การสังเกตคนดีและคนเลว : หน้า 55/140

t. - B อยู่ในกลุ่มคนเลว ๆ ด้วยกัน เขาก็จะพูดเลย ทำเลว คน ประเภทนี้ถ้าคบกันเผิน ๆ เราก็จะหลงเข้าใจว่า เขาเป็นคนดี วิธีสังเกตคนว่าเป็นคนดีหรือเลววิธีง่าย ๆ โดยที่เขา เองก็ไม่รู้ตัว และเราเองก็ไม่จำเป็นจะต้องมีฤทธิ์มีอำนาจ พิเศษถึงกับอ่านใจคนได้ คือ สังเกตดูว่าเท่าที่ผ่านมาคนนั้นมีความกตัญญูรู้คุณ หรือเปล่า โดยเฉพาะอย่างยิ่งเขารู้ถึงพระคุณพ่อแม่ แค่ไหน ถ้าเขาเป็นคนที่ยังมีความกตัญญูรู้พระคุณพ่อแม่ รู้พระคุณผู้มีอุปการะต่อเขา ถึงแม้ว่าเขาอาจจะโง่ไปบ้าง การศึกษาต่าไปบ้าง สะเพร่าไปบ้าง แม้ที่สุดจะมีนิสัยเกะกะ เกเรไปบ้าง ก็อย่าไปตั้งข้อรังเกียจ เพราะนั่นยังแสดงว่า ธาตุ แท้จริง ๆ ของเขายังดี ความกตัญญูของเขายังมีอยู่ มีทางฝึกให้เป็นคนดีได้ ถ้าจะรับเอาไปเป็นเพื่อน เป็นผู้ร่วมงาน เป็นลูกน้อง เป็นผู้ใต้บังคับบัญชาก็ยังมีแววเอาดีได้ ฝึกฝน ถ่ายทอดนิสัยดี ๆ ให้กันไป พยายามอดทน แต่ตรงกันข้าม ใครก็ตาม ถึงแม้จะมีความรู้ความ สามารถ มีฝีมือเก่งกาจแค่ไหน แต่ไม่รู้คุณคน โดยเฉพาะ อย่างยิ่งคุณของพ่อแม่ คนประเภทนี้เป็นประเภทเลวแท้ เพราะไม่ว่าใคร ๆ จะทำดีกับเขาอย่างไรก็ไม่มีทางเกินพ่อ แม่เขาได้ ขนาดพ่อแม่เขายังไม่เห็นความดี เขาก็ไม่มีทาง เห็นความดีของใครได้ คนอย่างนี้คบด้วยก็อันตราย ไม่ควร คบ และไม่ควรเข้าใกล้ อะไรเลวที่สุด “ดื่มน้ำเมา เที่ยวกลางคืน เที่ยวดูการละเล่น เล่น การพนัน คบคนชั่วเป็นมิตร เกียจคร้านในการทำ งาน” เหล่านี้คืออบายมุขเป็นเหตุแห่งความฉิบหาย ทั้ง 5 ประการ ถาม หลวงพ่อครับ บรรดาอบายมุขทุกอย่าง อะไร ที่ถือว่าเลวที่สุดครับ? เที่ยวกลางคืน การพนัน ตลอดจนเรื่องเสียหายต่าง ๆ ถามว่า.... คุณพ่อเคยสนับสนุนให้เรากินเหล้า สูบบุหรี่ ไหม ตอบว่า ไม่เคย คุณแม่เคยสนับสนุนให้เล่นไพ่ ให้คิดโกงไหม ก็ไม่เคย ครูบาอาจารย์เคยสอนให้เราเที่ยวกลางคืน หรือเที่ยว ด่าใครต่อใครไหม ก็ตอบว่า ไม่เคย ถ้าอย่างนั้น ได้มาจากไหน ตอบว่าได้มาจากเพื่อน คนนี้นิด คนนั้นหน่อย ครั้นเราติดเชื้อเลว ๆ เหล่านี้มา เรา ก็นำความรู้ความสามารถของเราที่ร่ำเรียนมาไปใช้กับความ คิดเลว ๆ เราเลยยิ่งเลวกว่าเพื่อนที่ชักจูงเราเสียอีก เพราะฉะนั้น บันไดขั้นแรกของความสำเร็จใน ชีวิต พระสัมมาสัมพุทธเจ้าจึงตรัสว่า คือ การไม่คบคน พาล ไม่คบคนเลว ถ้าใครไม่เชื่อพระองค์ ยังขึ้นคบคนพาลอยู่ ถึงแม้ บุคคลนั้นจะมีความรู้จนจบปริญญา จบการศึกษาสูงแค่ไหน มีความสามารถยิ่งใหญ่เพียงใดก็ตาม เขาจะไม่มีความ สำเร็จในชีวิตเลย ทั้งยังจะประสบความพินาศในที่สุด ต้อง เสียใจทั้งในโลกนี้และโลกหน้า หวังว่าพวกเราคงเลือกคบแต่เพื่อนดี ๆ นะ อเสวนา จ พาลาน เอดมมงคลมุตตม์ ไม่คบคน พาล เป็นมงคลอันอุดม นักพนันจะรวยเมื่อไร นักพนัน ได้เสียกันเป็นพันเป็นหมื่น บางครั้งลง เงินเล่นจนหมดเนื้อหมดตัว แต่ถ้า................... ถาม หลวงพ่อครับ ทำไมคนที่เล่นการพนัน ถึงแม้ จะได้เงินมากแต่ไม่เคยรวยจริง ๆ สักที? ตอบ ที่เป็นเช่นนี้ เพราะว่าก่อนที่เขาจะได้เงินจาก การพนัน เขาได้ผลาญสิ่งที่มีค่าเกินกว่าที่เงินทั้งโลกจะซื้อได้ ไปแล้ว สิ่งนั้นก็คือ ๑. ผลาญความเป็นคนของตัวเอง ความเป็นคน จะมีมากหรือน้อยขึ้นอยู่กับความซื่อตรง ทันทีที่เราเล่น การพนัน ความมีเหลี่ยมมีคูมันจะเกิดขึ้นโดยอัตโนมัติ ความ ตอบ การคบเพื่อนชั่วลูกเอ๊ย... เป็นอบายมุขที่เลว : ซื่อสัตย์สุจริตจะหายไป เพราะเมื่อมีการพนันเกิดขึ้นที่ไหน ที่สุด เพราะนำความฉิบหายมาให้มากที่สุด ลองสังเกตดูนะ ว่านิสัยไม่ดีต่าง ๆ ที่คนเรามีอยู่ใน แต่ละคนนั้น ได้มาจากไหนไม่ว่าเรื่องกินเหล้าเมายา เรื่อง ความคดโกงจะเกิดขึ้นที่นั่น ถ้าครั้งใดที่ไม่มีการโกงก็ขอให้ เข้าใจว่า ไม่ใช่ว่าไม่คิดโกง แต่เป็นเพราะไม่มีโอกาสจะโกง ต่างหาก Kalyanamitra.org ๕