พระธรรมเทศนา : หน้า 11/125

พระธรรมเทศนา โดย : พระมงคลเทพมุนี (หลวงพ่อวัดปากน้ำ ภาษีเจริญ) แสดงธรรมเมื่อ วันที่ ๑๑ เมษายน ๒๔๙๗ การแสดงศีล (สีลูกเทส) นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส ฯ (๓ ครั้ง) สีลปริภาวิโต สมาธิมหผโล โหติ มหานิสโส สมาธิปริภาวิตา ปัญญามหปผลา โหติ มหานิสสา ปญฺญาปริภาวิต จิตต์ สมุมเทว อาสเวหิ วิมุจฺจติ เสยยท์ กามาสวา ภวาสวา อวิชชาสวา ตตฺถ อุปมาเทน สมุปา เทพพนติฯ อาตมภาพจักได้แสดงในสีอุทเทส ศีลเป็นเหตุ 3 สมาธิเป็นอานิสงส์ สมาธิเป็นต้นเหตุ มีปัญญาเป็นอานิสงส์ ปัญญา เป็นต้นเหตุ อบรมจิตให้หลุดพ้นจากอาสวะทั้งหลาย ในข้อนั้นท่านทั้งหลาย พึงกระทำโดยความไม่ประมาทเถิดประเสริฐนัก ที่เกิดมาเป็นมนุษย์พบ พุทธศาสนา สมเด็จพระบรมศาสดาทรงวางตำรับตำราไว้ เป็นแบบแผนแน่น หนา ทรงเทศนาโปรดเวไนยสรรพสัตว์อยู่ ๔๕ พรรษา เมื่อรวบรวมธรรม วินัยไตรปิฎกของพระบรมศาสดาแล้ว ก็คงเป็น คือ วินัยปิฎก สุตตัน ตปิฎก ปรมัตถปิฎก เรื่องนี้พระเถรานุเถระ มีพระมหาอริยกัสสปเป็นประ ธาน ได้สังคายนาร้อยกรอง ทรงพระธรรมวินัยเป็นหลักฐาน เรียกว่า พระ วินัย พระสูตร พระปรมัตถ์ ๓ พระวินัย จัดเป็น ศีล ศีลมากนัก เป็นอนุปริยนฺตปริสุทธิสีล ศีล ของพระภิกษุไม่มีที่สุดทีเดียว ศีลของอุบาสกอุบาสิกา มี ๕ มี 6 สามเณรมี ๑๐ ตามหน้าที่ ส่วนพระสูตรก็ตรัสเทศนามากอีกเหมือนกัน เรียกว่า สุตตันตปิฎก ยกเป็นสุตตันตปิฎกนั้นถึง ๒๑,๐๐๐ พระธรรมขันธ์ ถ้าจะสรุปรวบรวมเข้า แล้ว ก็เป็นสมาธิ สมาธิจัดเป็นภูมิไปมาก มีมากอีกเหมือนกัน แต่ว่า ว่าสั้นๆ แล้วก็สมาธิ พระปรมัตถ์ปิฎก ๔๒,๐๐๐ พระธรรมขันธ์ ถ้าย่นลงเป็นสั้นๆ แล้ว ก็คือ ปัญญา ปัญญาก็แยกออกมากอีกเหมือนกัน กัลยาณมิตร เมษายน ๒๕๓๙ ๑๑