พระเจ้าอโศกมหาราช : หน้า 95/124

พระเจ้าอโศก มหาราช บท ๑ ณ ท้องพระโรง แห่งนครปาฏลีบุตร ภายในห้องบรรทมแห่งกษัตริย์ ๒๘ ปีที่ผ่านมาสมัยเมื่อขึ้นเสวยราชย์ นครปาฏลีบุตร ประทีปโคมไฟแสงสลัว | ใหม่ ๆ สมัยนั้นยังทรงมีพระกำลังวังชา ห้อยลงจากเพดานสีแดง มีลวดลายวิจิตร สมบูรณ์เพียบพร้อมด้วยทรัพย์สมบัติศฤง ประทีปดวงน้อยแสงริบหรี่ วางอยู่ทาง การนานารัตนะ ซึ่งมุขอำมาตย์เสนาบดี ด้านขวาของเตียงบรรทม ส่องให้เห็น ทูลเกล้าถวายตามขัตติยราชประเพณี พระพักตร์ซึ่งเต็มไปด้วยความวิตกกังวล สังหาริมทรัพย์และอสังหาริมทรัพย์ทั้งมวล ของกษัตริย์ชรา พระมัสสุขาวโพลน รวมทั้งไพร่ฟ้าข้าแผ่นดินทั่วขอบขัณฑสีมา ของพระองค์ ซึ่งได้เปลี่ยนสีมาตามวัย อาณาเขตเป็นของพระองค์แต่ผู้เดียว แห่งเจ้าของ แม้จะทำให้พระพักตร์ดูจืดไป บัดนี้ พระองค์กำลังจะละทิ้งสิ่ง บ้าง แต่ก็ยังมีแววแห่งความงามเหลืออยู่ ทั้งปวงไว้เบื้องหลัง โดยที่สุดแม้แต่ มิใช่น้อย พระสรีระของพระองค์เองก็ไม่สามารถ นาน ๆ ครั้งจะเห็นพระองค์ จะนำพาไปได้ ชีวิตเป็นอย่างนี้เอง.... ทอดพระเนตรมาทางพระมเหสีและ เริ่มต้นด้วยสิ่งที่น่าละอาย ทรงตัวอยู่ เสนาบดี มุขอำมาตย์ราชเสวก ซึ่ง อย่างเร่าร้อน และจบลงด้วยเรื่องเศร้า แวดล้อมพระองค์อยู่เป็นรูปพระจันทร์ พื้นฐานของชีวิตที่แท้จริงนั้นเต็มไปด้วย ครึ่งเสี้ยว แล้วทรงถอนพระทัยลึก ๆ ความโศก แม้ผู้ที่มีนามว่า "อโศก” ก็ต้อง พร้อมด้วยยกพระหัตถ์ขึ้นถ่ายพระนลาต โศกไปตามพื้นฐานแห่งชีวิตนั้น มีพระอาการตรองอย่างลึกซึ้ง แสงไฟในห้องบรรทมสว่างขึ้น จินตนาการของพระองค์ไหลวน กว่าเดิมเล็กน้อย ราชเสวกผู้หนึ่งนำ เวียนเสมือนกระแสธารที่คุ้งคด วกวน ชายชราหนวดเคราขาว รูปร่างสูงใหญ่ และหมุนเวียนห่วงหน้าพะวงหลัง บางครั้ง แต่งกายด้วยชุดขาวล้วนผู้หนึ่งเข้ามา พระองค์ทรงระลึกถึงเหตุการณ์ เมื่อ พระราชายกพระหัตถ์ขึ้นนมัสการ พระ โดย วศิน อินทสระ กัลยาณมิตร ๙๓