ความไม่เที่ยงของสังขาร : หน้า 14/128

นั้นย่อมเหนื่อยหน่ายในทุกข์ เอส- มคโค วิสุทธิยา นี่เป็นหนทางหมด จดวิเศษ ให้ปัญญาจรดลง ตรงนี้นะ ว่าสังขารเราทั้งหลายทั้งปวงไม่เที่ยง ถ้าจริงไม่เที่ยงอยู่แล้วละก็ ยึดด้วย ความไม่เที่ยงนั้นไว้ อย่าให้หายไป ตรึกไว้เรื่อย สังขารทั้งปวงน่ะ ถ้า มันอยากจะโลดโผนละก็ สังขาร ของตัว ปุญญาภิสังขาร สังขารที่ เป็นบุญ อปุญญาภิสังขาร สังขารที่ พอเหนื่อยหน่ายในทุกข์ ก็รักษา ความเหนื่อยหน่ายนั้นไว้ ไม่ให้หาย ไป ช่องนั้นแหละ ทางนั้นแห หมดจดวิเศษ ระงับความทุกข์ได้ แท้ๆ แล้วคาถาตามลำดับไปรับรอง ว่า ปูนปุปุ่น ปิตตฺตา อุปปาเท นวเยน จ เต ทุกขาว อนิจจา เย อตฺถสนุตตฺตาทิโต สังขตธรรมทั้ง หลายเหล่าใดไม่เที่ยง เมื่อเห็นว่า อ้ายสิ่งที่ไม่เที่ยงนั้นแหละ เป็นทุกข์แท้ๆ ไม่ใช่เป็นสุขถ้าว่าเป็นสุขแล้วมันก็ต้องเที่ยง นี่มันไม่เป็นสุข มันจึงไม่เที่ยง เหล่านั้นเป็นทุกข์แท้ เพราะความที่ เป็นบาป อเนญชาภิสังขาร สังขาร ไม่เที่ยงแล้ว สังขารธรรมทั้งหลาย ที่ไม่หวั่นไหว กายสังขาร ลมหาย ใจเข้าออกปรนเปรอกายให้เป็นอยู่ ไม่เป็นไปตามอำนาจใครเลย อัน วจีสังขาร ความตรึกตรองที่จะพูด จิตสังขาร ความรู้สึกอยู่ในใจ เป็น จิตสังขาร สังขารทั้งหลายเหล่านี้ ไม่เที่ยง ไม่เที่ยงจริงๆ แล้วเอา จรดอยู่ที่ความไม่เที่ยง ตัวก็เป็น สังขารดุจเดียวกัน แบบเดียวกันหมด ปรากฏหมดทั้งสากลโลก ล้วนแต่ ความเกิดขึ้นและความเสื่อมไป มี ความเบียดเบียนอยู่ร่ำไป และเป็น สภาพเร่าร้อนเป็นต้น ไม่เยือกเย็น เป็นสภาพที่เร่าร้อน พระคาถาหลัง รับสมอ้างอีกว่า สพฺเพ สังขารา ทุก ชาติ ยทาปุญฺญาย ปสฺสติ อถ นิพ พินฺทติ ทุกฺเข มคฺโค วิสุทธิยา เมื่อ อาศัยสังขารทั้งนั้น เห็นจริงเช่นนี้ ใดบุคคลเห็นตามปัญญาว่าสังขาร แล้วก็จะเหนื่อยหน่ายในทุกข์ทีเดียว เป็นทุกข์ เมื่อนั้นย่อมเหนื่อยหน่าย ในทุกข์ นี่เป็นวิสุทธิมรรค หนทาง หมดจดวิเศษ นี่ให้เห็นว่าสังขารทั้ง ปวงเป็นทุกข์ อ้ายสิ่งที่ไม่เที่ยงนั้น แหละ เป็นทุกข์แท้ๆ ไม่ใช่เป็นสุข ถ้าว่าเป็นสุขแล้วมันก็ต้องเที่ยง นี่ มันไม่เป็นสุข มันจึงไม่เที่ยง เมื่อมัน ไม่เที่ยงแล้ว มันเป็นสุขได้อย่างไร มันก็เป็นทุกข์เท่านั้น เมื่อรู้จักชัดเช่นนี้แล้ว วเส อวดตนาเยว อตฺตวิปสุขภาวโต สุญ ญตฺตสฺสามิกตฺตา จ เต อนตฺตาติ ขายเรสังขารธรรมทั้งหลายเหล่านั้น บัณฑิตรู้ว่าไม่ใช่ตัว ว่าเป็นอนัตตา เพราะความเป็นสภาพไม่เป็นไปตาม อำนาจเลย และเป็นปฏิปักษ์แก่ตัว เสียด้วย อตฺตวิปสุขภาวโต เพราะ เป็นปฏิปักษ์แก่ตน สุญญตฺตสฺสามิ กตฺตา จ เป็นสภาพว่างเปล่าหมด ทั้งสากลโลก เราก็ว่างเปล่า เขาว่าง เปล่า ว่างเปล่าไปหมด หาแต่คน เดียวก็ไม่ได้ ว่างเปล่าอย่างนี้ ไม่มี เจ้าของ เอ้า! ใครล่ะมาเป็นเจ้าของ เบญจขันธ์ คนไหนเล่าเป็นเจ้าของ เบญจขันธ์ เป็นเจ้าของไม่ได้เลย ด้วยกันทั้งนั้น ของตัวก็ต้องทิ้ง เอา ไปไหนไม่ได้ ทิ้งทั้งนั้น ยืนยันว่า เหมือนของขอยืมเขาใช้ทั้งนั้น แล้ว ก็ต้องส่งคืนทั้งนั้น เอาไม่ได้ เอา อะไรไม่ได้ทั้งนั้น เมื่อรู้จักหลักจริง ดังนี้ ให้ตรึกไว้ในใจ ท่านจึงได้ ยืนยันเป็นตำรับตำราไว้ว่า สพฺเพ ธมมา อนตฺตาติ เมื่อกี้พูดถึงขันธ์นะ พูดถึง กัลยาณมิตร ........... ๑๒ มกราคม ๒๕๓๘