การประพฤติให้เป็นประโยชน์ : หน้า 19/128

แก้ไขวาจาของตน ให้เป็นวาจาที่ ไพเราะอ่อนหวานอยู่ร่ำไป นี้เป็นประโยชน์แก่ตนด้วย เป็นประโยชน์แก่บุคคลอื่นด้วย เป็น ทั้งประโยชน์แก่กันและกันด้วย ประ พฤติให้เป็นประโยชน์ในโลกนี้ หรือ ประพฤติเป็นประโยชน์ในกันและกัน ในเพื่อนมนุษย์ก็ดี หรือกับสัตว์ เดรัจฉานก็ดี ประพฤติให้เป็นประ โยชน์ทีเดียว ลักษณะที่ประพฤติให้เป็น ประโยชน์เป็นอย่างไร การประ พฤติให้เป็นประโยชน์ ทำอะไรให้เป็น เมื่อประพฤติตนให้เป็นประ ตัวอย่าง ดีทั้งนั้น จะทำสิ่งใดด้วย โยชน์แล้ว แก้ไขตัวเองไม่ให้มีตำหนิ กายทุกอย่าง ให้เป็นตัวอย่างดีของ จะเป็นภิกษุที่ดีทีเดียว จะเป็นสาม เพื่อนมนุษย์ ให้เป็นประโยชน์แก่ เณรก็เป็นสามเณรที่ดีทีเดียว จะ มนุษย์ จะพูดสิ่งไรด้วยวาจาแล้ว เป็นอุบาสกก็เป็นอุบาสกที่ดีทีเดียว ล้วนแต่ให้เป็นประโยชน์แก่เพื่อน จะเป็นอุบาสิกาก็เป็นอุบาสิกาที่ดีที มนุษย์ ให้ได้ผลแก่เพื่อนมนุษย์ เดียว เป็นตัวอย่างได้เช่นนี้ ได้ชื่อว่า ให้เป็นตัวอย่างแก่เพื่อนมนุษย์ การ อตฺถจริยา ประพฤติตนให้เป็นกระ ประพฤติทั้งกายทั้งวาจาเป็นประ สวน เป็นกระสวนนั่นเป็นอย่างไร โยชน์แก่เพื่อนมนุษย์ แล้วทำสิ่ง ช่อฟ้า เขาทำช่อฟ้า เขามีกระสวน หนึ่งสิ่งใด จะเป็นการทำลายตน เอากระสวนนั่นมาคาดเข้า แล้วทำ ใครใกล้เคียงก็แก้ไข มนุษย์ที่ทำนา นั้นให้ได้ผลเกิดสุข ให้ได้ผลดีเป็น ลำดับขึ้นไป การทำสวนก็ดี ใครอยู่ ใกล้เคียงเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ ทำเป็น ตัวอย่างให้เป็นประโยชน์ดีแก่เพื่อน มนุษย์ แก่เพื่อนฝูงที่ใกล้เคียงกัน หรือจะค้าขายก็ดี ผู้ที่ค้าขายใกล้ เคียงกัน ให้เป็นประโยชน์แก่พวกที่ ค้าขายใกล้เคียงกันนี้ ได้ชื่อว่าประ พฤติตนให้เป็นประโยชน์ ตามรูปกระสวนนั่นเป็นช่อฟ้าได้ ประพฤติให้เป็นตัวอย่าง เขาเพียร ทำสิ่งใดเป็นตัวอย่างมาแล้ว ก็เพียร เอาสิ่งนั้นเข้ามาทำ มาเป็นแบบ แปลนเป็นตัวอย่างต่อไป ประพฤติ ตนให้เป็นแม่พิมพ์พ่อพิมพ์นั้น เป็น ตำราทีเดียว ตำราพ่อพิมพ์แม่พิมพ์ พระ เหมือนพ่อพิมพ์รูปต่างๆ สวย งามทุกสิ่งทุกประการ นั้นได้ชื่อว่า เป็นผู้ตามประพฤติเป็นประโยชน์ ประพฤติเป็นประโยชน์อย่างนี้แหละ เรียกว่าสังคหวัตถุ วัตถุเครื่องสง เคราะห์แก่เพื่อนมนุษย์ด้วยกันทุก ถ้วนหน้า ประพฤติตัวได้อย่างนี้ ได้ ชื่อว่าทำตามสมเด็จพ่อของเรา ให้ทาน กล่าววาจาไพเราะ ประพฤติตัวให้เป็นประโยชน์ในกัน และกัน หรือในโลกนี้ทั้งหมด ปรากฏ ดังนี้ เมื่อประพฤติได้ดังนี้แล้ว เรียก ว่าความเป็นผู้มีตนเสมอ มีตนเสมอ เป็นอย่างไร ในธรรมนั้น ในบุคคล นั้นๆ เมื่อมาประพฤติเป็นภิกษุประ พฤติสม่ำเสมอในธรรมที่เป็นภิกษุ ประพฤติเป็นสามเณร สม่ำเสมอใน ธรรมที่เป็นสามเณร เมื่อเป็นอุบาสก อุบาสิกา ประพฤติสม่ำเสมอในธรรม ที่เป็นอุบาสกอุบาสิกา อยู่ในธรรม นั้นๆ ในบุคคลนั้น ๆ เป็นภิกษุเข้า หมู่ใด ไม่กระทบกระเทือนใครเลย เป็นสามเณรเข้าหมู่ใด ไม่กระทบ กระเทือนสามเณรหมู่นั้นเลย เป็น กัลยาณมิตร สิงหาคม ๒๕๓๗ ๑๗