ข้อความต้นฉบับในหน้า
พระราชา ในขณะกรัณฑิกาเผลอเพียง
นิดเดียว ชาลินีได้ถวายสัญญาณพิเศษ
ให้พระราชาทรงทราบเป็นที่เข้าใจกันทั้งสอง
ฝ่าย พระราชาจึงตรัสกับกรัณฑิกาว่า
"กรัณฑิกา! วันนี้ขอเชิญท่าน
อยู่รับประทานอาหารด้วยกับข้าพเจ้าเถิด
จงไปจัดอาหารมาอีกสำรับหนึ่งสำหรับท่าน
ส่วนชาลินีนั้นต้องไปเตรียมอาหารให้ศีขริน
จึงคงไม่อาจอยู่ร่วมด้วยได้”
เมื่อพระราชาออกพระโอษฐ์เชื้อ
เชิญก็ไม่มีใครอาจขัดได้ นี่เป็นประเพณี
ที่ปฏิบัติสืบกันมา ดังนั้น แม้กรัณฑิกา
จะรู้สึกสะดุ้งใจเป็นอย่างยิ่ง
แต่ก็ต้อง
จำใจปฏิบัติตามพระราชประสงค์ นางไป
จัดสำรับอีกสำรับหนึ่งเพื่อตัวนางเอง แล้วนำ
มาวาง ณ โต๊ะเสวย
"กรัณฑิกา!” พระราชารับสั่ง
"ท่านจะบริโภคอาหารขณะที่ยังมีเหงื่อไคล
อยู่แม้เพียงเล็กน้อยก็ไม่ค่อยสมควร ข้าพเจ้า
มีเรื่องจะสนทนากับท่านมากอยู่ ขอท่าน
ไปอาบน้ำชำระกายให้สะดวกก่อนเถิด”
กรัณฑิกา (โสมาวิกา) ไม่อาจ เขาลำเนาไพร
ห้วยละหานธารน้ำหรือ เดียวกับผู้ชายซึ่งไม่ค่อยอยากแยกตนจาก
สุราและของมึนเมา
กรัณฑิกา
แต่งกายงามเป็น
ขัดพระราชประสงค์ได้ จึงออกจากที่เฝ้า บนท้องฟ้ามหาสมุทร แม้จะว่างจากผู้อื่น
ด้วยความรู้สึกที่ไม่ปกตินัก แต่เชื่อว่าตน ก็ไม่เคยว่างจากตนเองเลย” นี่คือพระ
คงปลอดภัย เพราะสำรับพระราชาเป็น ดำรัสแห่งพระพุทธเจ้า จอมศาสดา พิเศษ เธอรู้สึกปลื้มใจที่ได้ร่วมโต๊ะเสวย
ภาชนะทองคำ ส่วนของตนนั้นเป็น ดังนั้นความสำนึกผิดอันเกาะกิน กับพระราชา ก็ใครบ้างเล่าจะไม่ภูมิใจ
ภาชนะเงิน แม้จะมีอาหารบางอย่างที่ หัวใจคนอยู่โดยไม่มีทาง ไม่มีโอกาสที่จะ ในเมื่อได้เข้าใกล้ชิดจอมคนในแผ่นดินจน
เหมือนกันก็คงจะไม่มีอะไรเกิดขึ้น นาง ถ่ายถอนนั้น จึงเป็นความทรมานอย่างยิ่ง นั่งร่วมโต๊ะเสวย บางคนเพียงแต่ได้เข้า
มิได้ระแวงอะไรเลย เพราะเชื่อว่ามิได้มี ด้วยมันเป็นเสมือนแผลกลัดหนอง นาน ๆ เฝ้าอย่างใกล้ชิดสักครั้งหนึ่งก็ปลาบปลื้มไป
ใครล่วงรู้ถึงการที่นางลอบเจือยาพิษลงไป ครั้งก็เจ็บยุบขึ้นมาครั้งหนึ่ง ส่วนใหญ่ผู้ที่ ชั่วชีวิตดับ
ในเครื่องเสวย
ละเลยต่อมโนธรรม แสวงหาความสุข
มีอยู่เสมอและมีบ่อยครั้งที่บุคคล ชั่วแล่น เพราะความหลง มักจะได้รับ
บางคนประกอบกรรมชั่วโดยสำคัญว่า "มี ความทุกข์อันยืดเยื้อ บางที บางทีก็
ที่โต๊ะเสวย พระโอรสแห่งพระ
นางวิมังสาเทวี ทรงยิ้มรับกรัณฑิกา ทรงยิ้ม
อย่างเบิกบาน แต่หญิงสาวดูเหมือนจะมี
ของนางสับสนอลเวงสุดจะห้ามได้ หัวใจ
หญิงเป็นหัวใจที่อ่อนไหวง่ายอยู่แล้ว เมื่อ
มาทำการใหญ่ ถึงลอบปลงพระชนม์กษัตริย์
ผู้ทรงพลังและแกร่งกล้า คิดดูเถิดว่าหัวใจ
นางจะเป็นประการใด มีหลายขณะที่นาง
ได้มีใครล่วงรู้” แต่ความจริงมักจะเป็นว่า ทรมานไปตลอดชีวิต จะโทษใครเล่า ใน อาการประหม่าระคนวิตกกังวล ความรู้สึก
ผู้นั้นเองมิได้ล่วงรู้ว่า การกระทำของตน เมื่อบุคคลแต่ละคนได้สร้างยาพิษและลูกศร
ได้เป็นที่ล่วงรู้กันหมดแล้ว เพียงแต่ยังไม่ ไว้สำหรับยอกย้อนมาประหารตัวเองอยู่
มีใครพูดเข้าหูเขาเท่านั้น เขาจึงสำคัญ เนือง ๆ
ผิดอยู่ตลอดไป ถ้าประมาทเมามัวประกอบ
กรรมชั่วอย่างเดียวกันนั้น ซ้ำแล้ว ซ้ำอีก
ไม่มีที่สิ้นสุด สักวันหนึ่งเมื่อผลแห่งกรรม
ชั่วสุกงอมแล้ว มันจะแสดงตัวออกมาเอง
มันจะเปิดเผยตัวมันเอง
๒๙
ผู้ปองร้าย-สหายรัก
กรัณฑิกา (โสมาวิกา) เข้ามาสู่
ความจริง "ความลับสำหรับผู้ ห้องเสวย มีกลิ่นหอมจากกระแจะจันทน์
ทำบาปไม่มีในโลก เพราะแม้ผู้อื่นไม่เห็น ติดตามเข้ามาด้วย ของหอมและดอกไม้
ตนก็เป็นคนเห็น บุคคลจะไปอยู่ ณ ป่า กับสตรีนั้นมักจะไม่ค่อยแยกจากกัน ทำนอง
พฤศจิกายน ๒๕๓๔
จะเลิกล้มความตั้งใจในสิ่งที่พยายามมาแต่
ต้น แล้วกราบทูลให้พระเจ้าอโศกทรง
ทราบความจริงทุกประการ หัวใจของนาง
สั่นใบหน้าของนางเศร้า แม้จะพยายาม
ยิ้ม แต่เป็นยิ้มที่แฝงไว้ซึ่งริ้วรอยแห่ง
ความเศร้าอยู่นั่นเอง ใบหน้าของนาง
กั ล ย า ณ ม ต ร ๙๗