การเคารพในคุณความดี : หน้า 84/132

น้อยบ้างไม่เท่ากัน ผู้ใดทราบถึงคุณ ความดีของบุคคลทั้งหลายได้ตามความ เป็นจริง ก็จะเป็นประโยชน์ ทำให้ มีโอกาสที่จะถ่ายทอดคุณความดีนั้น ๆ จากผู้อื่นมาสู่ตนเอง แต่การที่จะสามารถ รู้เห็นถึงคุณความดีของผู้อื่นก็ทำได้ยาก ยิ่งกว่าการรู้คุณสมบัติของวัตถุต่าง ๆ เพราะมีกิเลสมาบังใจ เช่น มีความคิด ลบหลู่คุณท่านบ้าง ความไม่ใส่ใจบ้าง ความทะนงตัวบ้าง ทำให้มองคนอื่น กี่คน ๆ ก็ไม่เห็นมีใครดี คนนั้นก็ไม่ดี คนนี้ ก็ไม่ดี คนไหนก็ไม่ดี ไม่เห็นมีใครดีสักคน ถ้าจะมีก็เห็นจะมีอยู่คนเดียว...ใคร? ตัวเอง คนพวกนี้เป็นพวกตาไม่มีแวว คือ ตาก็ใส ๆ ดี แต่ไม่เห็นเพราะขาด ความสังเกต มองคุณความดีของคนอื่น ไม่ออก เมื่อมองความดีของเขาไม่ออก ก็ไม่สนใจที่จะถ่ายทอดเอาความดีของ เขาเข้ามาสู่ตัวเอง ดังนั้น คนที่มีปัญญามากจนกระทั่ง ตระหนักในคุณความดีของผู้อื่นจึงจัดเป็น คนพิเศษจริง ๆ เพราะใจของเขาได้ยกสูง ขึ้นแล้ว พ้นจากมานะต่าง ๆ เปิดกว้าง พร้อมที่จะรองรับความดีจากผู้อื่นเข้าสู่ตน คนชนิดนี้ คือ คนที่มีความเคารพ สิ่งที่ควรเคารพ อย่างยิ่ง ในโลกนี้มีคน สัตว์ สิ่งของ เหตุ การณ์ การงาน และอะไร ๆ อีกมากมาย จนนับไม่ถ้วน ที่เกี่ยวกับตัวเรา แต่ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแนะให้เรา มีความเคารพ ไม่ดูเบา ตระหนักในสิ่งมี คุณค่าที่สำคัญ ๗ ประการ ได้แก่ ๑. ให้มีความเคารพในพระสัมมา สัมพุทธเจ้า ๒. ให้มีความเคารพในพระธรรม ๓. ให้มีความเคารพในพระสงฆ์ ๔. ให้มีความเคารพในการศึกษา ๕. ให้มีความเคารพในสมาธิ 5. ให้มีความเคารพในความ ไม่ประมาท รับแขก ๓. ให้มีความเคารพในการต้อน ความเคารพในพระสัมมาสัม พุทธเจ้า คือ ตระหนักถึงพระคุณความดี ที่มีอยู่ในพระองค์ ซึ่งกล่าวโดยย่อได้แก่ พระปัญญาธิคุณ พระกรุณาธิคุณ และ พระบริสุทธิคุณ และแสดงออกซึ่งความ เคารพนี้ สมัยเมื่อพระองค์ยังทรงพระ ชนม์อยู่ ก็แสดงความเคารพโดย ๑. เข้าเฝ้าทั้ง ๓ กาล คือ เช้า กลางวัน เย็น ๓. เมื่อพระองค์จงกรมในที่ต่ำ เราจะไม่จงกรมในที่สูงกว่า ๔. เมื่อพระองค์ประทับในที่ต่ำ เราจะไม่อยู่ในที่สูงกว่า ๕. ไม่ห่มผ้าคลุมบ่าทั้งสอง ในที่ ซึ่งทอดพระเนตรเห็น 5. ไม่สวมรองเท้าในที่ทอด พระเนตรเห็น เห็น ๓. ไม่กั้นร่มในที่ทอดพระเนตร ๔. ไม่ถ่ายอุจจาระ ปัสสาวะในที่ ทอดพระเนตรเห็น สมัยเมื่อพระองค์ปรินิพพาน แล้ว ก็แสดงความเคารพโดย คือ ๑. ไปไหว้พระเจดีย์ตามโอกาส ๒. ไปไหว้สังเวชนียสถาน สถานที่ประสูติ ตรัสรู้ ปฐมเทศนา ปรินิพพาน ตามโอกาส ๓. เคารพพระพุทธรูป ๔. เคารพเขตพุทธาวาส ๒. เมื่อพระองค์ไม่สวมรองเท้า จงกรม เราจะไม่สวมรองเท้าจงกรม เขตโบสถ์ คือ ๕. ไม่สวมรองเท้าในลานพระเจดีย์ 26 Kalyanamitra.org กัลยาณมิตร / กรกฎาคม ๒๕๓๐