พระมหากรุณาธิคุณต่อการอนุรักษ์มรดกไทย : หน้า 38/112

๓๖ เฉพาะอย่างยิ่ง เจ้านายที่สนพระทัย เป็นห่วงอาทร ต่องานด้านโบราณคดีที่เราทำ เท่าที่ผมจำได้เมื่อครั้ง พระองค์ยังทรงพระเยาว์ ผมรับราชการอยู่ในกอง โบราณคดีกรมศิลปากร หม่อมเจ้าสุภัทรดิศ ดิศสกุล อาจารย์ของผม นำเสด็จทอดพระเนตรศิลปโบราณ วัตถุในพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติพระนคร เมื่อทรง ศึกษาระดับปริญญาโทในมหาวิทยาลัยศิลปากร ผม ได้รับมอบหมายให้ไปจัดการอุทยานประวัติศาสตร์ สุโขทัย ซึ่งเป็นโครงการอุทยานประวัติศาสตร์แห่งแรก ของเมืองไทย เรื่องใหม่ คอนเซฟใหม่ ซึ่งมีปัญหา มากมาย ถ้าไม่อาศัยพระบารมีแล้วคงไม่ได้ที่ดินคืน จากราษฎร การทำลายโบราณสถานของบ้านเมือง ก็คงเหมือนเดิม เมื่อไปรับงานนี้ก็ไปขอพระบารมี ทูลเชิญเสด็จไปทรงเปิดกิจกรรมของโครงการร่วมกับ จังหวัด กรมศิลปากร ในงานลอยกระทงเผาเทียน เล่นไฟปีพ.ศ. ๒๕๒๐ พระบารมี รมีซึ่งเป็นร่มโพธิ์ร่มไทร ทำให้ทุกคนในจังหวัด (เจ็ดแปดแสนคน) ตื่นตัว ทั้งผู้ว่าราชการจังหวัด ชาวบ้านทุกอำเภอ ตื่นตัว ในความเป็นชาวสุโขทัย คืนที่ดินให้รัฐ เป็นจำนวน ๒-๓ พันไร่ ร่วมมือกับราชการในการอนุรักษ์และ พัฒนา หลังจากที่ผมทำอุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัย เสร็จ ผมเองก็ย้ายมาเป็นหัวหน้าฝ่ายอุทยานประวัติ ศาสตร์ กองโบราณคดี กรมศิลปากร ในปี ๒๕๒๙ ทางราชการจัดวันอนุรักษ์ มรดกไทยขึ้น โดยเอาวันพระราชสมภพ ๒ เมษายน ของทุกปีเป็นวันมรดกไทย กรมศิลปากรจึงจัดงาน ถวายเป็นพระราชกุศล และปี ๒๕๓๐ โดยเปิด อุทยานประวัติศาสตร์เมืองสิงห์ จ.กาญจนบุรี เป็น แห่งแรก และจัดงานสืบต่อมาจนถึงปัจจุบัน ทุกปี พระองค์ก็เสด็จไปทรงเยี่ยมคณะทำงานขุดแต่ง บูรณะโบราณสถาน ของกรมศิลปากร ทั้งในป่า ลำห้วย ขุนเขา ทุกหนทุกแห่ง ทุรกันดารอย่างไร พวกเรา นักโบราณคดีก็มีขวัญกำลังใจขึ้น เกิดความร่วมมือ ของหน่วยราชการต่าง ทั้งกระทรวงมหาดไทย การปกครองท้องถิ่นก็ช่วยกันมากขึ้น อยากจะเรียนว่า จริง ๆ แล้ว ถ้าเฉพาะกรมศิลปากร คงไม่มีความ สามารถดูแลโบราณสถานได้ทั่วประเทศ ๆ เพราะ โบราณสถานมีมาก พระองค์เสด็จไปเยี่ยมเสมอ ไม่ใช่เฉพาะทางด้านกำลังใจเท่านั้น ในด้านวิชาการ ด้านเทคนิค ประสบการณ์ที่พระองค์ทอดพระเนตร มาจากประเทศต่าง ๆ ทรงเล่าให้นักโบราณคดีฟัง เราก็ใช้เป็นแนวทางในการอนุรักษ์พัฒนามาจนถึงบัดนี้ อาศัยพระบารมีของพระองค์ ทำให้กรมศิลปากร ปฏิบัติงานกันทุกกรณี จนกระทั่งพูดกันว่า ศิลป วัฒนธรรมรอดพ้นแล้ว เพราะทูลกระหม่อมแก้วเอา ใจใส่ ไม่เฉพาะด้านดนตรี, นาฏศิลป์เท่านั้น ยัง แผ่มาทางด้านโบราณคดี ด้านประวัติศาสตร์ ด้านวรรณกรรม เกือบทุกด้านอยู่ในความดูแลของ พระองค์ท่านหมด สิ่งเหล่านี้มีส่วนสำคัญอย่างหนึ่ง ที่ทำให้กรมศิลปากร ทำงานมาได้จนกระทั่งบัดนี้ กั ล ย า ณ ม ต ร