ข้อความต้นฉบับในหน้า
แห่งโลกที่หมุนตัวเข้ากระแทกกระทั้นจิตใจ
ของมนุษย์ทั้งหลายว่า ตามความเป็นจริง
โดยปริยายหนึ่งแล้ว ไม่มีอะไรดี ไม่มี
อะไรเลว แต่ความรู้สึกของผู้ได้รับนั่นเอง
ทำให้สิ่งนั้นดีหรือเลว
ด้วยเหตุนี้กระมัง
การกระทำ
หรือคำพูดของใครคนหนึ่ง ผู้ใดรู้สึกชอบ
ผู้นั้นก็ว่าดี ผู้ใดรู้สึกชัง ผู้นั้นก็ว่าร้าย
จะหาอะไรเป็นข้อยุติแน่นอนว่า อะไรดี
อะไรไม่ดี เมื่อเป็นดังนี้หน้าที่อันหนึ่ง
ของมนุษย์ผู้มุ่งหวังความสุขสงบให้แก่ตน
ก็คือ พึงปรับความรู้สึกของตนให้อยู่ใน
เบียดเบียนใคร
ร่องรอยที่จะให้ความสุขแก่ตนได้ โดยไม่
อโศกได้มีโอกาสเทียบเคียงชีวิตเจ้า
กับชีวิตคนสามัญ ได้รู้สิ่งที่ยังไม่เคยรู้
ได้เห็นสิ่งที่ไม่เคยมีโอกาสได้เห็นมาก่อน
เป็นการเพิ่มพูนความรู้ความเข้าใจในเรื่อง
ชีวิตและโลกอย่างหาที่เรียนไม่ได้จากสำนัก
ใด ๆ นี่แหละคือความรู้ประจักษ์ ความรู้
นลมและ
ป่ารกอันดารดาษด้วยสัตว์ร้ายและเรียว
หนาม ไม่ได้อยู่ในที่สบายตามธรรมชาติ
แห่งตน แม้เขาจะสนุกสนานเฮฮาในหมู่
ญาติมิตรและเพื่อนฝูง เขาก็ยังว้าเหว่
เสมือนอยู่คนเดียวในโลก ใครจะสามารถ
โดยตรง เขาได้รู้ว่าชีวิตเจ้าและสามัญชน พอลับหลังก็พากันค่อนขอดนินทาเยาะเย้ย | มหรรณพอันผันผวนด้วยคลื่น
นั้นต่างกันอย่างไร และตรงไหน เปรียบเปรย ถากถางด้วยถ้อยคำซึ่งแล้ว คลาคล่ำด้วยปลาร้ายกระหายเลือด หรือ
ชีวิตเจ้า!! ชีวิตที่คนทั้งหลายมอง แต่จะสรรหามาพูด ทำไมหนอ มนุษย์ เหมือนสัตว์น้ำซึ่งกระเสือกกระสนเข้าสู่
เห็นเป็นความงดงามสวยหรู แต่จะมีใคร พวกนี้ จึงนิยมทำตนเป็นคนหน้าไหว้
บ้างเล่าเคยนึกเห็นใจเจ้าว่ามีความอึดอัด หลังหลอกถึงปานนี้! แต่ก็ช่างเถิด เรื่อง
ลำบากประการใด ชีวิตเจ้าและชีวิตพระ ของโลกเป็นอย่างนี้เอง กระแสโลกเป็น
เป็นชีวิตที่น่าสงสารพอ ๆ กัน คือถูกหลอก กระแสร้อน ชีวิตนี้ไหลวนอยู่ในกระแส
ถูกชักใย ถูกเยินยอปอปั้น ถูกมัดให้อยู่ ธารสองสาย สายหนึ่งเป็นกระแสน้ำเย็น
ในกรอบแห่งประเพณีรีตองต่าง ๆ ที่ สายหนึ่งเป็นกระแสน้ำร้อน ใครหมุนตัว ให้ความอบอุ่นแก่ใครได้ ในเมื่อดวงใจ
ข้าราชบริพารและคนทั้งหลายเสกสรรปั้น เข้าไปหากระแสน้ำร้อนก็ร้อนตัวเอง ใคร แทบทุกดวงกำลังว้าเหว่ เหมือนซะนี
แต่งขึ้น เมื่อเกิดมาเป็นเจ้า แม้จะมีเลือด หมุนเข้าไปหากระแสน้ำเย็นก็เย็นกายเอง น้อยพลัดตกลงไปในหุบเหวยามย่ำสนธยา
มีเนื้อ มีความรู้สึกเหมือนคนทั้งหลาย กระแสธรรมเป็นกระแสเย็น ดวงใจนี้ บ่วงแห่งธรรมชาติที่โลกดักไว้ มีอำนาจ
ก็จะทำอย่างคนทั้งหลายไม่ได้ เมื่ออยู่ เป็นที่ไหลผ่านแห่งกระแสทั้งสอง ผู้ใด มากพอที่จะหน่วงเหนี่ยวมนุษย์ไว้ให้จมอยู่
ต่อหน้าเขาก็พินอบพิเทาอ่อนน้อมยกยอ ยอมให้กระแสโลกไหลผ่านดวงใจมาก ในโลกนี้เอง นานแสนนาน ใครหนอจะ
สรรเสริญ เมื่อลับหน้าเขาก็แสดงอาการ ผู้นั้นก็ได้รับความร้อนมาก ผู้ใดยอมให้ สามารถตัดบ่วงแห่งธรรมชาตินี้ออกไปได้
อีกอย่างหนึ่ง
กระแสธรรมไหลผ่านดวงใจมาก ผู้นั้น ในการที่จะหลุดออกจากบ่วงแห่งธรรมชาติ
มองดูชีวิตพระ ศาสนิกเคารพ ก็มีความร่มเย็นมาก
นี้ กัลยาณมิตร คือมิตรที่ดีมีควา
มีความสำคัญ
นบนอบ พูดจายกย่องยำเกรงเหมือนหนึ่งว่า มนุษย์ส่วนใหญ่อยู่ในภาวะว้าเหว่ เป็นอย่างยิ่ง
ชีวิตพระเป็นชีวิตที่ประเสริฐแท้จริง แต่ และหมดหวังเหมือนสัตว์บกตกลงสู่ห้วง เมื่อศึกษาอยู่ ณ สำนักตักศิลานั้น
กัลยาณมิตร ๑๑๓