การถามตอบหลังเทศน์ : หน้า 41/132

นั่งล้อมวงฟังอาตมาพูดอยู่ บางคนก็ ยืนฟังอยู่ข้างหลัง บางคนร้ายกว่านั้นคือ นอนไขว่ห้างฟังก็มี ซึ่งเป็นภาพที่หาดูได้ ยากในประเทศเรา ที่เป็นเช่นนี้เพราะ ในสังคมของเขา ไม่มีใครสั่งสอนให้ มีความเคารพในพระสงฆ์ ไม่มีใครจะ อบรมใครได้ในเรื่องพวกนี้ จบจากนั้นก็เป็นตอนสำคัญ คือ การถามตอบปัญหา ซึ่งบรรยากาศก็ ต่างจากในประเทศเราอีกเช่นเคย ตาม ปกติ สังคมไทยไม่ใช่สังคมที่ช่างชักช่าง ถามเท่าใดนัก เยาวชนของเราถูกอบรม ให้มีความเคารพอ่อนน้อมและเชื่อฟัง ผู้ใหญ่ หรือถ้าเป็นพระ โดยเฉพาะ พระหนุ่ม ๆ ญาติโยมก็ไม่ค่อยกล้าซัก กล้าถามนัก เพราะเกรงว่าท่านจะไม่มีภูมิ มาตอบ มักจะเริ่มถามง่าย ๆ ก่อน เมื่อ ท่านตอบได้ดีเป็นเหตุเป็นผลน่าฟัง จึง ขยับไปถามเรื่องที่ลึกกว่านั้น สังคมอังกฤษมิได้เป็นเช่นนั้น ค่า นิยมในสังคมของเขาประการหนึ่งคือ การแสดงความเฉียบแหลมทางสติ ปัญญา ถ้าผู้ใดสามารถถามปัญหา ที่เฉียบคมได้มากเท่าใด หรือวิพากษ์ วิจารณ์ด้วยถ้อยคำที่แหลมคม ก็ได้ รับการยกย่องจากสังคมว่าฉลาด โดยเฉพาะถ้าเป็นผู้มีอายุน้อย ถ้า ต้อนผู้ใหญ่จนมุมในที่ประชุมได้ยิ่ง เป็นที่สรรเสริญกันมาก การถาม ปัญหาของชาวอังกฤษนั้น เขาไม่ชอบ เขียนใส่กระดาษให้วิทยากรตอบอย่างที่ นิยมกันในเมืองไทย เขาชอบการถาม ตอบสด ๆ เพราะเป็นการวัดปฏิภาณ ความสามารถขององค์ปาฐกได้อย่างดี คำถามที่ถามเข้ามานั้น จึงเป็น คำถามที่ผู้ถามคัดเลือกมาแล้วว่ายาก ที่สุดเสียแต่เบื้องแรก เช่นว่า กัลยาณมิตร / กรกฎาคม ๒๕๓ “ทำไมพุทธศาสนา ซึ่งท่านได้ อธิบายว่า เต็มไปด้วยหลักธรรมที่จะ ขัดเกลาจิตใจให้บริสุทธิ์ มีความเมตตา กรุณาต่อสัตว์ทั้งหลาย จึงเป็นศาสนาที่ รุนแรงจนมีพระภิกษุบางองค์เผาตัวตาย ดังตัวอย่างที่ปรากฏในประเทศเวียต นาม?" “ทำไมพระในพุทธศาสนาจึงต้อง มีกฎระเบียบจุกจิกอะไรมากมาย เพราะ มนุษย์ทุกคนตามธรรมชาติแล้วเท่ากัน? "ทำไมพุทธศาสนาจึงสอนให้มี ความเมตตาต่อสัตว์ด้วย? ผมไม่เห็น จะมีประโยชน์อะไรเลย ถ้ามนุษย์จะต้อง มีความเมตตาต่อสัตว์ที่ทำอันตรายต่อคน เช่น หนูหรือแมลงสาบ หรือไม่บางคำถามร้ายกว่านั้น คือ "ถ้าท่านเดินไปตามถนนในเมืองนี้ แล้ว มีโจรตีหัวท่านแล้วฉกเอาจีวรไป ท่านจะ ทําอย่างไร? คำถามบางคำถามนั้นน่าตอบ เช่น เรื่องการเผาตัวตายของพระเวียดนาม เรื่องนี้เกิดขึ้นก่อนสงครามเวียตนาม โดย ในสมัยนั้น รัฐบาลเวียดนามซึ่งเป็นชาว คริสต์ อันเป็นชนกลุ่มน้อย มีอำนาจ ขึ้นมาปกครองประเทศ คนส่วนใหญ่ยัง เป็นพุทธอยู่ รัฐบาลในสมัยนั้น ได้จับ เอาพระภิกษุและแม่ชีชาวพุทธจำนวน มากไปกักขังไว้ให้อดอาหาร เป็นการ กระทำที่ไม่เป็นธรรมอย่างยิ่ง พระ ภิกษุญวนองค์หนึ่ง ต้องการช่วยเพื่อน พรหมจรรย์ของตน เรียกร้องความสนใจ จากนานาชาติให้เตือนรัฐบาลเวียดนาม ปล่อยพระภิกษุและแม่ชีที่ถูกคุมขังเหล่า นั้น โดยการสละชีวิตของคนเผาตัวตาย นานาประเทศจึงให้ความสนใจกับปัญ หาความขัดแย้งทางศาสนาในเวียดนาม และเรียกร้องให้รัฐบาลเวียดนามปล่อย พระภิกษุและแม่ชีเหล่านั้นในที่สุด ส่วนเรื่องความเมตตาต่อสัตว์นั้น เกิดจากปัญญาของผู้ปฏิบัติธรรม เกิด ความเข้าใจถึงสภาพจิตใจของสัตว์ ชนิดอื่น ๆ ว่า ทุกชีวิตรักและหวงแหน ชีวิตของตน สัตว์ทั้งหลายจึงไม่ควร ทำลายกัน ควรจะอยู่ร่วมกันในโลกนี้ อย่างสันติ อันตรายจากสัตว์บางอย่าง เช่น หนูหรือแมลงสาบนั้น ส่วนหนึ่งมา จากความเลินเล่อของมนุษย์ด้วยกันเอง ถ้ามนุษย์ไม่ทำอะไรสกปรกรกรุงรัง สัตว์ พวกนี้ก็จะไม่มารบกวนเพราะไม่มีอาหาร ไม่มีที่อยู่ มันก็จะไปแสวงหาที่อยู่แหล่ง อื่นนอกชุมชนของมนุษย์ ปัญหาข้อสุดท้ายนั้นอาตมาไม่ได้ ตอบ เพราะรู้สึกว่าคนถามมิได้มีความ ปรารถนาดี และพอถามเสร็จ แกก็รีบ เดินออกจากห้องไปโดยไม่รอคำตอบหรือ แม้จะกล่าวลา ที่ประชุมก็มิได้เห็นว่า เป็นคำถามที่มีสาระอะไรนัก เวลาถาม ตอบปัญหานั้นยาวกว่าชั่วโมงครึ่ง เป็น ช่วงเวลาที่อาตมาได้เรียนรู้อะไรอีกหลาย อย่างจากชาวตะวันตกเหล่านี้ อ่านต่อฉบับหน้า 3785 Kalyanamitra.org