ความเป็นมาของจีวร : หน้า 145/164

ถูก ปัจจุบัน ในสมัยที่ยังมิได้มีพุทธบัญญัติ จีวรของพระภิกษุสามเณร ไม่ได้ตัดเย็บ เป็นผ้าผืนเดียวติดกัน ซึ่งท้าให้เกิดปัญหา หลายอย่าง เช่นผ้าหาได้ยากบ้าง โจรขโมยผ้าจีวรบ้าง เป็นต้น จนในที่สุด พระพุทธองค์ทรงบัญชาให้พระอานนท์ ครูปแบบของผ้าจีวรขึ้นมาใหม่ ครั้งนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้า ประทับอยู่ในพระนครราชคฤห์ พระพุทธาภิรมย์ แล้วเสด็จไปทางทัก ขิณาคิรีชนบท พระองค์ทอดพระเนตร ตาม นั้น ในเพราะเหตุแรกเกิดนั้นแล้วรับสั่ง กะภิกษุทั้งหลายว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย อานนท์เป็นผู้ฉลาด อานนท์เป็นผู้มี ปัญญา อานนท์ได้ซานซึ้งเนื้อความด้อย ตาที่รากล่าวย่อได้โดยกว้างขวาง ได้ผ้า จีวรที่ตัดแล้ว เศร้าหมองด้วยตัสตรา สมควรแก่สมณะ พวกตัดรูไม่ต้องการ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เราอนุญาตผ้า สังฆาฏิตัด อุตราสงค์ตัด ผ้าอันตร- วาสกตัด” สำหรับสาเหตุที่พระผู้มีพระภาค เห็นนาของชาวมคธ ซึ่งเขาพูนดินขึ้น เจ้าทรงอนุญาตจีวร ๓ ผืนคือ พระผู้มี เป็นคันนาสี่เหลี่ยม พูนคันนายาวทั้ง พระภาคเจ้าเสด็จพุทธดำเนินไปทางพระ ด้านยาวและค้านกว้าง พูนคันนาใน นครเวสาลี ในระหว่างทางได้ทอดพระ ระหว่างๆ ด้วยคันนาสั้นๆ พูนคันนา เนตรเห็นภิกษุหลายรูปหอบผ้าพะรุงพะรัง เชื่อมกันตังทาง 5 แพร่ง ตามที่ซึ่งคันนา บางรูปก็ทูนห่อผ้าที่พับดังฟูกขึ้นบนศีรษะ กับคันนาผ่านดัดกันไป ครั้นแล้วมีรับสั่ง บ้างก็แบกขึ้นบ่า บ้างก็กะเดียดไว้ที่ กะท่านพระอานนท์ว่า สะเอวเดินไปมาอยู่ จึงทรงพระดำริว่า ธโ “อานนท์ เธอเห็นนาของชาว โมฆบุรุษเหล่านี้ เวียนมาเพื่อความมัก มคธไหม” “เห็นพระพุทธเจ้าข้า” “เธอสามารถแต่งจีวรของคิกมุ ทั้งหลายใต้มีรูปอย่างนั้นได้หรือไม่ พระอานนท์ก็สนองนโยบายตาม พระราชดำริทุกประการ พระผู้มีพระฯ ภาคเจ้าประทับอยู่ ณ ทักขิณาคิริชนบท ตามพุทธาภิรมย์แล้ว เสด็จกลับมาพระ นครราชคฤห์อีก เมื่อพระอานนท์แต่ง จีวรเสร็จแล้ว ก็เข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระ มากในจีวรเร็วนัก เราจะทั้งกฎในเรื่อง ผ้าแก่ภิกษุทั้งหลาย ครั้นเสด็จพุทธ ดำเนินผ่านระยะทางมาโดยลำดับ ถึง พระนครเวสาลี พระองค์ประทับอยู่ ณ เป็นเบื้องต้นแห่งความสดชื่น ความหนาว ได้มีแก่พระผู้มีพระภาคเจ้าอีก จึงทรง ห่มจีวรผืนที่มีความหนาวก็หายไป พระ ผู้มีพระภาคเจ้าได้ทรงดำริว่า กุลบุตร ในธรรมวินัยนี้ที่เป็นคนขี้หนาว กลัวต่อ ความลาว อาจดำรงชีวิตอยู่ได้ด้วยผ้า สามผืน เราจึงตั้งกฎในเรื่องผ้าแก่ภิกษุ ทั้งหลาย เราจึงอนุญาตผ้าสามผืน จึง ท่าเรื่องนั้นเป็นเหตุตรัสสั่งกะภิกษุทั้งหลาย ว่า ภิกษุทั้งหลายเราได้ดำริว่า กุลบุตร ในธรรมวินัยนี้ เป็นคนขี้หนาว กลัวต่อ ความหนาว ก็อาจดำรงชีวิตอยู่ได้ด้วย ผ้าสามผืน เราจึงตั้งกฎในเรื่องผ้าแก่ ภิกษุทั้งหลาย เราจะพึงอนุญาตไตรจีวร “ดูก่อนภิกษุทั้งหลายเราอนุญาต ไตรจีวร คือผ้ายังมาฏิ ผ้าอุตราสงค์ ผ้า อันตรฑสก” นี่คือความเป็นมาของไตรจีวร จากอดีตจนถึงปัจจุบันนี้ ไม่มีการเปลี่ยน แปลง เป็นสีที่สามารถป้องกันภัยได้มาก มาย จากสัตว์ป่าบ้าง เป็นผ้าที่ประเสริฐ เป็นชุดของพระสังฆรัตนะ เป็นผ้าที่ทรง คุณวิเศษทั้งปวง เป็นยงชัยของพระอร หันต์ เป็นผ้าสีชุดสุดท้ายที่มุ่งตรงต่อ โคตมกเจดีย์ เขตพระนครเวลาลีนั้น ในสมัยนั้นพระผู้มีพระภาคเจ้าทรงผ้า พระนิพานและ....ที่สุดแห่งธรรม จีวรผืนเดียว ประทับอยู่กลางแจ้งตอน กลางคืนขณะน้ำค้างตกในราตรีเหมันต ฤดู กาลังหนาว ความหนาวจึงได้มีแก่ พระผู้มีพระภาคเจ้า จึงทรงห่มจีวรผืนที่ ภาคเจ้าแล้วกราบทูลว่า “ขอพระผู้มี สอง ความหนาวก็หายไป พอมัชฌิม พระภาคเจ้าจงทรงทอดพระเนตรจีวรที่ ยามผ่านไปแล้ว ความหนาวจึงมีแก่ ข้าพระพุทธเจ้าแต่งแล้วพระพุทธเจ้าข้า” พระองค์อีก พระผู้มีพระภาคเจ้าจึงทรง ลำดับนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้า จีวรผืนที่สาม ความหนาวเมื่อปัจฉิมยาม ทรงท้าธรรมีกถาในเพราะเหตุเป็นเค้ามูล ม่านไปแล้ว ขณะรุ่งอรุณแห่งราตรีอัน หนังสีเอ้างสิง ๑.พระไตรปิฎกวินัยปิฎกเล่ม : มหาวรรค ภาคที่ ๒ และอรรถกถา จีวรขันธกะ วินัยมุข นักธรรมโท มกราคม ๒๕๔๐ กัลยาณมิตร