การสำรวจพระปรางค์ : หน้า 83/112

มีซุ้ม ๔ ทิศ ซึ่งภายในแต่ละซุ้มมี พระพุทธรูปปางปฐมเทศนา ดูง่าย นั่นแหละ รูปพระพายทรงม้า เหนือซุ้มเป็นรูป ตรงที่มีพระปัญจวัคคีย์นั่งประนมมือ ครุฑยุคนาค และเทพพนมแบกยอด จะ ทางขึ้นสู่ฐานทักษิณชั้น ๓ ค่อนข้างแคบมาก กว้างสักเมตรคง ปรางค์ถัดขึ้นไปเป็นชั้นกลีบขนุน เป็น สําหรับทิศตะวันตก เบญจ์ ได้ บันไดก็ชันมาก น้าน้อยบอกให้ ศัพท์ทางสถาปัตยกรรมไทย ดูคล้าย ก็คงทายออกใช่ไหมว่าต้องเป็นพระ ฉันขึ้นไปฉายเดี่ยว เพราะขาน้าน้อย ยวงขนุนผ่าซีกจริง ๆ) ทำเป็น ๕ ชั้น พุทธรูปปางปรินิพพาน คือไสยาสน์ ไม่ค่อยดี ไหมจ๊ะ จากใหญ่ไปหาเล็ก แล้วจึงเป็น ระหว่างต้นสาละทั้งคู่ มีพระภิกษุ เมื่อขึ้นบันไดไปยังฐานทัก นาศูลปิดทองเหมือนองค์ใหญ่ เป็น นั่งเฝ้าเบื้องพระปฤษฎางค์ถึง ๗ องค์ ษิณชั้นที่ ก็มีรูปกินนรกินรีอยู่ใน ไงอ่านถึงตรงนี้พอนึกภาพออกบ้าง ฉันอยากถ่ายรูปแต่ละปรางค์ ซุ้มประดับโดยรอบ เหนือซุ้มก็เป็น มาให้เบญจ์ดู แต่ติดขัดตรงเนื้อที่แคบ เชิงบาตรมีกระบี่แบก ตรงย่อมุม น้าน้อยกับฉันขึ้นบันไดไป ถ่ายได้ไม่หมด ซ้ำยังเจอลูกกรงอีก เป็นรูปแจกันดอกไม้ประดับกระเบื้อง ขั้นก็ถึงฐานทักษิณอีก แหม.... เดี๋ยวนี้นะเบญจ์ พระดี ๆ เคลือบสีสวยดีนะ อ้อ! ที่เชิงบันได ชั้นหนึ่งนะ ตรงช่วงกึ่งกลางระหว่าง ต้องอยู่ในกรงหมดเลย กันขโมยจ้ะ มีรูปหงส์นะจ๊ะ คงเป็นหงส์จากเมือง ปรางค์บริวาร แต่บนฐานทักษิณชั้นที่ ดูแล้วเศร้าใจพิลึกละ ร่วม 00 จีนมากกว่า สีของหงส์แปลกดีนะ ๒ นี้นะจ๊ะ มีพระมณฑปประจำทิศ ตรงฐานพระมณฑปแต่ละ มันแดงเหมือนกับสีปูนกินกับหมาก ซึ่งก่อด้วยอิฐโบกปูนประดับกระเบื้อง มณฑปก็ทำเป็นช่องโค้ง มีรูปปั้น นั่นแหละ เคลือบสีอย่างว่า น้าน้อยบอกว่า กินนรกินรีอีกเช่นกัน เหนือช่องขึ้น หัตถ์ขวา ขึ้น ฉันชักย่ามใจด้วยน้าน้อยไม่ สร้างเพิ่มเติมสมัยรัชกาลที่ ๔ จะ ไปมียักษ์แบก ๒ มณฑป แต่อีก ๒ ยอมขึ้นมากับฉัน ฉันเลยไต่บันได ภายในแต่ละมณฑปประดิษฐาน มณฑปเป็นรูปคนธรรพ์แบบแทนจะ ขึ้นไปอีกขั้น ที่จริงนั้นบันไดขึ้นฐาน พระพุทธรูปปางต่างกันไป ฉันยังติดใจฐานทักษิณชั้นที่ ทักษิณชั้น ๓ และชั้น ๕ อยู่แนว ทิศเหนือตั้งพระพุทธรูปปาง ๒ อีกอย่าง เบญจ์รู้มั้ยว่าอะไร เดียวกัน ตรงเชิงบันไดทางขึ้นมีหงส์ ประสูติ โดยทำเป็นรูปพระนางสิริ เบญจ์คงนึกไม่ออกหรอกจ้ะ แล้วถ้า จีนแบบเดียวกัน ทางขึ้นแคบและ มหามายาประทับยืนเหนี่ยวกิ่งต้น ใครไม่สังเกตจะไม่มีวันรู้หรอกจ้ะ ซันเหมือนกัน ดีนะที่มีราวเหล็กให้ สาละ มีพระพุทธองค์ตอนแรกประ เพราะต่ำกว่าระดับสายตา คือฐาน จับ แต่ทางขึ้นชั้น ๔ นั้นมีขั้นบันได สูติ ประทับยืนบนดอกบัว ชูพระ ทักษิณชั้นนี้แหละเป็นที่ขึ้นฐานของ มากกว่า แต่ละขั้นก็สูงขึ้นมากกว่า นิ้ว พอฉันถาม องค์พระปรางค์ใหญ่ โดยทำเป็นย่อ เนื้อที่ที่จะใช้เท้าเหยียบก็น้อยกว่า มุมตั้งฉากที่เรียกว่า ย่อไม้ แต่ละ ฉันก้าวขึ้นด้วยความลำบากมากขึ้น "น้าเคยได้ยินผู้ใหญ่ท่าน ด้านย่อเข้าไปถึง ๓๖ มุม ตรงย่อไม้ อาจจะเป็นด้วยเมื่อยและเหนื่อยเพราะ หนึ่งบอกว่า เป็นสัญลักษณ์ประกาศ หรือย่อมุมนี้เอง แต่ละด้านนะมีรูป แดดจัดกระมัง ขึ้นไปได้ครึ่งหนึ่งก็ ความเป็นเอกอัครมหาบุรุษของพระ ต้นไม้ดัดประดับด้วยกระเบื้องเคลือบสี หันมาดูน้าน้อยซึ่งกำลังแหงนมองฉัน ลายไม่ซ้ำกันเลยจ้ะ รวมรอบฐาน จากฐานทักษิณชั้น ๒ ใจฉันหวิว มณฑปทิศตะวันออกเป็น พระปรางค์ใหญ่เกินกว่า ๒๐๐ ลาย เลยเบญจเอ้ย เมื่อมองลงมา น้า ปรางค์ตรัสรู้จะเบญจ์ แต่มีพระ เชียวนะ ฉันชอบมาก ๆ เลย เหนือ น้อยตะโกนว่า "อย่าหันมามอง พุทธรูปถึง องค์ องค์กลางเป็น ขึ้นไปตรงเชิงบาตรทำลวดลายดอกไม้ อย่างนั้น เดี๋ยวตกลงมา ถ้าขึ้นไม่ พระนาคปรก องค์ริมทั้งสองด้าน ใบไม้สวยงาม ส่วนตรงเชิงบันไดมี ไหวก็หันข้างลงมา จับราวให้มั่นนะ เป็นปางมารวิชัย ประดิษฐานอยู่ใต้ สิงโตจีนทำด้วยหินสีเทาอยู่บนเสาหิน ลักขณ์ ร่มโพธิ์และร่มไทรด้านละองค์ และมีขุนนางจีนยืนอยู่ ของพวกนี้ น้าน้อยก็พูดว่า องค์” an น้าน้อยคงห่วงและเสียว ฉัน ส่วนทางทิศใต้ ประดิษฐาน เป็นประเภทที่เราเรียกว่า อับเฉา ก็เสียว แต่ก็แข็งใจชักขาขึ้นต่อไป ก ล ย า ณ ม ต ร