พิธีกรรมการเซ่นไหว้ในงานแต่งงาน : หน้า 84/128

“แหม! ตั้ง ๒ เท่า ไม่น้อยเหมือนกันนะ ค่ะ” ครับอาจารย์” “น้าคะ แล้วที่บ้านเจ้าบ่าวมีพิธีกรรม เกี่ยวกับการเซ่นไหว้ผีด้วยรึเปล่าคะ” “มีซิจะ คือก่อนเจ้าบ่าวจะออกจาก บ้านมานะคะ เจ้าบ่าวต้องจัดการต้มไก่เซ่นไหว้ ผีเรือน พร้อมกับบอกกล่าวขออนุญาตว่า ตน จะไปขอสาวมาสู่บ้านแล้วกราบไหว้ผีภายในบ้าน เริ่มตั้งแต่ผีเรือนผู้เป็นใหญ่ที่สุดในบ้านก่อน จึง ไหว้ผีรองๆ ลงมา คือผีเตาไฟใหญ่ ผีเสา ผี เตาไฟเล็ก และผีประตู เมื่อเสร็จพิธีไหว้แล้ว จึงจะน่าสินสอดออกจากบ้าน พร้อมเฒ่าแก่ และเพื่อนเจ้าบ่าว อ้อ...อุ้มไก่ จูงหมูเป็นๆ ไป ด้วย เพื่อไปให้ฝ่ายเจ้าสาวจัดเลี้ยง แหม..... เกือบลืมบอกไป สำคัญด้วยซิ” “อะไรคะ” พี่นิภาใจร้อนตามเคย “เจ้าบ่าวต้องเตรียมไก่ต้มสำหรับเซ่นผีป่า ผีเขา ผีห้วยลำธาร ซึ่งอยู่ระหว่างเส้นทางไป บ้านเจ้าสาวด้วยค่ะ” “โอ้โฮ! กว่าจะถึงบ้านเจ้าสาว หมดไก่ ไปหลายตัวเลยนะคะ” เสียงยายกุ้งฝอยเด็ก ฉลาดคิด คงนั่งนับไปเรื่อยว่าไหว้เซ่นผีแห่งแล้ว “นั่นซิ เรื่องไม่น้อยเลยเชียวล่ะ” แปลก คราวนี้พี่นิภาคล้อยตาม แทนที่จะขัดคอกุ้งฝอย เหมือนทุกครั้งที่ผ่านมา น้าน้อยยิ้มอย่างพอใจ แล้วกล่าวว่า “เมื่อเดินทางมาถึงบ้านเจ้าสาว ฝ่าย เจ้าบ่าวจะฆ่าไก่ ๒ ตัว ต้มแล้วมอบให้บิดา เจ้าสาวสำหรับเซ่นไหว้ผีในบ้านเจ้าสาว เพื่อ ให้ผีในเรือนทราบว่า จะมีการทำพิธีแต่งงาน ลูกสาว เพื่อน พร้อมกับขอพรจากผีบ้านผีเรือน จาก นั้นเฒ่าแก่ฝ่ายชายจะแนะให้เจ้าบ่าว เจ้าบ่าว ไหว้ญาติฝ่ายหญิง แล้วให้กราบไหว้ผี บ้านของเจ้าสาว โดยครั้งนี้เริ่มตั้งแต่ผีเตาไฟเล็ก ผีเสา ผีเตาไฟใหญ่ และผีเรือน” “เรียกว่าไหว้ผีตั้งแต่ประตูบ้านเรื่อยไปจน ถึงผีสูงสุดในบ้านเลยซิคะ” “ใช่ นิภาเข้าใจถูกแล้วค่ะ ซึ่งตรงข้าม กับตอนเจ้าบ่าวออกจากบ้าน จะไหว้ผีเรือนใน บ้านก่อนจึงไหว้ผีอื่น มาลงด้วยผีประตูบ้าน” “น้าขา เตาไฟใหญ่ เตาไฟเล็ก เป็นยังไง คะ” กุ้งฝอยกระซิบถาม “อ๋อ...เตาไฟใหญ่เป็นเตาไฟดินขนาดใหญ่ ใช้ทำอาหารมากๆ ในวันงานเลี้ยงคน ส่วน เตาไฟเล็ก เป็นเตาดินที่ใช้ประกอบอาหาร แต่ละมื้อ แต่ละวันของครอบครัว แล้วพวกมัง เชื่อว่ามีผีอยู่ประจำจึงต้องมีการเซ่นไหว้ประจำปี หรือเมื่อมีพิธีแต่งงานจะ” น้าน้อยพูดจบก็ตบ หัวกุ้งฝอยเบาๆ ๒-๓ ที่ อย่างรักใคร่เอ็นดู “อาจารย์ครับ สมมุติว่าบ้านเจ้าบ่าวอยู่ ไกลจากบ้านเจ้าสาวมาก ต้องเดินทางเป็นวันๆ กัลยาณมิตร ........... ๘๒ มกราคม ๒๕๓๘