ข้อความต้นฉบับในหน้า
แล้วจะทำอย่างไรครับ ในเมื่ออาจารย์บอกทำ
พิธีสู่ขอและแต่งงานต้องทำในวันเดียวกัน”
“ขอโทษทีค่ะ ครูอาจจะพูดเร็วรวบรัด
ไปหน่อย เลยทำให้เธอเข้าใจเขวไป ที่ว่าการสู่
ขอต้องเป็นวันเดียวกันกับการแต่งงานนั้น เป็น
การสู่ขอที่เป็นทางการนะคะ จริงๆ แล้วคง
ทาบทามสู่ขอกันมาก่อนแล้ว และอันที่จริงการ
สู่ขอและการแต่งงาน ไม่จำเป็นต้องเป็นวัน
เดียวกัน แต่มักนิยมทำในวันเดียวกัน จะได้ไม่
ต้องกวนคนเฒ่าแก่หลายคน และสิ้นเปลือง
มากนัก ส่วนเรื่องบ้านไกลกันมาก เขาก็แก้
ปัญหาด้วยการจัดให้เจ้าบ่าว เพื่อนเจ้าบ่าว
และเฒ่าแก่พักอาศัยบ้านญาติซิคะ จะเป็น
ญาติฝ่ายใดก็ได้ แม้แต่ญาติของเฒ่าแก่หรือ
ญาติเจ้าบ่าวก็ได้”
“ถ้าอย่างงั้น วันแต่งงาน เจ้าบ่าวก็ต้อง
ฆ่าไก่เพิ่มเพื่อเซ่นไหว้ผีบ้านผีเรือนบ้านที่ตนไป
พักอาศัยด้วยซิครับ” ประวิตรซัก
“อ๋อ...ไม่ต้องหรอกค่ะ ผู้มาพักเพียง
เจ้าบ่าวอยู่บ้านเจ้าสาวเลยรึเปล่าครับ”
“เปล่าค่ะ เจ้าบ่าวจะพาเจ้าสาวมาอยู่
บ้านตน แต่ถ้าบ้านไกลมาก เดินทางกลับวัน
แต่งไม่ได้ ก็จะค้าง ๑ คืน ต่อรุ่งเช้าจึงเดินทาง
ค่ะ”
“เมื่อถึงบ้านเจ้าบ่าวแล้ว ต้องเซ่นไหว้ผี
มั้ยคะ หนูหมายถึงเจ้าสาวนะคะ” เสียงไกด์
จุ๊บแจงถาม
“อ๋อ...แน่นอนค่ะ ต้องฆ่าหมูและไก่เช่น
ไหว้ผีทั้งบ้าน เพื่อเป็นการบอกกล่าวขออนุญาต
ไงคะ และขอให้ผู้รับเจ้าสาวเป็นสมาชิกใน
ครอบครัว ครอบครัวคนนะคะ ไม่ใช่สมาชิก
ครอบครัวผี” น้าน้อยพูดติดตลก คงดักคอใคร
บางคนที่ทำตาปริบๆ อยู่ข้างฉัน เบญจ์คงพอรู้
ชินะว่าเป็นใคร ถึงงั้นก็เรียกเสียงหัวเราะคิก
ดักจากพี่นิภาและนักศึกษาอีกหลายคน
“อ้อ...เจ้าสาวต้องไหว้ตั้งแต่ผีประตูเข้า
ไปนะคะ ผีเตาไฟเล็ก ผีเสา ผีเตาไฟใหญ่ และ
สุดท้ายก็ไหว้ผีเรือนที่ใหญ่ที่สุดในบ้าน เรื่องผี
กราบไหว้ผีเรือนด้วยธูปในวันเข้ามาอาศัยเท่านั้น ที่เกี่ยวข้องกับประเพณีแต่งงานก็มีเพียงเท่านี้
ไม่ต้องเซ่นด้วยไก่ ดำเนินการในส่วนเกี่ยวข้อง
ที่เหลืออยู่ที่บ้านเจ้าสาวเท่านั้นค่ะ
“อาจารย์ครับ หลังพิธีแต่งงานแล้ว
แหละ ใครอยากถามอะไรอีกรึเปล่าคะ” น้า
น้อยจบประโยคด้วยคำถาม ในรถเงียบไปอึดใจ
อ่านต่อฉบับหน้า
กัลยาณมิตร
๘๓
มกราคม ๒๕๓๘