ข้อความต้นฉบับในหน้า
บูชาธรรมโดย
กัลยาณมิตรธงชัย พงศาวลีรัตน์
พระผู้ดแผ่นดิน
ณ แผ่นดินไทย
อันเป็นแผ่นดินแม่ ที่ให้กำเนิด
ความรัก ความเมตตา ความอบอุ่น เป็น
ทั้งแผ่นดินอันเป็นที่รักหวงแหน เป็นแผ่น
ดินแห่งเกียรติภูมิ เป็นแผ่นดินแห่งประวัติ
ศาสตร์อันมีความเป็นมาที่เก่าแก่ดึกดำ
บรรพ์นานนับศตวรรษ จนอาจย้อนกาล
เวลาอันยาวนานแสนนานสู่กาลสมัย
ก่อนยุคประวัติศาสตร์
ดินแดนส่วนนี้เคยเป็นแหล่งกำเนิดของ
อารยธรรมและวัฒนธรรม ก่อนประวัติ
ศาสตร์ที่เก่าแก่ที่สุดแห่งหนึ่งของโลก
จึงเป็นเสมือนแผ่นดินของเราชนชาติไทย
เป็นที่อาศัย เป็นชัยภูมิของผู้มีธรรม เป็น
ปฏิรูปเทสของปูชนียภิกษุผู้สร้างแผ่นดิน
ไทยให้เป็นแผ่นดินธรรมอันเลิศล้ำ ฝาก
จารึกไว้ในประวัติศาสตร์โลก คราบ
นิรันดร์กาล
นับตั้งแต่แผ่นดินสุวรรณภูมิ จนถึง
กรุงสุโขทัย พระพุทธศาสนาได้ถูก
สถาปนาขึ้นเป็นศาสนาประจำชาติไทย
มีพระมหากษัตริย์เป็นเอกอัครศาสนูป
ถัมภก แสดงพระองค์เป็นพุทธมามกะ
ทรงรับเอาเป็นพระราชภาระในกิจของ
พระพุทธศาสนา ควบคู่กับพระราชภารกิจ
ของบ้านเมืองมิได้ขาด จนพระพุทธ
ศาสนา เจริญรุ่งเรืองไพบูลย์สืบต่อมา
โดยมีพระสงฆ์เป็นตัวแทนของสถาบัน
พระพุทธศาสนา ได้รับพระบรมราชานุ
เคราะห์พระราชทานการแต่งตั้งสถาปนา
ขึ้นด้วยสมณศักดิ์ เพื่อการดูแลปกครอง
ทะนุบำรุงพระพุทธศาสนา จนจำเริญกาล
มาได้ ตราบเท่าทุกวันนี้
ประวัติศาสตร์ได้จารึกไว้ว่า ใน
แต่ละรัชสมัยของแผ่นดิน จะปรากฏมี
ปูชนียภิกขุคู่รัชกาล เป็นที่ทราบกันโดย
ทั่วไปว่า เป็น“พระผู้คู่แผ่นดิน” มาทุก
ยุคทุกสมัย อาทิเช่น ในศิลาจารึกของ
พ่อขุนรามคำแหงมหาราช จารึกในราว
ปีพุทธศักราช ๑๘๓๕ ว่า พระนครกรุง
สุโขทัย มีครู มีมหาเถระ และเถระ
สังฆราช ช่วยเหลือในราชการแผ่นดิน
มาตลอดรัชกาล และได้รุ่งเรืองขึ้นใน
ราชวงศ์พระร่วงสืบมา หรือในรัชสมัย
มอง สมเด็จพระนเรศวรมหาราช
พระผู้คู่แผ่นดินสมัยนั้นคือ พระพนรัตน์
วัดป่าแก้ว เป็นทั้งพระอาจารย์และ
พระมหาเถระคู่พระบารมี
พระพนรัตน์วัดป่าแก้ว หรือวัด
พญาไทแต่เดิมนั้น คือพระผู้นำคณะสงฆ์
๒๔ รูป ขอเข้าเฝ้าถวายพระพรแด่องค์
สมเด็จพระนเรศวร และถวายพระพรชัย
มงคลคราวเสด็จวนชนะพม่าในสงคราม
ยุทธหัตถี ณ ดอนเจดีย์ จังหวัดสุพรรณ
บุรี และทูลขอพระราชทานบิณฑบาต
ชีวิตเหล่าทหารหาญในคราวศึกสงคราม
นั้น ซึ่งก็พระราชทานอภัยโทษให้ด้วย
พระผู้คู่แผ่นดินรูปนี้
แม้แต่ในรัชสมัยของพระบาทสม
เด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงโปรด
ปราน สมเด็จพระพุฒาจารย์ (โต
พรหมรังสี) เสมือนเป็นพระมหาเถระ
*บางตำราอ้างว่า พระพนรัตน์ก็คือ
พระมหาเถรคันฉ่อง คราวที่สมเด็จ
พระพรสวรมหาราช ทรงประกาศ
อิสรภาพที่เมืองแกลง พ.ศ. ๒๑๒๗