การสร้างความสามัคคีในหมู่คณะ : หน้า 95/132

ค วามสามัคคีจัดเป็นธรรม สำคัญสำหรับผู้ที่อยู่รวมกัน เป็นหมู่เป็นคณะ ความเจริญความ จำเป็นสำหรับหมู่คณะ เพราะเป็นเหตุให้เกิดประโยชน์ และความสุขร่วมกันได้ และผู้ที่ยินดีสนับสนุนผู้ที่สามัคคี เสื่อมของหมู่คณะอยู่ที่ความสามัคคี มั่นอยู่ในความยุติธรรม มีความเป็นกลางอยู่ ย่อมไม่ กัน ช่วยประสานความสามัคคีให้แก่หมู่คณะ และดำรง เป็นหลักใหญ่ ความสามัคคีนั้นคือ เสื่อมจากธรรมที่ทำให้เกิดความเกษมคือมรรค ผล ความพร้อมเพรียงกันทางกาย วาจา นิพพาน และใจของคนในหมู่ในคณะ นั้นจะทำพร้อมกันหรือทำแยกกัน คือเมื่อ ทำอะไรก็ทำร่วมกัน การทำร่วมกัน จะทำเหมือนกันหรือทำต่างกันไม่ การสร้างความสามัคคีในหมู่คณะเป็นเรื่อง สำคัญอย่างยิ่ง ความสามัคคีนั้นสร้างขึ้นมาได้ด้วยความ จริงใจต่อกันและความเสียสละเป็นสำคัญ ขาดสองอย่าง นี้แล้ว ความสามัคคีจะเกิดขึ้นได้ยาก ทำนองเดียวกัน สำคัญ สำคัญอยู่ที่ทำอย่างประสาน ศัตรูสำคัญของความสามัคคีก็คือคำพูด ระวังคำพูดไว้ได้ สัมพันธ์กัน ไม่ขัดกัน ย่อมสำเร็จ ประโยชน์ได้ทั้งสิ้น เหมือนรถที่แล่น ไปได้ เพราะชิ้นส่วนต่างๆ ทำงาน ประสานสัมพันธ์กันทั้งหมด โดย แต่ละอย่างก็ทำหน้าที่ของตนต่างๆ กันไป และการพูดการคิดก็ทำนองนี้ แม้จะพูดจะคิดกันไปคนละทางสอง ทาง แต่หากเป็นไปด้วยความ ประสานสัมพันธ์กัน ไม่ขัดแย้งกันจนต่อกันไม่ติด ก็ชื่อ ว่าเป็นความสามัคคีทั้งสิ้น หัวใจของความสามัคคีคือ สามัคคีก็ไม่แตก คำพูดที่ควรระวังคือคำพูดของพวก เดียวกันเอง ที่พูดโดยขาดความระมัดระวัง กับคำพูด ของคนอื่นที่พูดเพื่อให้ทะเลาะและระแวงกันเอง คนใน หมู่คณะจะต้องหนักแน่นในเรื่องของคำพูด ไม่หูเบา ไม่ เชื่อง่าย ต้องมีสติและปัญญา พิจารณาให้ถ่องแท้อยู่เสมอ มิเช่นนั้นจะรักษาสามัคคีกันไว้ไม่ได้ อันความสามัคคีนี้สร้างยากแต่แตกง่าย เป็น เรื่องที่เปราะบางยิ่งกว่าเปลือกไข่ อาศัยเพียงลมปากก็ ทำให้สามัคคีแตกได้แล้ว จึงต้องระวังลมปากให้ดี หาก ไม่ระวัง จะแตกสามัคคีกันเพราะเรื่องที่ไม่เป็นเรื่องได้ การประสานสัมพันธ์กันได้อย่างเหมาะเจาะ มิใช่ว่าจะ คนที่ชอบพูดให้คนอื่นทะเลาะกันคนที่ชอบพูดปั้นน้ำเป็นตัว ต้องทำ พูด หรือคิดเหมือนกันจึงเรียกว่าสามัคคี ความ โดยไม่ละอายปากและไม่รับผิดชอบ มีมากในปัจจุบันนี้ สามัคคีเช่นนี้จะทำให้สิ่งที่ทำร่วมกันสำเร็จลุล่วงไปด้วยดี ระวังจะเป็นเหยื่อของคนเช่นนี้โดยไม่รู้ตัว นำประโยชน์และความสุขมาให้แก่หมู่คณะนั้นเอง ตรงกันข้ามถ้าขัดแย้งกัน ไม่ประสานกัน ก็ทำให้สิ่งที่จะ ทำไม่สำเร็จได้ แม้เป็นเรื่องเล็กๆ น้อยๆ ก็ตาม การสนับสนุนส่งเสริมผู้คนที่เขาสามัคคีกัน ไม่ ทำตัวเป็นบ่างช่างยุคอยพูดจาให้เขาแตกคอกัน ก็เป็นสิ่ง ศัตรูสำคัญของความสามัคคีก็คือคำพูด ระวังคำพูดไว้ได้สามัคคีก็ไม่แตก คำพูดที่ควรระวังคือ คำพูดของพวกเดียวกันเอง ที่พูดโดยขาดความระมัดระวัง กับคำพูดของคนอื่นที่พูดเพื่อให้ ทะเลาะและระแวงกันเอง คนในหมู่คณะจะต้องหนักแน่นในเรื่องของคำพูด ไม่หูเบา ไม่เชื่อง่าย ต้องมีสติและปัญญา พิจารณาให้ถ่องแท้อยู่เสมอ มิเช่นนั้นจะรักษาสามัคคีกันไว้ไม่ได้ กัลยาณมิตร ๙๓ มิถุนายน ๒๕๕๒