ปฐมกาลของอุโบสถ : หน้า 25/118

อุโบสถวัดเทวสังฆาราม จ.กาญจนบุรี อุโบสถวัดนิเวศธรรมประวัติ พระอุโบสถวัดเทพธิดาราม เขตพระนคร อุโบสถวัดโปรดเกศเชษฐาราม ต.บางพึ่ง อ.พระประแดง จ. สมุทรปราการ ปฐมกาลของอุโบสถ คำว่าอุโบสถ หรือโบสถ์ มิได้ เป็นชื่อเฉพาะของปูชนียสถานเท่านั้น แต่เป็นคำหรือชื่อที่อาศัยอนุโลมเอา ชื่อแห่งพิธีกรรมในศาสนกิจของพระ สงฆ์พึงปฏิบัติเป็นประจำตามพระวินัย บัญญัติอย่างหนึ่งมาเป็นชื่อเรียก ปูชนียสถานนี้ พิธีกรรมในศาสนกิจตามพระวินัย บัญญัตินี้คือ “อุโบสถกรรม” เป็นชื่อ ของการบำเพ็ญสมณกิจอย่างหนึ่ง กำ กัลยาณมิตร/กันยายน ๒๕๓๐ พระอุโบสถวัดไพชยนต์พลเสพราชวรวิหาร ต.ทรงคะแนน อ.พระประแดง จ.สมุทรปราการ หนดให้สมาทานในวันพระจันทร์เพ็ญ (ขึ้น ๑๕ ค่ำ) พระจันทร์ดับ (แรม ๑๕ ค่ำ) และพระจันทร์กึ่งดวง (ขึ้น ๘ ค่ำ) และ แรม ๘ ค่ำ) ในครั้งพุทธกาล พระบรม ศาสดา ทรงมีพุทธานุญาตตรัสอนุมัติ ธรรมเนียมให้ใช้วันเช่นนั้นเป็นที่ประชุม กันฟังธรรม ฝ่ายพระภิกษุให้ทำอุโบสถ ในวันพระจันทร์เพ็ญ พระจันทร์ดับ คือ ๑๔ หรือ ๑๕ วันต่อครั้ง ฝ่าย คฤหัสถ์ให้สมาทานอุโบสถศีล การทำอุโบสถกรรม จึงทำใน เขตอาวาสหนึ่ง ๆ (ภายในเขตเสมา) ให้มีโรงไว้แห่งหนึ่ง เป็นที่พระสงฆ์ ประชุมทำอุโบสถ กำหนดให้จุพระ ภิกษุได้ไม่น้อยกว่า ๒๑ รูป เมื่อถึง วันกำหนด ให้ประชุมกันทำในที่ นั้น นี้เรียกว่าโรงอุโบสถ สถานที่เราเรียกว่า อุโบสถ อัน เป็นหลักของวัดในบัดนี้ ความจริงก็ คือโรงอุโบสถนี้เอง" ในเขตหรือประเทศใดที่สร้างพระ อุโบสถได้สำเร็จ เป็นการประกาศว่าพระ พุทธศาสนาได้ลงหลักแน่นหนามั่นคงใน ประเทศนั้นแล้ว เพราะสามารถบวช ๒๓ Kalyanamitra.org