ธรรมะ & สุขภาพ : หน้า 68/128

คนเราทุกคนย่อมมีข้อที่ต้องปรับปรุงแก้ไข และอะไรเป็น จุดอ่อนในตัวเราที่จะต้องระมัดระวัง มีแม่บางคนที่มี ความวิตกกังวลสูง ก็ควรระมัดระวังตัวเองในการเลี้ยง ดูเด็ก ไม่ใช่ว่าลูกจะทำอะไรก็ห้ามไปเสียหมด จะทำให้ เด็กโตขึ้นมาเป็นคนที่ขาดความเชื่อมั่นและไม่มีความคิด สร้างสรรค์ได้ นอกจากพ่อแม่แล้ว บางครอบครัวยังมีสมาชิก คนอื่น เช่น ปู่ย่าตายาย เป็นต้น ช่วยเลี้ยงเด็ก ดังนั้น จึงไม่เพียงแต่พ่อต้องรู้จักตัวเอง แต่ยังต้องมีการตกลง กับทุกคนในบ้านถึงมาตรฐานเดียวกันในการเลี้ยงดูเด็ก ด้วย มิฉะนั้นเด็กจะเกิดความสับสนได้ เช่น แม่บอก ให้ลูกทำการบ้านให้เสร็จก่อนแล้วถึงดูโทรทัศน์ได้ แต่ ยายกลับบอกว่า ให้ดูก่อนก็ได้ เป็นต้น เมื่อผู้ที่จะปลูกฝังวินัยที่ดีแก่เด็กไม่ว่าจะเป็นพ่อแม่ หรือญาติมีความพร้อมแล้ว ยังมีปัญหาที่พบบ่อยและ สำคัญมากอีกประการหนึ่งคือ สัมพันธภาพที่ดีระหว่าง ผู้เลี้ยงดูและตัวเด็ก ตามหลักจิตวิทยาแล้ว การที่คนเรา จะปฏิบัติตามคำแนะนำของใครก็ตาม ต้องเริ่มต้นจาก ๖๖ สิงหาคม ๒๕๓๙ กัลยาณมิตร การที่เรามีศรัทธาหรือสัมพันธภาพที่ดีต่อคนๆ นั้นก่อน ผมพบอยู่หลายครั้งทีเดียวที่ผู้ใหญ่ทั้งหลาย มักคิดว่า เด็กยังไม่สามารถรับรู้อะไรได้ จนกว่าจะโตและพูด ทำ อะไรได้พอสมควรแล้ว ตอนนั้นจึงคิดว่าเป็นเวลาที่เหมาะ ที่จะให้เหตุผลอธิบายแก่เด็กได้ แต่ความเป็นจริงแล้ว เด็กรับรู้และเข้าใจสิ่งต่างๆ ได้ก่อนพูดและทำ นั่นหมายความว่า เราควรคำนึงอยู่ เสมอว่า เด็กต้องการเหตุผลสมควรตามวัย เด็กดื้อ เด็กเกเรไม่มี มีเพียงแต่เรายังไม่สามารถทำให้เด็กเข้าใจ ได้ต่างหาก เมื่อเราเข้าใจเช่นนี้แล้ว สัมพันธภาพที่ดี ระหว่างเราและเด็กก็จะเกิดขึ้น นั่นหมายถึงว่าเด็กพร้อม ที่จะให้เราปลูกฝังวินัยแล้วตั้งแต่นี้ไป หลักการฝึกวินัยหรือพฤติกรรมที่ดีให้กับเด็กนั้น ใช้ได้กับเด็กทุกวัย แต่จะต้องมีการปรับให้เข้ากับวัย ของเด็ก บ้านเรามักมีปัญหาเวลาลูกเข้าสู่วัยรุ่น เพราะ เรายังติดกับการเลี้ยงดูเขาแบบเด็ก ๆ อยู่ พฤติกรรมที่ ดีที่เด็กทำอยู่เป็นประจำ เราไม่ควรมองข้าม ควรให้ กำลังใจโดยการชมหรือให้รางวัล ส่วนพฤติกรรม