การปรับปรุงตัวเองและการเผยแผ่พระพุทธศาสนา : หน้า 33/112

เป็นเรื่องที่เราจะต้องอดทนทำกันไป บุญแม้เล็ก ๆ น้อย ๆ ถ้ามีโอกาสต้อง ทำให้ได้ อย่าดูเบา ถึงทำได้ไม่หมด ทุกชนิดก็ไม่เป็นไร แต่เมื่อทำต้องทำ ให้ถึงพร้อมทั้งกาย วาจา ใจ ส่วนบาป นั้น จะต้องเลิกขาดทุกชนิดไม่ว่าบาป เล็กหรือบาปใหญ่ เพราะ จะช่วยทำให้ขยะที่รก ๆ นั้นหมดไป วิธีการปรับปรุงตัวเองและวิธี คิดไปคิดมา ในที่สุดก็คิดได้ว่าเอาไป การเผยแผ่พระพุทธศาสนา ทำปุ๋ยก็แล้วกัน แต่คิดที่จะเปลี่ยน พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงมอบ ขยะไปเป็นปุ๋ย คิดถึงประโยชน์ที่จะ วิธีการปรับปรุงตัวเองให้เหมาะสมที่ ได้ต่อไปเท่านั้น ใจก็ผ่องใสแล้ว แต่ เป็นเพียงความผ่องใสขั้นต้น เป็นความดีพื้น ๆ แต่ถ้าคิดถึงพระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์ ใจจะยิ่งผ่องใส ขึ้นอีก เพราะคิดถึงต้นแบบของ ความดีและความบริสุทธิ์ ยิ่งคิดที่จะ สร้างบุญสร้างกุศลอื่น ๆ ให้มากเข้า ความชั่วทางกาย ทางวาจา ก็ ใจก็ยิ่งผ่องใสมากขึ้นอีก เพราะได้ลง หลักการข้อที่ ๓ สจิตต ปริโยทปน การกลั่นจิตใจของตนให้ผ่องใส มือปฏิบัติตามต้นแบบที่ดีแล้ว ยิ่งคิด จะไปนิพพานก็ยิ่งปลอดโปร่งโล่งเบา ผ่องใสยิ่ง ๆ ขึ้นไป และหากลงมือทำ สมาธิภาวนา จนกระทั่งเข้าถึงธรรม กาย เป็นการไล่ความคิดชั่วร้ายออก ละแล้ว ความดีทางกาย ทางวาจาก พยายามทําแล้ว ความดีทางใจคือ คิดดี ๆ จนได้ชื่อว่าเป็นคนใจดีก็คิด แล้ว ถ้าจะถามว่า ทำไมจึงต้องกลั่น จิตใจให้ผ่องใสอีก ก็ต้องตอบว่า แค่ ใจดียังไม่พอ ยังเป็นหลักประกันไม่ได้ จากใจ จากนั้นอาศัยธรรมกายพิจารณา จะเป็นกัลยาณมิตรให้แก่ตนเองและ ชาวโลกไปพร้อม ๆ กัน 5 ข้อ ซึ่งเป็น วิธีที่ล้ำลึก หากใครสามารถทำตามได้ นอกจากตัวเองจะได้เป็นต้นแบบที่ดี แล้ว การเผยแผ่พระพุทธศาสนาก็จะ เป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ ได้รับผล สำเร็จอย่างงดงามแน่นอนอีกด้วย ๑.อนูปวาโท การไม่เข้าไปว่า ร้ายกัน ข้อนี้เป็นเรื่องที่เราจะต้องมา หยุดพิจารณาตนเองว่า ตามความเป็น จริงแล้ว คนโดยทั่วไป โดยเฉพาะ อย่างยิ่งพวกเราที่มาวัด ก็ไม่ใช่คน โหดร้ายทารุณอะไร แต่ทำไมจึงยังไม่ วาย มีเรื่องกระทบกระทั่งกับคนอื่น เนื่องจากมีบางคนที่ไม่ทำความชั่ว ไม่ ธรรมที่เรียกว่า เจริญวิปัสสนา ก็จะ ถามว่าเรื่องที่กระทบกระทั่งกับชาวบ้าน พูดชั่ว ก็เพราะสถานการณ์บังคับว่า เป็นการกลั่นจิตกลั่นใจให้ใสสะอาด ชาวเมืองเขา ทำไม่ได้ พูดไม่ได้ ถ้าขืนทำ ขึ้นพูด ต้องติดคุกติดตะรางแน่ ๆ ก็เลยไม่ทำ ไม่พูด แต่ความรู้สึกส่วนที่อยู่ลึก ๆ ลงไป เขายังคิดอยากทำ อยากพูดอยู่ การกลั่นจิตใจให้ผ่องใส การกลั่นจิตใจให้ผ่องใสนั้นไม่ ยาก ข้อสำคัญต้องหมั่นทำภาวนาให้ มาก ๆ เวลาคิดก็ให้รู้จักจับแง่คิดให้ ถูกต้อง ที่เราเรียกว่า โยนิโสมนสิการ เรื่องต่าง ๆ นั้น ถ้าจับแง่คิดไม่ถูก นอกจากไม่มีประโยชน์แล้ว ยังเกิด โทษอีกด้วย เช่น คนหนึ่งเห็นขยะ กองพะเนิน แล้วเที่ยวเดินบน ก็หนวก บริสุทธิ์จนถึงที่สุด กล่าวโดยสรุป หลักการดำเนิน ชีวิตของชาวพุทธ คือ ต้องตั้งอยู่ใน ศีล สมาธิ ปัญญา ถ้าทำตามหลักการนี้แล้วได้อะไร ก็ตอบว่า กิเลสมีความโลก ความโกรธ ความหลง ก็จะค่อย ๆ หมดไป หลุด จากใจของเราไปตามลำดับ ๆ แม้ชาตินี้ พวกเราจะยังไม่หมดกิเลสเป็นพระ อรหันต์ แต่ความดีเหล่านี้ก็ไม่สูญเปล่า ยังสะสมเอาไว้ ทำให้จิตใจมีคุณภาพ มีสติปัญญาสูงส่งมากขึ้น ๆ ชาติใด ชาติหนึ่ง วันใดวันหนึ่ง กิเลสจะต้อง หมด เป็นเรื่องมาจากไหน อย่างไรกัน สืบสาวราวเรื่องดูแล้ว ส่วนใหญ่ก็ไม่พ้นเรื่องปากไม่ดีของเรา นั่นแหละ เพราะฉะนั้นพระสัมมาสัม พุทธเจ้าจึงทรงสั่งพระอรหันต์ว่า จะ แจงแสดงธรรมเรื่องอะไรแก่ชาวโลกก็ ตาม ในเชิงปฏิบัติแล้ว สิ่งที่สำคัญที่ สุดในขั้นต้นที่ต้องรีบสอนให้เขาระวัง คือ ปาก ระวังปากให้ดี อย่าไปว่าร้ายเขา แม้เขาจะว่าเราก่อน ก็ต้องอดทน ถ้า ไม่ระวังปาก เดี๋ยวจะได้เรื่องเพิ่มเข้า มาอีกมากมาย แล้วจะไปนิพพานไม่ได้ ขันติความอดทนเท่านั้นที่จะช่วยระวัง ปากให้ดีได้ เป็นอันว่า โดยคำพูด หูชาวบ้านเปล่า ๆ ส่วนอีกคนหนึ่งเห็น ระวังยึดอุดมการณ์ขออดทนให้มั่นอย่า ก่อนจะพูดต้องไตร่ตรองและกรองคำ ขยะรกนัก ก็คิดว่าทำอย่างไรหนอจึง เผลอไปก่อเวรเข้าอีก เข้านิพพานจนได้ แต่ก็ต้อง พูดให้ดี ถ้ากรองดีแล้ว การละชั่ว การ กุมภาพันธ์ ๒๕๓๕ กัลยาณมิตร ๒๑