ข้อความต้นฉบับในหน้า
“เหมือนตายแล้วเกิดใหม่นะ
เย็นวันรุ่งขึ้น ต้นกับด้านกลับ คราวนี้ขอให้ฉันเป็นฝ่ายพูดบ้าง.....
แม่จอม” พูดจบยายก็ยกมือขึ้นป้าย จากโรงเรียน แม่บอกให้ไปอาบน้ำ เมื่อพี่ได้ดิบได้ดีมาถึงเพียงนี้แล้ว....
ให้ทานของว่าง แล้วทำการบ้าน พี่น่าจะถ่ายทอดประสบการณ์ที่ดีๆ
ท่าทางของแม่แปลกไปจากเดิม ต้น ให้ลูกบ้าง... อย่าให้แกได้เห็นแต่พ่อ
กับด้านจึงไม่กล้าต่อรองขอดูทีวีราย
น้ำตา
ตั้งวงเหล้าในบ้าน เฮฮากับลูกน้อง
ต้นกับต้านรู้ใจแม่ว่ามาบ้าน การโปรดอย่างเคย
ทุกเมื่อเชื่อวัน... พี่พูดอะไรลูกน้อง
เสียงรถของพ่อเลี้ยวเข้ามา
สวนทีไร แม่ไม่ค่อยอยากกลับ แม่
อยากอยู่กับตากับยายนานๆ แต่ ในบ้าน สักครู่พ่อก็หิ้วถุงเครื่องทำ
ความที่ปกติแม่เป็นคนที่ตามใจพ่อ กับแกล้มขึ้นบันไดด้านหลังมา
เมื่อพ่อชวนกลับแม่ก็กลับ
“อ้าว!... อยู่กันพร้อมหน้า
มาถึงบ้านปรากฏว่าลูกน้อง เชียว...คิดว่าแม่พาลูกไปไหนเสียอีก”
บรรดาคอเหล้าขาประจำมานั่งรอ ว่าแล้วพ่อก็เดินตรงมายื่นถุงในมือ
พร้อมหน้า ที่ศาลาข้างบ้าน แม่ถอน ส่งให้แม่ “กับแกล้มวันนี้ทำ...”
หายใจเฮือก หน้าซึ่งซีดเผือดตั้งแต่
ออกจากบ้านยายกับตามา คราวนี้
รีดขาวราวกับกระดาษเปล่า
“โทษที... วันนี้กลับช้าไป
หน่อย” พ่อบอกพรรคพวกโดยไม่หัน ทั้งคู่หันมาดูพ่อกับแม่พร้อมกันราว
มาดูอาการของแม่
กับนัดไว้
ก็คอยรับเอาใจคอยเติมเหล้าให้ไม่
ขาดระยะยืนเต็มคราบจะอาเจียนที
ห้องน้ำห้องท่าก็ไม่ต้องเข้า...นั่งอ้วก
อยู่ตรงนั้น ไม่รู้มือใครต่อใครคอย
ชูกระโถนส่งให้... น่าเกลียดจริงๆ “
“อ้าว!... อย่างนี้ยังว่าไม่ดีอีก
หรือ... ห้องน้ำสวย ๆ ของเธอจะได้
ไม่ต้องเลอะเทอะไง”
“ไม่ดีค่ะ... เพราะใจจริงของ
ฉันนั้น... ชอบห้องน้ำสะอาด... ชอบ
สามีที่ไม่ดื่มเหล้า... ชอบ...”
“พอ.. พอ.. คนเราจะเลือก
ชอบแต่ของดีๆ ได้ยังไง.... ควรจะ
นึกถึงอกเขาอกเราบ้าง... ขอเถอะ
อย่าห้ามเรื่องกินเหล้ากับฉันเลย....
“เหล้าไม่เอานะ..." แม่สวน
ทันควัน
“ไม่เอาอะไร...” พ่อทำหน้า
งงๆ ต้นกับด้านหยุดเขียนหนังสือ
“เลิกดื่มเหล้าเถอะพี่ ไม่เห็น
“ทำไม... ฉันมียศมีตำแหน่ง
ตัวไม่ค่อยสบาย” แม่พูดประโยคที่
ถึงขั้นนี้ได้.... ไม่ใช่เพราะเหล้าดอก
“ถ้าพี่จะอยู่ค้ำฟ้าให้ลูกพึ่งพา
หรือที่ช่วยให้ฉันแยกแยะออก... ว่า
ใครเป็นมิตรแท้ใครเป็นศัตรู... พื้นเพ
อาศัยได้ตลอด ฉันก็จะไม่พูดเลย
สักคำ”
“มีที่ไหนล่ะ ที่คนเกิดมาแล้ว
เหมือนพ่อแม่เธอ...แต่ฉันดิ้นรนขวน
ไม่ตาย”
“ไม่เป็นไรครับผม” แล้วทุก
คนก็กุลีกุจอมาช่วยรับของลงจากรถ
“จัดการกันเองนะ....วันนี้ขอ
ต้นกับด้านไม่เคยได้ยิน น้ำเสียง
พลอยห้วนแข็งผิดปกติไปด้วย
มีอะไรดีเลย”
“ได้...ได้..ไม่เป็นไร...มาพวก ดั้งเดิมพ่อแม่ฉันเป็นแค่ชาวนาจนๆ
เราวันนี้เข้าครัวเอง ให้คุณนายเป็น
คุณนายสักวัน....”พ่ออารมณ์ดีเหมือน
ทุกครั้งที่ใกล้จะได้เวลาดื่มเหล้า
แม่ก้มหน้าลง ปากเม้มเป็น
เส้นตรง แล้วเดินขึ้นบ้านไป
ขวายช่วยตัวเองจนได้เป็นนายพัน
อย่างนี้... ความสามารถของฉันเอง
ทั้งนั้นใช่ไหม... คนอย่างฉันแยก
แยะดี-ชั่วเองได้ ไม่ต้องมาสอน”
คนมันเคยชะแล้ว”
“ในเมื่อรู้อย่างนี้พี่ก็น่าจะเอา
เวลาที่เสียไปกับการกินเหล้าเอามา
ใช้ให้เป็นประโยชน์ เอามาถ่ายทอด
สิ่งดีๆ ที่พี่พบเห็นให้ลูกได้รู้... ขึ้นพี่
“แค่ฉันห้ามเท่านั้นไม่ได้สอน.... ทำตัวอย่างนี้คงไม่แคล้วเข้าตำรา....
ในเมื่อพี่พูดออกมาอย่างนี้ก็ดีแล้ว... พ่อแม่เป็นชาวไร่ชาวนา ลูกได้เป็น
กัลยาณมิตร สิงหาคม ๒๕๓๗ 099