ปัจจัยสำคัญของการเรียนบาลี : หน้า 74/132

ปัจจัยสำคัญของการเรียนบาลี นอกจากนักเรียนบาลีจะต้องมีอัจฉริยภาพ และความ เฉลียวฉลาดในการศึกษาแล้ว สิ่งที่เป็นปัจจัยสำคัญอย่างยิ่ง ที่จะนำไปสู่ความสำเร็จได้คือ ความมีวิริยะอุตสาหะเพียร พยายาม เพราะภาษาบาลีเป็นภาษาที่จะต้องให้เวลาสำ หรับการศึกษาเรียนรู้มากพอสมควรทีเดียว เป็นความรู้ที่จะ ต้องมีทักษะอันเกิดจากประสบการณ์ในการเขียน การแปล และการนำภาษาบาลีไปประยุกต์ใช้ในรูปแบบต่างๆ มิใช่เป็น เพียงการอ่านหรือท่องจำได้เท่านั้น ความวิริยะอุตสาหะนี้มี ความจำเป็นตั้งแต่เบื้องต้นเริ่มเรียนจนกระทั่งถึงระดับสูงสุด ต้องมีความเพียรที่จะต้องเรียนรู้ เขียน อ่าน แปล แล้ว ซ้ำอีก ซึ่งสิ่งดังกล่าวนี้จะค่อยๆ หล่อหลอมให้ผู้เรียนมีความ แม่นยำในการแต่ง แปล จนมีความชำนาญขึ้นทีละน้อยๆ โดยเฉพาะเส้นทางสู่สุดยอดของเปรียญธรรมนี้ ยิ่งจะต้องมี กัลยาณมิตร ๗๒ ความอดทน ความเพียรพยายามที่จะประคับประคองตนเอง ให้มุ่งมั่นเดินหน้าต่อไป ต้องใช้เวลาอย่างน้อย 4 ปีในการ ก้าวไปให้ถึงประโยคสูงสุดได้ และเส้นทางดังกล่าวนี้ก็มิใช่ จะราบรื่นไปตลอด เพราะมีน้อยรายที่จะสอบได้ทุกปีอย่าง ต่อเนื่อง อุปสรรคหรือความพลาดหวังที่อาจบังเกิดขึ้นย่อม พฤษภาคม ๒๕๔๐