การรักษาความยิ่งใหญ่ในอำนาจ : หน้า 115/124

ยิ่งใหญ่โดยวิธีอันมิชอบ พระองค์ก็ ต้องกระทำสิ่งมิชอบมากขึ้น เพื่อรักษา ความยิ่งใหญ่ของพระองค์ไว้ ใครไปขัด กับนโยบายสร้างความยิ่งใหญ่ของผู้ยิ่งใหญ่ เข้า แม้จะด้วยความหวังดีสักเพียงใดก็ตาม ผู้ยิ่งใหญ่ย่อมถือว่าผู้นั้นเป็นศัตรู - พระเจ้าอชาตศัตรู สั่งขังพระ เจ้าพิมพิสารด้วยทรงมุ่งหมายว่าให้สมเด็จ พระราชบิดาทรงลำบากและสิ้นพระชนม์ ไปเอง ต้องการให้ความลำบากเป็น เครื่องมือฆ่าสมเด็จพระราชบิดา พระองค์ ทรงมั่นพระทัยว่า สมเด็จพระราชบิดา เคยเสวยแต่ความสุขสบายมาตั้งแต่ทรง พระเยาว์ จวบจนบัดนี้ไม่เคยต่อความ ลำบากไหนเลยจะทนต่อความลำบากใน ที่จองจำคุกขังได้ ประดุจพันธุ์ไม้ซึ่ง เจริญงอกงามในที่มีอากาศหนาว เมื่อ นำไปปลูกในอากาศร้อน เหี่ยวเฉาตายไปเอง ย่อมจะ แต่พระองค์ทรงเข้าพระทัยผิดไป พระเจ้าพิมพิสารบัดนี้ ถ้าเปรียบด้วย พันธุ์ไม้ก็เป็นไม้พันธุ์ที่ขึ้นเจริญงอกงาม ได้ทั้งในที่อากาศหนาวและอากาศร้อน พระองค์สามารถปรับดวงหทัยให้เข้าได้ รับได้กับเหตุการณ์ทุกอย่าง นี่ก็เป็นด้วย อำนาจแห่งธรรมที่พระองค์ทรงบรรลุแล้ว เป็นปฐมทัศนาในอริยสัจ กล่าวคือ โสดาปัตติผล - ฝ่ายพระนางเจ้าเวเทหิ พระ อัครมเหสีทรงทราบว่าบัดนี้พระสวามีถูก คุมขัง ทรงเศร้าสลดพระทัยเป็นที่ยิ่ง หมั่นเสด็จเยี่ยมพระเจ้าพิมพิสารทั้งเช้า และเย็น พร้อมกันนั้นได้นำพระกระยา หารอันประณีตควรแก่กษัตริย์ไปถวาย ทุกเพลาที่เสด็จเยี่ยม คนอื่นถูกห้ามขาด เยี่ยมพระเจ้าพิมพิสารมิได้เลย เจ็ดวันล่วงไป พระเจ้าอชาต ศัตรูทรงทราบว่า สมเด็จพระราชบิดายัง ทรงพระชนม์อยู่ด้วยพระกระยาหารที่ พระมารดานำไปถวาย จึงสั่งคนคุมให้ กวดขันมิให้พระมารดานำพระกระยาหาร เข้าไป แต่มิได้ทรงห้ามเยี่ยม พ ระนางเจ้าเวเทห์ทรงหาอุบาย ที่จะนำพระกระยาหารเข้าไป จึงได้สระพระเกศาให้สะอาดด้วยน้ำหอม แล้วใส่พระกระยาหารไว้ในมวยเกศา เสด็จเข้าเยี่ยม คลี่มวยพระเกศาออก แล้วนำอาหารถวายพระเจ้าพิมพิสาร พระเจ้าอชาตศัตรูทราบดังนี้ จึงรับสั่งให้โกนพระเกศาของสมเด็จพระ ราชมารดาออกเสีย พระนางจึงล้าง ฉลองพระบาทให้สะอาดด้วยน้ำหอม แล้ว ยกฉลองพระบาทขึ้นจบเหนือพระเศียร พร้อมด้วยอธิษฐานพระทัยว่า “ฉลอง พระบาทนี้เป็นของต่ำไม่ควรแก่การที่จะ ใส่อาหารถวายแก่พระราชาธัมมิกราช เช่นพระราชสวามีเลย แต่ข้าพเจ้าได้ กระทำการครั้งนี้ด้วยดวงใจที่สูงยิ่ง กระ ทำเพื่อบูชาพระคุณธรรมอันประเสริฐ ของพระราชสวามี ด้วยเหตุนี้ถ้าโทษ อันใดจะพึงมีเพราะการกระทำของข้าพเจ้า ขอให้โทษอันนั้นจงสลายไปด้วยอานุภาพ แห่งดวงใจอันบริสุทธิ์ของข้าพเจ้าเถิด” แล้วพระนางก็เสด็จดำเนินอย่าง เบาเข้าไปสู่ที่คุมขัง พระเจ้าพิมพิสารเสวย พระกระยาหารที่พระนางนำไปถวายโดย วิธีนั้น โดยมิได้ทรงรังเกียจเลย 4 ต่อมาพระเจ้าอชาตศัตรูทรงทราบ จึงรับสั่งมิให้พระราชมารดาทรงฉลอง พระบาทเข้าไปเยี่ยม พระนางเจ้าเวเทหิ ทรงทราบเรื่องนี้แล้ว ทรงรู้สึกหนักพระทัย ยิ่งนัก คืนนั้นตลอดราตรีพระนางมิได้ บรรทมหลับเลย ทรงกระสับกระส่าย กระวนกระวายอยู่ตลอดราตรี - จวนจะรุ่งสางอยู่แล้ว พระนาง มองดูพระสรีรูปแห่งพระนางเอง ซึ่งบัดนี้ เหี่ยวแห้งโรยราไปตามวัยชราลักษณะ กัลยาณมิตร ๑๑๓ Kalyanamitra.org