คุณธรรมในครอบครัว : หน้า 43/125

พระพุทธองค์ทรงเน้น ให้รู้จักหน้าที่หรือข้อพึงปฏิบัติ ต่อบุคคลรอบข้าง โดยมีจำเป็น ต้องคำนึงถึงเรื่องสิทธิ หรือเงื่อนไขใดๆ เลย 99 ๒. ทมะ รู้จักฝึกฝนพัฒนาตน เพื่อสร้างตัวสร้างครอบครัวให้มั่นคง รวมถึงการรู้จักควบคุมจิตใจ ฝึกหัด ดัดนิสัย แก้ไขข้อบกพร่อง ข้อขัดแย้ง ปรับตัวปรับใจเข้าหากัน ๓. ขันติ มีความอดทนหนักแน่น ไม่วู่วาม ทนต่อความล่วงล้ำเกินกัน และร่วมอดทนต่อความเหนื่อยยาก ความลำบากตรากตรำสู้ฝ่าฟันอุปสรรค ไปด้วยกัน ๔. จาคะ มีความเสียสละ มีน้ำ ใจมีความเอื้ออาทรต่อกัน ดังกล่าวแล้วว่ามนุษย์เป็นสัตว์ สังคม เราจะอยู่โดยลำพังคนเดียวไม่ได้ เราจำเป็นต้องอยู่ในครอบครัว และไม่ หรือแบบชาววัดก็ตาม เราก็มีความจำ ถึงกับอัตคัดขัดสน มีความรัก มีน้ำใจ มีคุณธรรมที่พึงปฏิบัติต่อกันแล้ว ก็จะ ทำให้บ้านของเรากลายเป็นสวรรค์วิมาน ไปได้โดยปริยาย ดังบทเพลงที่ว่า.... ...บ้านคือวิมานของเรา เราซื้อ เราเช่าเราปลูกของเราตามใจ ย่อม เป็นสถานทิพย์วิมานพอหาได้ เป็นที่ เกิดที่ตาย ที่เราสร้างไว้คอยท่า บ้านคือวิมานของคน ถึงแม้ ยากจนก็ต้องดิ้นรน อย่าจนปัญญา หา บ้านสักหลังที่พอประทังชีวา เพื่อ สนิทในนิทรา ให้ตื่นมามองโลกชื่นใจ บ้านฉันมีเพลงฝันให้ฟัง มี เสียงระฆังจากกังสดาลพริ้งไป มีสวน ไม้ดอกผลิบานก้านกอช่อใบ มี ว่าเราจะอยู่ในครอบครัวแบบชาวบ้าน ความรักมีน้ำใจ มีให้อภัยมีกรุณา เป็นต้องรู้จักการสร้าง การทำและการ แสวงหาความผาสุกให้เกิดขึ้นในครอบ ครัว หรือในบ้านของเรา ความผาสุกในครอบครัวมิได้ ขึ้นอยู่กับขนาดความเล็กใหญ่ของบ้าน ขอเพียงมีบ้านเรือนที่พอเหมาะสม สมาชิกมีความเป็นอยู่ที่เรียบร้อย ไม่ บ้านคือวิมานของเรา ยาม พบความเศร้ารีบกลับบ้านเราจะเปรม ปรีดา เพราะบ้านมีรักน้ำใจอภัยกรุณา คอยเราอยู่ทุกเวลา ในชายคาเขตบ้าน ของเรา... กัลยาณมิตร เมษายน ๒๕๓๗ ๔๓