อย่าประพฤติดังกาษิตว่า : หน้า 67/124

๒. อย่าประพฤติดังกาษิตว่า "มั่งมีดีหอม ช่วยกันตอมกินฯ” "อีกประการหนึ่ง เราเป็นบ่าวเป็นข้าท่าน ควรจะคิด ในข้อนี้ด้วยคือ เจ้านายเรามีบุญวาสนาอยู่ เราก็ได้พึ่งบุญบารมี ได้รับความสุข และส่งเสริม แนะนำอุดหนุนให้เราได้รับเกียรติยศ และคุณประโยชน์อันใดก็ดี ข้อนี้เราต้องคิดถึงพระเดชพระคุณ เป็นอันมาก ครั้นเมื่อท่านตกยากเสื่อมยศ เราก็ควรระลึกถึง คุณบูชาคุณ อย่าละเลยให้เสื่อมเสียความกตัญญูไป จะสนอง คุณท่านด้วยอาการอย่างไร ที่ควรที่ชอบก็ต้องกระทำไป อย่า ให้เป็นดังความว่า "มั่งมี หอมช่วยกันตอมกิน ฉิบหาย วายวอดเอาตัวรอดสิ้น เช่นนี้ได้ จึงจะเป็นที่สรรเสริญของ เทพยดาและมนุษย์ ซึ่งจะนับว่าเราบริสุทธิ์ประเสริฐใน ความกตัญญู" จรรยาข้อนี้ อธิบายความได้ว่า คำเปรียบเทียบที่ค่อนข้างรุนแรงสำหรับ เมื่อเราได้ดี เพราะการสนับสนุนของ คนที่เนรคุณว่า สุนัขมันยังรู้คุณน้ำข้าว เจ้านาย ก็ไม่ควรลืมพระคุณท่าน ถึงแม้ น้ำแกงที่เราเลี้ยงมัน แต่คนที่เนรคุณ ท่านจะปลดเกษียณพ้นจากอำนาจหน้าที่ ผู้ที่เคยเลี้ยงดูให้การสนับสนุน โดยมา ไปแล้ว หรือแม้ท่านจะตกต่ำจนถึง ดูถูกเหยียบย่ำท่านภายหลัง ล้มละลายในภายหลัง ก็อย่านำเรื่องความ ท่านว่า คนนั้นเลวยิ่งกว่าสุนัขเสียอีก ตกต่ำในเรื่องส่วนตัวของท่าน มาบดบัง คุณความดีที่ท่านเคยทำกับเราไว้ มิฉะนั้น เราจะกลายเป็นคนเนรคุณ อกตัญญู ไม่รู้คุณคน โบราณ ดังนั้นเราเกิดมาเป็นคนในชาตินี้ จึงอย่าให้ใครมาดูถูกได้ ใครที่ถูกตำหนิ อย่างนี้ นับว่าเสียชาติเกิด ถ้าไม่อยาก ให้ใครมาตำหนิได้ว่าเสียชาติที่เกิดมา คนที่เนรคุณ ชาตินี้ใครเขาจะมา เป็นคน ก็ต้องมีความกตัญญู ทำคุณกับเรา ฉะนั้นตั้งแต่โบราณจึงมี อ่านต่อฉบับหน้า Kalyanamitra.org กัลยาณมิตร ๖๕