เจดีย์ในพุกาม : หน้า 45/112

ตามที่กล่าวไว้ในฉบับที่แล้ว ว่าจะเริ่มต้นร่ายเรียง ถึงเจดีย์ในประเทศต่าง า ที่ได้ชื่อว่าพุทธศาสนายาตราไปสู่ โดยพยายามจะเริ่มจากที่ใกล้ตัวไปก่อน อย่างน้อยก็เพื่อความรู้สึกคุ้นเคยในภูมิภาคของประเทศนั้น แล้ว ประเทศพม่า หรือที่เรียกกันมาแต่เก่าก่อนว่า พุกาม ก็ได้รับเลือกว่าน่าจะเป็นประเทศแรกที่ จะกล่าวถึง ฉะนั้น หัวข้อของตอนนี้ จึงเป็น...เจดีย์ในพุกามประเทศ ซึ่งผู้เขียนเอง ได้ตั้งใจไว้ว่าจะใช้ ความพยายามอย่างที่สุด ที่จะเขียนเรื่องราวเหล่านี้ให้ไม่ดูเป็นเรื่องของประวัติศาสตร์ หรือว่าวิชาการจน เกินไป เพราะมีความปรารถนาอยากจะให้อนุชน หรือผู้ที่อยู่ในวัยเรียน นิสิตนักศึกษา ได้หันมาอ่านกัน บ้าง อย่างน้อยก็จะได้มีเรื่องไว้คุยกัน ให้สมกับที่เป็นทายาทผู้สืบทอดพระพุทธศาสนา พ ม่า หรือพุกามนั้น ฝรั่งเรียกว่า Pagain) ซึ่งมิได้หมายถึงภูมิภาค ทั้งหมดของประเทศ แต่หมายถึงบริเวณที่เป็น พม่าโบราณ เพียงแต่ไทยเรานั้น นอกจากจะ เรียกว่าพม่าแล้วยังนิยมเรียกว่า "พุกาม” ซึ่งเป็น การเรียกติดต่อติดปากกันมาแต่ดั้งเดิม ดังนั้น คำว่าพุกามของเรื่องนี้ บทความนี้ จึงหมายถึงพม่าทั้งหมด มิใช่หมายความถึงเฉพาะ Pagan อย่างที่ฝรั่งนิยม พม่านั้น รกรากดั้งเดิมที่พอมีหลักฐาน เป็นเรื่องเป็นราว ก็คือบริเวณพุกามนี่เอง และ ต่อจากนั้นก็ค่อยดำเนินเปลี่ยนแปลงเรื่อยมา เนื่องจากพระเจ้าแผ่นดินพม่ามีความนิยมสร้าง เมืองใหม่ให้เป็นเอกลักษณ์เฉพาะตน พม่าจึงมี สมัยต่าง ๆ มากมาย และหากพิจารณาดู ตามประวัติศาสตร์ จะดูเหมือนกับว่า พม่าเริ่ม ตั้งประเทศขึ้นมาพร้อม ๆ กับไทย หรือ สยาม ๆ แต่หากดูกันดี ๆ ลึก ๆ จะพบว่าพม่าเป็นประเทศ เก่า ดั้งเดิม ทั้งยังมีร่องรอยของพระพุทธศาสนา มานานช้ากว่าใคร ๆ (ตามหลักฐานอ้างว่า มี เจดีย์เกิดขึ้นก่อนอินเดีย) จึงน่าจะเป็นไปได้โดยนัยยะ เหมือนกันว่า สยามประเทศ หรือไทย หรือไท นั้น น่าจะมี พื้นเพอยู่ที่นี่ ณ ตรงนี้มานานแสนนานแล้วเช่น กัน เพียงแต่ว่าหลักฐานทางประวัติศาสตร์ไม่ ก ล ย า ณ ม ต ร ยา I'm