การปวารณาและการตักเตือนในชีวิต : หน้า 80/134

บ้านเมืองหรือชาวโลกจะเป็นอย่างไรก็ตาม เพราะพระ สัมมาสัมพุทธเจ้าทรงวางแบบแผนการปฏิบัติตัวของการอยู่ รวมกันไว้อย่างดี ความสามัคคี นำมาซึ่งการเข้าใจซึ่งกัน และกัน ในการอยู่รวมกันในสังคม เป็น วิธีการหนึ่งที่สามารถปรับความเข้าใจ ในข้อกินแหนงแคลงใจซึ่งกันและกัน อย่างดีเยี่ยม อย่างเช่น ถ้าพ่อกับลูกเกิด การกระทบกระทั่งกัน ผู้เป็นลูกก็สามารถ ทำการปวารณาตัวต่อพ่อ ให้สามารถ ตักเตือนตนได้ หรือปรารภเหตุเนื่องใน วันศีลวันพระ ขออภัยและสัญญาให้พ่อ ตักเตือนหรือกล่าวสอนได้ วิธีนี้นอกจาก จะทำให้ลูกเป็นคนที่น่าตักเตือนแล้ว ยัง เป็นการแสดงความเคารพแสดงความ นับถือพ่อของเราอีกด้วย ผู้เป็นพ่อหากทำตัวไม่ดี ก็จะ ระมัดระวังในการใช้อารมณ์ของหัวหน้าครอบครัวมากขึ้น เพราะว่าคนเราหากได้รับการแสดงความจริงใจมักจะแสดง ความจริงใจตอบเสมอ คุณยายอุบาสิกาจันทร์ ขนนกยูง ท่านเคยสอนเอาไว้ว่า ทะเลาะกันได้ แต่ไม่ควรผูกโกรธกัน วิธีการปวารณา หรือสัญญาต่อคนที่เราอยู่ด้วย ก็ เป็นวิธีการหนึ่งที่จะสามารถแก้นิสัยคนชอบผูกโกรธได้อย่างดี นอกจากการปวารณาแล้ว ยังมีการปลงอาบัติอีกที่ เป็นการเปิดโอกาสให้สหธรรมิกพระภิกษุด้วยกันได้ตักเตือน แต่การปวารณาจะทำแค่ครั้งเดียวภายในเวลาหนึ่งปี พระ ภิกษุที่จำพรรษาอยู่ในอารามเดียวกันต้องปวารณากันโดยลำดับ พรรษาตั้งแต่พรรษามากไปจนถึงพรรษาน้อยที่สุด ส่วนการ ปลงอาบัติจะทำเมื่อไหร่ก็ได้ สามารถทำได้ทุกวัน ทั้งสอง ข้อมูลเฉพาะ ve ไดรบ อย่างนี้นอกจากจะเป็นการเปิดโอกาสให้ผู้อื่นตักเตือนแล้ว ยังเป็นการขออภัยขอโทษในความผิดพลาดที่ได้กระทำต่อ กันไม่ว่าจะเป็นทางกาย ทางวาจา และทางใจ การได้ การตักเตือน องค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสว่า เหมือนการได้บุคคลมา ขุมทรัพย์ให้ เป็นขุมทรัพย์ที่ใครๆ ก็เอาของเราไปไม่ได้ มีค่ากว่าขุมทรัพย์ใดๆ ในโลก สามารถนำติดตัวไปข้ามภพข้ามชาติได้ นั้นคือคุณธรรม ความดี ไม่ยากเลยสำหรับฆราวาส หากจะนำการปวารณา ไปใช้ในชีวิตประจำวัน เพราะเป็นการกระทำที่นำมาซึ่ง ปวารณา เป็นภาษาบาลี แปลตามศัพท์ว่า วาจา เป็นเครื่องเชื้อเชิญวาจาที่ยังกันและกันให้ขอในสิ่งที่ปรารถนา ดิถีเป็นที่ยังสงฆ์ให้ยินดีทั่วกัน การได้รับการตักเตือน องค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสว่า เหมือนการได้บุคคลมาชี้ ขุมทรัพย์ให้ เป็นขุมทรัพย์ที่ใคร ๆ ก็เอาของเราไปไม่ได้ มีค่ากว่าขุมทรัพย์ใดๆ ในโลก สามารถนำติดตัวไปข้ามภพข้ามชาติได้ นั้นคือคุณธรรมความดี ๗๘ กัลยาณมิตร ตุลาคม ๒๕๕๒