วัตถุประสงค์ของพระธรรมวินัย : หน้า 126/184

วัตถุประสงค์ของพระธรรมวินัย ดังที่ได้กล่าวไว้ในข้างต้นว่า ก่อนที่จะเสด็จบันพตัณพระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ทรงแต่งตั้งพุทธสาวกไว้เป็นศาสดาแทนพระองค์ แต่ได้ตรัสพระพจน์ในมหาปรินิพพานสูตรแก่พระอานนท์ว่า “ธรรมและวินัยที่เราแสดงแล้วบัญญัติเหล่าแก่เธอทั้งหลาย หลังจากเราส่งลับไปก็จะเป็นศาสดาของเธอทั้งหลาย” พระธรรม คือ คำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าว่าด้วยความจริงที่มีอยู่แล้วตามธรรมชาตินี่แหละจริงก็มีปรากฏอยู่ก่อนแล้ว เพียงแต่ต้องอาศัยญาณทัสสนะอันบริสุทธิ์ของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าในการปริ789และนำมาเปิดเผยแก่โลกเรา สามารถแบ่งพระธรรมออกได้เป็น 3 ส่วน ได้แก่ พระธรรมส่วนที่ 1 คือ หลักความจริงตามธรรมชาติของสรรพสิ่งทั้งปวง เช่น เมื่อมีการเกิด ก็ต้องมีการแก่ การเจ็บและการตาย แม้วิถีหลังความตายยังกงมีพฤติถึงหน้า ทั้งฝ่ายสุดติและทุกข์อร่อยอยู่ พระธรรมส่วนที่ 2 คือ กฎแห่งความจริงที่ควบคุมสรรพสิ่ง จึงบังชัดลงไปว่า อะไรดีอะไรชั่ว อะไรถูกอะไรผิด อะไรเป็นประโยชน์ อะไรไม่เป็นประโยชน์ กฎแห่งความจริงเหล่านี้ผลเป็นความสุขและความทุกข์ ต่อชั่วผู้ปฏิบัติเข่น กฎแห่งกรรม กฎไตรลักษณ์ เป็นต้น [ที่มาประมาณ 10/102-103 (แปลนจร)]