเสียให้พ้นผิดได้เป็นดี และเมื่อมีทางอันใดดีที่จะกลบเกลื่อนให้ละลายหายไปกับฝั่งได้ ก็ยิ่ง เป็นการดีที่สุด อย่าให้เหมือน ดังคำที่เขากล่อมเด็กว่า "ตีเมียหลวง ด้วยท่อนอ้อย ตีเมียน้อยด้วยท่อนจันทน์” นั้นเลย ถึงว่าบุตรของท่าน ก็เหมือนกัน จะเกิดจากอุทรท่านคนใดก็ดี เราไม่ควรจะไปขีดคั่นว่า สูงว่าต่ำว่ารักว่าชัง สุดแต่เป็นบุตรของท่านแล้ว เราต้องรักใคร่นับถือ ทั้งหมด คิดเสียว่าเป็นนายทั้งนั้น อย่าถือว่าคนนั้นพ่อรัก คนนี้พ่อ ไม่รักอย่างนี้ไม่ควร แท้จริงบุตรแล้วก็ย่อมเสน่หารักใคร่ทั้งนั้น แต่ หากว่าจะเชิดชูเชยชมมากไม่ได้เสมอกัน ท่านก็คงจะมีความคับใจ อะไรสักอย่างหนึ่ง ซึ่งจะเกิดจากความรำคาญขืนกระทำไปได้ เมื่อ เราสังเกตดู ๆ ไปแล้วคงจะทราบได้ แต่เมื่อเรานับถือรักใคร่ทั่วไป เช่นนั้นแล้ว นายเราท่านคงเห็นความดีความมีหลักฐานมั่นคงของเรา เหมือนกัน ส่วนนายผู้หญิงท่านจะไม่เห็นบ้างก็ช่างเถอะ เมื่อพอทน ได้ก็ทนเอา เราจะผันแปรไปอย่างอื่นก็ไม่ควร เมื่อเราเป็นลูกน้องใกล้ชิดกับเจ้า นาย ย่อมเป็นธรรมดาที่จะต้องมีส่วนรับรู้ เกี่ยวกับเรื่องครอบครัวของท่าน ท่านผู้ เขียนเรื่องนี้นับว่าเป็นผู้มีประสบการณ์ ในกรณีที่เจ้านายเรามีทั้งภรรยา มาก หลวงและภรรยาน้อย ก็ย่อมเป็นธรรมดา ที่เขาจะไม่ลงรอยกัน ยิ่งลูกของแต่ละฝ่าย แล้วยิ่งหนักขึ้นไปอีก หรือแม้แต่เจ้านาย เราจะมีภรรยาคนเดียว แต่ลำเอียงรักลูก ไม่เท่ากัน เราเป็นลูกน้องก็ต้องวางตัว เป็นกลาง เป็นการฝึกอุเบกขาธรรม หากเขาทะเลาะวิวาทกัน หรือถึงขั้นลง มือทำร้ายกัน เราอย่าเข้าไปเกี่ยวข้อง ด้วย ยกเว้นเราสามารถช่วยคลี่คลาย เหตุการณ์ได้ แต่อย่าไปสมทบฝ่ายใด ฝ่ายหนึ่งเป็นอันขาด เลี่ยงได้เลี่ยงเสีย ดีกว่า ให้รับรู้ไว้ แต่อย่ารับเข้ามาให้เป็น เรื่องปวดหัว ทำตัวดังเช่นที่พระพุทธองค์ ตรัสไว้ว่า อนูปวาโท อนูปฆาโต ปาฏิ โมกเข จะ สังวโร ห้ามว่าร้าย ห้ามทำร้าย จงสำรวมศีลและมารยาทของเราให้ดี พยายามทำตัวให้ดีเช่นนี้ เป็น การฝึกอุเบกขา ฝึกให้ตัวเรามีความยุติ ธรรม จะตกน้ำไม่ไหล ตกไฟไม่ไหม้ ต่อไปทำงานจะไม่พลาด เป็นที่ไว้วางใจ ของเจ้านาย ๗๔ กัลยา ณ มิตร Kalyanamitra.org