มงคลสูตรและการเว้นจากความชั่ว : หน้า 11/128

ÙÙระธรรมเทศนา มงคลสูตร การเว้นขาดจากบฟ การล่ารวมจากการดื่มน้ำเมา ความไม่ประมาทในธรรมทั้งหลาย นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส ฯ (๓ ครั้ง) อารดี วิรตี ปาปา มชฺชปานา จ สญฺญโม โดย : พระมงคลเทพมุนี (หลวงพ่อวัดปากน้ำ ภาษีเจริญ) แสดงธรรมเมื่อ วันที่ ๑๘ เมษายน ๒๕๕๗ อปปมาโท จ ธมฺเมส ณ เอดมมงคลมุตตมนติ ฯ บัดนี้ อาตมภาพจักได้แสดงธรรมิกถา แก้ด้วยเหตุเครื่องถึงซึ่ง ความเจริญอันสูงสุดในพระพุทธศาสนาและในสากลโลก สมเด็จ พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสเทศนาพระสูตรนี้ ก็เพื่อความเจริญรุ่งเรืองและ ความสูงสุดในหมู่มนุษย์ทั้งหลายว่า ธรรมสามประการนี้เป็นมงคลอันสูงสุด มนุษย์ทั้งหลายควรบูชาให้มั่นในขันธสันดาน ในวาระพระบาลีเป็นหลักเป็นประธานว่า อารตี วิรตี ปาปา เว้น ขาดจากปาณาติบาต ฆ่าสัตว์เป็นให้ตาย อีกนัยหนึ่งว่า เว้นขาดจากชั่ว เว้นขาดจากการเบียดเบียนสัตว์ และทำลาย จนกระทั่งตลอดถึงชีวิต มชช ปานา จ สญฺญโม สำรวมจากการดื่มน้ำที่ทำให้บุคคลที่ดื่มเมา อุปปมาโท จ ธมฺเมสุ ไม่พลั้งเผลอในธรรมทั้งหลาย หรือไม่ประมาทในธรรมทั้งหลาย เอตติวิธฤตย์ ข้อมงคลทั้งสามนี้ มงคล เป็นเหตุเครื่องถึงซึ่งความเจริญ อุตตม์ อันสูงสุดด้วยประการดังนี้ นี้เนื้อความของพระบาลีคลี่ความเป็น สยามภาษา ต่อแต่นี้จะอรรถาธิบายขยายความเป็นลำดับไป อารดี วิรตี ปาปา ปาปา เขาแปลว่าความชั่วลามก นัยหนึ่ง อีกนัย หนึ่ง ปาปา เขาแปลว่าบาป แปลอย่างนี้น่ะทับศัพท์ เว้นจากความชั่วความ ลามกนะ เว้นทั่วจากความชั่วความลามก ที่เรียกว่า อารตี ปาปา เว้นขาด จากความชั่วและความลามกนี่แหละ วิรตี ปาปา เว้นทั่วจากความชั่วความ พฤษภาคม ๒๕๐๘ กัลยาณมิตร