ส่องธรรม ภาษิต : หน้า 122/132

ส่องธรรม ภาษิต โดย อิ่มธรรม คนดี ถ้อยคําดี ชเวน ภัทร ชานนฺติ พลพุทธญา วาริเย โทเทน เช่น ชานนติ ภาสมานญฺจ ปณฺฑิต ฯ ม้าดี รู้ได้ด้วยฝีเท้า โคถึก(โคหนุ่ม) รู้ได้ในคราวลากเข็น แม่โคนม รู้ได้ในคราวรีดนม บัณฑิตแท้รู้ได้เมื่อเจรจา ม้าแม้จะมีสายพันธุ์ดี มีลักษณะดี แต่ถ้ามีฝีเท้าไม่ดี ก็ไม่นับเป็นยอดม้า ม้าดีรู้ได้ด้วยฝีเท้า ในทำนองเดียวกัน ยอดโค รู้ได้ด้วยการลากเข็น ยอดโคนม รู้ได้ด้วยการให้น้ำนม ส่วนบัณฑิตรู้ได้ด้วยการเจรจา (สัมภวชาดก ขุ.ช. ๒๗ / ๒๗๗๒) บัณฑิตย่อมไม่ติเตียนคนที่ควรสรรเสริญ และไม่สรรเสริญคนที่ควรติ บัณฑิตย่อมกล่าววาจาไม่เป็นเหตุให้ตนเดือดร้อน และไม่เป็นเหตุเบียดเบียนผู้อื่น บัณฑิตย่อมกล่าววาจาได้ถูกกาล เป็นคำจริง สุภาพอ่อนหวาน มีประโยชน์ และพูดด้วยจิตเมตตา บัณฑิตย่อมเจรจาแล้วเย็น เย็นเขาเย็นเรา เย็นด้วยกระแสแห่งความปรารถนาดี ดำรงอรรถ ดำรงธรรม คำของบัณฑิตเมื่อปฏิบัติตามแล้ว มีแต่ความเจริญรุ่งเรืองอย่างเดียว ไม่มีตกต่ำเลย กัลยาณมิตร ๑๒๐ มิถุนายน ๒๕๕๒