การทำความดีและความจงรักภักดี : หน้า 79/112

ว่าต้องทําความผิด” "กระผมทำเพื่อนาย แต่นายไม่เห็นเจตนา ดีของกระผมเลย กระผมเสียใจมาก” นายเขตต์พูด อย่างน้อยใจ “ฉันบอกแกแล้วว่า การทำความดี ไม่ว่า ทำเพื่อนายหรือเพื่อใคร ต้องทำให้ถูกด้วย การทำ ความดีแต่ทำผิดก็ใช้ไม่ได้ และจะไม่มีนายที่ยุติธรรม คนไหนยินดี เมื่อคนของตนไปทำผิดโดยอ้างว่าทำ เพื่อตน ถ้าแกไปเจอนายที่ชอบให้คนของตนทำผิด เพื่อตัวเองแล้ว ไม่นานนัก ทั้งนายของแกและตัวแก เองจะต้องพินาศล่มจม "นายคนนั้นก็มีฐานะอย่างกระผม ไม่เห็น จะมีวิเศษอะไร” นายเขตต์ไถลไปเรื่องอื่น “เมื่อแกรู้ว่าเขาไม่วิเศษอะไรแล้ว แกไปค้น ของเขาจะขโมยของเขาทำไม?” "ความจริงกระผมไม่คิดจะขโมย แต่กระผม ต้องการเอาของบางอย่างของกระผมไปวางไว้ในห้อง ของเขา แล้วแกล้งทำเป็นว่าของหาย เมื่อมีการ ค้นกันขึ้นจะได้ไปพบที่ห้องของเขา เพื่อต้องการ ให้คนทั้งหลายรู้ว่าเขาเป็นขโมยแล้วท่านเศรษฐีจะ ได้ไล่เขาไป "นี่ยิ่งเลวร้ายหนักเข้าไปอีก” เศรษฐีพูด "แกขโมยของเขาเสียดีกว่าที่จะทำอย่างนั้น มันเป็น วิธีการที่โง่และขลาดอย่างยิ่ง เป็นการสร้างความ เจ็บใจให้เขาไปตลอดแกอย่าทำอีกนายเขตต์ ถ้าใคร ถูกเข้าอย่างนี้ เขาอาจจะฆ่าแกก็ได้ อย่าทำอีกจงจำไว้ "แต่กระผมทำเพื่อนาย” นายเขตต์ยืนยัน "ทำเพื่อนาย” เศรษฐีทวนคำ "แกคิดจะ เอาตัวรอดอยู่แต่เรื่องทำเพื่อนาย แกไม่รู้หรอกว่า คนเลี้ยงนกยูงนั้นเป็นนายของเรา” นายเขต งงมาก เขาไม่เข้าใจอะไรเลย ทำไมท่านเศรษฐีจึงพูดว่าคน ๆ นั้นเป็นนายของเรา เขากำลังจะถามต่อไป แต่ท่านเศรษฐีพูดเสียก่อนว่า "แกจะต้องได้รับโทษในเรื่องนี้รอให้เขากลับมาเสียก่อน แล้วเศรษฐีให้เรียกหัวหน้าคนสวนมา มอบ ให้คุมตัวนายเขตต์ไว้ไม่ต้องจองจำ แต่ให้หัวหน้าคน ส่วนคือกาลิกควบคุมอย่าให้หนีไปไหน ถ้านายเขตต์ หนีจะเอาโทษแก่หัวหน้าคนสวนอีกด้วย เวทมานกเศรษฐีความจริงก็สงสารเห็นใจ นายเขตต์อยู่มาก แต่ความเกรงกลัวพระราชบุตรก็มี มากอยู่ ครั้นจะไม่เอาโทษเสียเลยพระราชบุตรทรง ทราบความแล้วจะตำหนิได้ว่า เห็นแก่คนของตัวจน ละเมิดกฎแห่งความยุติธรรม พระราชบุตรเล่าก็ทรง มีพระเกียรติคุณในทางรักความยุติธรรม ทั้งเข้มแข็ง เด็ดเดี่ยว มีพระปรีชาสามารถยากที่จะหาพระโอรสแห่ง พระเจ้าพินทุสารองค์ใดเสมอเหมือนได้ ข่าวการปราบ กบฏนครตักสิลาโดยพระราชบุตรนั้น แพร่สะพัดไป ทั่วราชอาณาจักรมคธ เศรษฐีเองก็ทราบความข้อนั้น "ความจงรักภักดี" เศรษฐีคิด "นายเขตต์ อ้างเอาความจงรักภักดีเป็นที่ตั้ง แต่เป็นความจงรัก ภักดีที่ตั้งอยู่บนรากฐานแห่งความโง่ เขาจะต้องได้ รับโทษเพราะความจงรักภักดีนั้น” นายเขตต์ก็มีลักษณะคล้ายคนโง่ทั้งหลาย เมื่อจงรักภักดีใครเข้าแล้วก็ไม่คำนึงถึงความเหมาะควร ไม่คำนึงว่าอะไรผิดอะไรถูก มุ่งจะทำการเพื่อให้ถูกใจ นายตามที่ตนคิด ซึ่งบางทีก็ถูกใจนาย แต่บางทีก็ พลาดไปอย่างมาก ส่วนที่ถูกใจนายนั้นอย่าพูดถึงเลย แม้ใน ส่วนที่ถูกใจนาย แต่ถ้ามีผลร้ายเกิดขึ้นภายหลัง คนที่จะได้รับเคราะห์กรรมทั้งจากนาย และจากคน ทั้งหลายก็คือ ผู้กระทำนั่นเองอย่านึกว่านายจะยก เอาความจงรักภักดีขึ้นมาพิจารณา แล้วพยายาม ช่วยเหลือ เพราะนายทั่ว 1 ไปจะไม่ช่วยเหลือใคร ที่นำความเดือดร้อนมาให้ท่าน หรือมีเรื่องเสื่อมเสีย ก ล ย า ณ ม ต ร ๗๗