ความยุติธรรมในสังคม : หน้า 91/140

สังคมใดก็ตามแม้จะมีข้าวปลาอาหารสมบูรณ์ มั่งคั่งบริบูรณ์ แต่ถ้าขาด “ความยุติธรรม” เสีย อย่างเดียว สังคมนั้นก็จะมีแต่ความเดือดร้อน วุ่นวาย ต่อมาโดยไม่จบสิ้น ต้องคอยหวาด ระแวงว่า ญาติพี่น้องเขาจะมาทำร้าย ตอบ 6. เว้นจากการลักทรัพย์ คือ ไม่แสวงหารายได้โดยทางทุจริต เช่น - ขโมยเอาลับหลัง ลัก ฉก - ชิงเอาซึ่งหน้า กรรโชก ปล้น ฉ้อ หลอด = ขู่เอา รวมหัวกันแย่งเอา ทำให้เขาหลงเชื่อแล้ว ฉุดคร่าอนาจาร แห่งคนอื่น รักเขา อยากให้เขาได้ประ เจตนารมณ์ของศาสนาในเรื่องนี้ โยชน์ จึงโกหก หรือเพราะเกลียดเขา ต้องการให้ทุกคนมีจิตใจสูง เคารพใน สิทธิ์ของเพื่อนมนุษย์ด้วยกัน เป็นการ รักษาความสงบเรียบร้อยในสังคม ๔. เว้นจากการพูดเท็จ คือ ต้องไม่เจตนาพูดให้ผู้ฟังเข้าใจผิดไปจาก ความเป็นจริง ซึ่งรวมถึงการทำเท็จ ให้คนอื่นหลงเชื่อรวม ๓ วิธีด้วยกัน คือ พูดปด = ทนสาบาน = - โกหกจัง ๆ ทําผิดแล้วไม่ยอม รับผิด ทำเล่ห์กระเท่ห์ - ท่าที่อวดอ้างความ = ศักดิ์สิทธิ์ของตน เตียงเอา = โกงเอา = ให้ทรัพย์ เบี่ยงบ่ายลวงเขา ทำของที่ไม่จริง ตระบัด ปฏิเสธ มารยา . เบียดบัง = ซุกซ่อนเอาบางส่วน = สับเปลี่ยน - แอบเปลี่ยนของ ทําพลศ - ทำที่ให้ผู้อื่นตีความ ลักลอบ = แอบนำเข้าหรือออก ลวง ปลอม ยักยอก - เบียดบังเอาของในหน้า = ที่ตน เจตนารมณ์ของศาสนาในเรื่องนี้ ต้องการให้ทุกคนทำมาหาเลี้ยงชีพโดย สุจริต ซึ่งจะทำให้ใช้ทรัพย์ได้เต็มอิ่ม ไม่ ต้องหวาดระแวงว่าจะมีใครมาทวงคืน ๓. เว้นจากการประพฤติผิด ในกาม คือ ไม่กระทำผิดในทางเพศ ไม่อำนาจแก่ความกำหนัด เช่น การทำ ชู้กับสามีภรรยาคนอื่น การข่มขืน การ = เกินเหตุ - เจ็บน้อยท่าเป็นเจ็บ มาก คลาดเคลื่อนเอาเอง เห็นเป็นเรื่องใหญ่ เสริมความ = เรื่องนิดเดียวทำให้ อ่าความ = - เรื่องใหญ่ปิดบังไว้ ให้เห็นเป็นเรื่องเล็ก น้อย การเว้นจากพูดเท็จต่าง ๆ เหล่านี้ หมายถึง ไม่ยอมพูดคำเท็จเพราะเหตุ แห่งตน กลัวภัยจะมาถึงตน จึงโกหก . อยากให้เขาเสียประโยชน์ จึงโกหก . ไม่ยอมพูดเท็จ เพราะเห็นแก่ อามิสสินบน เช่น อยากได้ทรัพย์สินเงิน ทองสิ่งของ จึงโกหก เจตนารมณ์ของศาสนาในเรื่องนี้ ต้องการให้ทุกคน มีความสัตย์จริง กล้า เผชิญหน้ากับความจริงเยี่ยงสุภาพชน ไม่หนีปัญหา หรือหาประโยชน์ใส่ตัว ด้วยการพูดเท็จ ๕. เว้นจากการพูดส่อเสียด คือ ไม่เก็บความข้างนี้ไปบอกข้างโน้น เก็บ ความข้างโน้นมาบอกข้างนี้ ด้วยเจตนา จะยุแหย่ให้เขาแตกกัน หรือให้เขารักตน กล่าวแต่ถ้อยคำอันแสดงคุณค่าของ ความสามัคคี เจตนารมณ์ของศาสนาในเรื่องนี้ ต้องการไม่ให้คนเราหาความชอบด้วย การประจบสอพลอ ไม่เป็นบ่างช่างยุ ทำ ให้หมู่คณะสงบสุข สามัคคี 5. เว้นจากการพูดคำหยาบ คือ ไม่พูดคำซึ่งทำให้คนฟังเกิดความ ระคายใจ ครูดหู และส่อว่าผู้พูดเองเป็น คนมีสกุลต่ำ ได้แก่ ค่าด่า ค่าประชด ไม่ยอมพูดค่าเท็จเพราะเหตุ | คำกระทบ - พูดเผ็ดร้อน แทงหัว ใจ พูดกดให้ต่ำ - พูดยกจนลอย = พูดเปรียบเปรยให้เจ็บ Kalyanamitra.org 20