การประพฤติในสังคม : หน้า 73/124

ตำรับ ยอด ปา กถาธรรม โดย หลวงพ่อทัตตชีโว เลขาฯ ๒๔ จงมีความอารีต่อเพื่อนข่าวด้วยกัน "ถ้าเราเป็นคนเข้านอกออกในเป็นที่ไว้วางใจของท่านแล้ว เราต้องระมัดระวังตัวของเราให้ดี อย่าละล่ำละล้วงล่วงเกินถือว่าเป็นคนสนิท จะเข้าออกต้องพินิจพิเคราะห์ว่า ท่านจะทำอันใด อยู่ที่ไหน นอนนั่งอย่างไรให้รู้ อย่าทะลึ่งตึงตั้งให้เสียกิริยา และอีกประการหนึ่ง อย่าให้เป็น เช่นว่าบ่าวนั้นเป็นคนสนิท คนรักคนโปรดปรานของนาย ถ้าว่าเป็นวงศ์ญาติและเกี่ยวดองอะไร อยู่กับนายบ้างก็ดี ถืออำนาจนายไปเที่ยวข่มขี่ข่มเหงคะเนงร้าย ยกตนข่มท่านเย่อหยิ่งแก่เพื่อน บ่าวด้วยกัน ถ้าไม่พอใจคนใดในส่วนตัว ก็ปรักปรำยุยงส่งเสริมทำแก่เขาจนได้รับความทุกข์ยาก เสียผู้เสียคนไปเช่นนี้ก็ไม่ควรประพฤติ เราควรจะประพฤติเป็นธรรมและมีเมตตาจิต คืออย่า ส่งเสริมซ้ำเติมแก่ใครมากกว่าเหตุที่เป็น ฤาว่าเหตุนั้นเป็นแต่การเขลารู้เท่าไม่ถึงการ พลาดพลั้งไปด้วยความพลั้งเผลอ ถ้าเป็นการเล็กน้อย ก็ควรจะสั่งสอนแนะนำเอาเป็นการ ภาคทัณฑ์ไว้ อย่าให้เป็นการใหญ่โตถึงมูลนายได้ก็ดี เพื่อนบ่าวด้วยกันก็น่ารักใคร่นับถือเรา และเป็นกำลังของเราต่อไปและชื่อเสียงของเราก็ดีมีคนนับถือยำเกรง ส่วนนายเราก็ดีด้วย เหมือนกัน ที่มีบ่าวมีคนใช้ดีไม่ต้องทำอำนาจด้วยการข่มขู่ ก็นับว่าเรามีความกตัญญูต่อนายด้วย และคนที่จะเป็นผู้หลักผู้ใหญ่และเป็นมูลนายเขาต่อไป และให้มีผู้ยำเกรงนับถือนั้นไม่เป็นด้วย อำนาจกดขี่ทำได้ทำเอาอย่างเดียว ต้องอาศัยความหลักฐานมั่นคง ซื่อตรง ฤๅ และมีเมตตาจิต กว้างขวาง เป็นต้น จึงจะนับว่าดีมีความจำเริญยืดยาว และธรรมดาคนที่จะกลัวเกรงด้วย อำนาจความดุดันผิด ๆ ถูก ๆ นั้น ก็เป็นแต่ต่อหน้า ฤาที่อยู่ในบังคับทำได้ด้วยความจำเป็น นอกจากนั้นไปใครจะยอมใคร หนักมาก็หนักไป ไปจนถึงแก่นด้วยกัน เมื่อมีช่องทางเข้า เขาก็ ตอบแทนโดยเต็มที่เหมือนกัน ยอมกันกลัวเกรงกันจริง ๆ ก็ด้วยความนับถือต่างหาก เพราะ ฉะนั้นควรจะระลึกให้มากในเรื่องนี้ จะดีทั้งปัจจุบันและอนาคตด้วย' Kalyanamitra.org กัลยาณมิตร ๗๑