การตอบแทนของพระภิกษุ : หน้า 67/120

น่าทุเรศมาให้เขาเห็น ตาก็บอด หูก็ หนวก ขาก็เป๋ มือก็แป คร่ำครวญคลุก ฝุ่นอยู่ข้างทาง เขาสงสารก็ให้เงินให้ ของมา นี่เป็นลักษณะของขอทานทั่ว ๆ ไป แต่ของพระภิกษุไม่ใช่อย่างนั้น พระภิกษุขอด้วยอาการสงบสำรวม ให้ ก็ได้ ไม่ให้ก็แล้วไป ไม่บ่น ไม่ว่า ไม่ด่า ไม่ขอ ถือเป็นการขอแบบพระอริยะ คือผู้เจริญแล้ว มีบางคนไม่เข้าใจ เอา ไปเปรียบเทียบกันแล้ววิจารณ์ว่า พระ ภิกษุนี้แย่จริง ๆ สู้ขอทานไม่ได้ ครั้น ซักไซร้ไล่เรียงว่าสู้ไม่ได้ยังไง เขาก็ อธิบายว่า “ขอทานนะ เวลาผมให้มัน มัน ไหว้ผมทุกทีเลย แต่เวลาผมตักบาตร ให้หลวงพ่อหลวงพี่ นอกจากหลวงพ่อ หลวงพี่จะไม่ไหว้ขอบคุณผมแล้ว ผมยัง ต้องไหว้หลวงพ่อหลวงพี่อีก โอ้โฮ.... เอาเปรียบกันจังเลย....” เอาละซิ...เกิดมีคนอุตริคิดอย่างนี้ ขึ้นมา แม้เมื่อไม่กี่วันมานี้ไปอ่านนิตย สารของญี่ปุ่น ก็เจอเข้าเล่มหนึ่ง เขา วิจารณ์ในทำนองนี้เหมือนกัน เขาเขียน ว่ามีชาวญี่ปุ่นมาเที่ยวเมืองไทยแล้ว กลับไปเล่าว่า ธรรมเนียมของชาวไทย นี่แปลก เวลาเอาข้าวให้พระแทนที่พระ จะไหว้ แล้วกล่าวคำขอบคุณ คนให้ กลับต้องไหว้พระอีก เล่าเรื่องนี้ที่ไห คนฟังก็หัวเราะกันที่นั่น เขาหัวเราะ ขำกันทั้งประเทศ เขาว่าเรื่องตลกกลับ ตาละปัดอย่างนี้เกิดขึ้นในโลกได้อย่างไร ชาวญี่ปุ่นเขานึกอย่างนี้นะ เด็ก ๆ ของเราหลายคนไม่สบายใจ มาถามหลวงพ่อว่าจะอธิบายเขาอย่าง ไรดี หลวงพ่อก็แนะว่า เรื่องนี้อธิบายไม่ ยาก บอกเขาไปเลยว่า ตามธรรมดาเวลา รับสิ่งของของผู้ใด แน่นอนเราต้อง ตอบแทนเขา ถ้าเรารับของมาจากร้านค้า เราก็ให้เงินเขาไปตามราคาที่ตั้งไว้ ใคร เอาของมีค่ามากำนัล เราก็หาโอกาส ตอบแทนเขาด้วยของที่มีค่าใกล้เคียง กัน แล้วพระภิกษุตอบแทนอะไรหรือ เปล่า? ความจริงท่านก็ให้ตอบแทนกลับ ไปเช่นกัน แต่เราบางคนดูไม่ออก เพราะ ท่านตอบแทนกลับไปแบบพระอริยะ เรื่องการตอบแทนนี้พระสัมมาสัมพุทธ เจ้าทรงกำหนดว่า เมื่อพระภิกษุรับ บิณฑบาตแล้วไม่ให้ตอบแทนด้วยสิ่งของ แต่ทรงเคี่ยวเข็ญพระภิกษุโดยทางอ้อม ด้วยวัตรปฏิบัติที่ว่า เมื่อรับข้าวปลา อาหารของเขามา จะมากน้อย เพียงไรก็ตาม ฉันเข้าไปแล้วท่าน ต้องอุทิศกำลังกาย กำลังใจทั้งหมด ให้มาก ๆ จนกระทั่งใจผ่องใส เมื่อ ใจผ่องใสเกิดปัญญาแล้วก็ให้เค้น ความรู้ความสามารถที่ฝึกเอามา ได้ เอามาเทศน์ให้ญาติโยมฟัง เป็นการให้ธรรมทานซึ่งจัดว่าเป็น การให้ทานอันสูงสุด ทรงให้ตอบแทนญาติโยมกลับไป ด้วยธรรมทานซึ่งมีค่ายิ่งกว่าค่าข้าวปลา อาหารที่เขาให้มา ยิ่งกว่าค่าสบงจีวร ตลอดจนหยูกยาที่เขาถวาย ค่ากุฏิ ค่า ศาลาที่เขาสร้างถวายจะมีราคาสูง มากมายเพียงไร ต้องตอบแทนให้หมด และให้ยิ่งกว่า นี่คือเงื่อนไขที่พระสัมมาสัมพุทธ เจ้าทรงผูกเอาไว้ เพราะฉะนั้น พอตัก บาตรปั๊บญาติโยมเขาก็ไหว้ เขาไหว้ ด้วยวัตถุประสงค์ ๒ อย่างคือ อย่างที่ ๑. เพื่อเตือนว่า หลวงพ่อ ของท่านเพื่อปฏิบัติธรรมให้เต็มที่ หลวงพี่ เมื่อฉันอาหารของฉันเข้าไป ศึกษาพระไตรปิฎกให้เชี่ยวชาญ ตั้งใจรักษาศีล เจริญภาวนาสมาธิ แล้ว ต้องไปศึกษาค้นหาความรู้ทางธรรม เอามาบอกฉันด้วย ฉันไม่มีเวลาไป Kalyanamitra.org ๖๑