ข้อความต้นฉบับในหน้า
๔๐
เจริญรอยเบื้องพระยุคลบาท พวกเราถวายตัวเป็น
ข้ารับใช้ใต้เบื้องพระยุคลบาท เกี่ยวกับการอนุรักษ์
พัฒนามรดกวัฒนธรรมของชาติ ต้องทำให้กระแส
พระราชดำริเป็นจริงเป็นจังให้ได้ เพราะบรรพบุรุษ
ของเราเหนื่อยยากลำบาก สร้างสิ่งเหล่านี้ไว้เป็น
มรดกให้ลูกหลานตกทอดมาถึงพวกเรา ถ้าเราขาย
ทรัพย์สินของบรรพชนความเป็นชาติที่มีหลักฐาน
เกียรติภูมิก็จบ ข้าราชการบางท่าน ค้าขายศิลป
โบราณวัตถุสร้างความมั่งคั่งร่ำรวย มีเงินซื้อรถเบนซ์
จากการขายของเก่าที่เป็นวิญญาณของบ้านเมือง
ของสังคม อีกสักร้อยปีจะรู้สึก เมื่อชาติไม่มีอะไร
ตามสภาพของโบราณสถาน ด้านไหนเข้าตัวไหน
สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ เคยรับสั่งอยู่
หลายเรื่องที่ผมจำแม่นคือ เรื่องการอนุรักษ์ โบราณวัตถุ
ทรงเห็นว่าพระองค์ท่าน ไม่นิยมกับการค้าของเก่า
แต่ถ้าจำเป็นในการยังชีพจริง ๆ ก็น่าจะทำจำลอง
ขาย ผมว่าประเทศเราจริง นั้นอันตรายของ
การอนุรักษ์มรดกทรัพย์สินประวัติศาสตร์ คือการลัก
ของเก่าไปขายต่างประเทศ แล้วพวกพ่อค้าของเก่า
ส่วนใหญ่มีอิทธิพลทางการเมืองมาก พระบาทสมเด็จ
พระเจ้าอยู่หัว เคยรับสั่งตอนเปิดพิพิธภัณฑสถาน
แห่งชาติรามคำแหงว่า "เป็นเรื่องน่าละอายเหลือเกิน
ถ้าเราต้องเรียนประวัติศาสตร์ของชาติของเราจาก
หลักฐานในพิพิธภัณฑ์ของต่างประเทศ ถ้าการค้า
โบราณวัตถุ ศิลปวัตถุ ยังเป็นที่นิยมชมชอบ วัน
หนึ่งบ้านเมืองก็จะลำบาก ไม่เชื่อลองไปเปิดพระ
ราชดำรัส พิธีเปิดพิพิธภัณฑ์แห่งชาติรามคำแหง ปี
พ.ศ. ๒๕๐๗ ดูซิครับ เมื่อสมเด็จพระเทพฯ มา
กั ล ย า ณ ม ต ร
เหลือแล้ว
ตั้งแต่พระองค์ท่านฯ ทรงพระเมตตางาน
โบราณคดี มาตั้งแต่ปี พ.ศ.๒๕๒๐ นักโบราณคดี
ต้องทำงานหนักขึ้น ทุ่มเทชีวิตให้กับการอนุรักษ์
มรดกวัฒนธรรม จนกระทั่งบัดนี้ทุกคนทำงานหนัก
ไม่มีเวลาว่าง นำเอากระแสพระราชดำริต่าง ๆ มา
พิจารณาจัดทำให้เป็นรูปธรรมให้เป็นจริงเป็นจังขึ้นมา
อุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัยเป็นรูปร่างขึ้นมา
ก็ด้วยพระบารมีของพระองค์ท่านได้เมตตาแก่พวกเรา
เมื่อปี ๒๕๑๘-๒๕๑๙ คนวิจารณ์ว่าเราทำไม่ได้
ไม่สำเร็จหรอก ต้องไปใช้ฝรั่งทำ คนไทยทำงานระยะ
ยาวไม่ได้ ฟูฟ่าอยู่
๓-๔ วัน ในนสพ.ก็เลิก
ผมประชุมงานสุโขทัย ๑๐ ปี กว่าจะถอนตัวออก
มาได้ ไปจมอยู่สุโขทัยตั้งใจว่าถ้าไม่เสร็จผมไม่กลับ
ทำด้วยความตั้งอกตั้งใจ ทำถวายในเรื่องการอนุรักษ์
ศึกษาค้นคว้า วิจัย โบราณสถาน
แน่นอนว่าพระองค์ทรงเป็นมิ่งขวัญของเรา
ตลอดไป ทุกครั้งเมื่อถึงวันที่ ๒ เมษายน ทุกคน
ในกรมศิลปากรเราถือว่าภาระหน้าที่ที่ต้องทำงานชิ้น
ใดชิ้นหนึ่งถวายเป็นพระราชกุศล เราถือเอาวันนี้เป็น
"วันอนุรักษ์มรดกไทย” ตั้งแต่ท่านอธิบดีทวีศักดิ์
ท่านผู้ตรวจกระทรวงฯ ดร.สุวิทย์ ทัศมีภูติ ท่านริเริ่ม