ข้อความต้นฉบับในหน้า
000
เรียนเกินกว่าสตรีคนใดในละแวกบ้านจะ
ได้รับ โดยได้ขอร้องให้พ่อครูแก้วที่อยู่
บ้านท้ายวัด มาช่วยสอนหนังสือให้เป็น
ครั้งคราว ตัวท่านเศรษฐีเองทุกครั้งที่
ว่างจากงาน ก็ได้ใส่ใจ ให้ความรู้ต่าง ๆ
แก่ลูกสาวอีกแรงหนึ่ง สำหรับแต่ง
ไทย ก็เป็นผู้ใฝ่รู้ เธอพยายามเรียนรู้สิ่ง
ต่าง ๆ ด้วยตนเองอยู่เสมอ ๆ เช่นกัน
สาวงามที่มีเพียงงามแต่รูปกาย
กิริยา ทว่า...ยังสมบูรณ์ไปด้วยทรัพย์
สมบัติ ชาติตระกูล และสติปัญญา จึง
เป็นที่หมายปองของหนุ่มน้อยหนุ่มใหญ่
ทั่วหน้า แต่เมื่อยังไม่มีทีท่าว่าเธอจะ
ตกลงปลงใจกับใครเช่นนี้ ทั้งบ่าวไพร่
คนใกล้ชิด ทั้งญาติมิตรที่รู้เรื่อง ต่างพา
กันวิพากษ์วิจารณ์ด้วยความเสียดาย
ชายหนุ่มลูกเศรษฐี ลูกผู้ดีมีตระกูลต่าง ๆ
ที่จะต้องกลายไปเป็นเขยบ้านอื่น ญาติผู้
ใหญ่ต่างเมืองบางคนถึงขนาดเดินทางมา
เยี่ยมเยือน เพื่อสืบสาวราวเรื่องตามประ
สาคนอยากรู้อยากเห็น โดยมักจะอ้างตัว
ว่าเป็นผู้ปรารถนาดี แตงไทยผู้เคยมี
ความสุขสบายทั้งกาย-ใจตลอดมา บัดนี้
รู้สึกหม่นหมองใจ เบื่อหน่ายต่อสภาพ
ชีวิตของตน เธอไม่เข้าใจเลยว่า ทำ
ไม่ทุก ๆ คนจึงต้องเข้ามายุ่งกับชีวิต
ของเธอ การเลือกคู่ครองเป็นเรื่อง
เฉพาะของแต่ละคน ชีวิตใครก็น่าจะ
ชีวิตคนนั้น จะทุกข์จะสุขอย่างไรใน
ภายภาคหน้า ก็ไม่มีใครมาทุกข์มา
สุขด้วย เมื่อเป็นเช่นนี้ การตัดสินใจ
ต่าง ๆ จึงน่าจะเป็นสิทธิ์ส่วนตัวของผู้จะ
ครองเรือนเอง ผู้อื่นมีน่าเดือดร้อนกังวล
ใจไปด้วยเลย
และในขณะที่ทุกสิ่งดำเนินไป
พร้อม ๆ กับความเบื่อระอาของแตงไทย
ท่านเศรษฐีทองและภรรยา ก็จ่าต้อง
ยินยอมให้ลูกสาวสุดที่รัก จากเคหสถาน
ไปพำนักอยู่กับญาติผู้ใหญ่คนหนึ่งทางหัว
เมืองเป็นการชั่วคราว เพื่อหลีกเลี่ยง
ความรำคาญใจ อันจะบังเกิดขึ้นได้ไม่รู้
สิน
บทที่ 2
“บุพเพสันนิวาส”
กราบเท้าพ่อและแม่ที่เคารพยิ่ง
กว่าจดหมาย จะถึงมือพ่อกับแม่
แตงไทยก็จากไปแสนไกลแล้ว มันเป็น
กัลยาณมิตร สิงหาคม ๒๕๓๐
Kalyanamitra.org