ความหมายหลักเดิมของคำว่า “ธรรมะ” : หน้า 88/132

รู้ความเข้าใจของตน หาใช่แหล่งข้อมูล ปฐมภูมิ คือการปฏิบัติธรรมจนเข้าถึง ธรรมไม่ ส่วนบัณฑิตตะวันออก มีพระ ไตรปิฎกเป็นแหล่งข้อมูลทุติยภูมิ และมี การปฏิบัติธรรมลุ่มลึกต่าง ๆ กัน เป็น แหล่งข้อมูลปฐมภูมิ ความรู้ความเข้าใจ เกี่ยวกับคำว่า "ธรรมะ" จึงแตกลูกออก โปมากมาย ขึ้นกับสติปัญญาของแต่ละ คน แม้แต่ศาสตราจารย์วิลเฮล์ม ไก เกอร์ บัณฑิตคนสำคัญของตะวันตก ยังยอมรับในหนังสือที่เขาแต่งเองชื่อ Pāli Dhamma: vornehmlich in der kano. nischen Literatur (๑๙๒๐) ว่า “มีการ แปล (ธรรมะ) ออกไปต่าง ๆ นานา ชนิด จับใจความอะไรไม่ได้ แล้วยังเป็น ความหมายที่ละเลยความรู้สึกของจิตใจ ไปไม่มากก็น้อย ทำให้เราหาคำแปลที่ เหมาะสมที่สุดมิได้” ทางตะวันออก บรรดาอรรถกถาจารย์มักใช้คำว่า "อาทิ" ซึ่งแปลว่า “และอื่น ๆ อีก” ปิดท้าย รายการ เพื่อละความหมายของ "ธรรมะ" ที่ซ่อนลึกอยู่ในดวงใจมนุษย์ ที่ไม่มีผู้ใด จะสามารถบอกได้ นอกจากพระพุทธเจ้า และพระอรหันต์เท่านั้น ถ้าเป็นเช่นนี้ ผู้แปลคิดว่า เรายังไม่ได้มาถึงความ หมายหลักเดิมของคำว่า “ธรรมะ” กัน อย่างแท้จริง ความหมายหลักเดิม ของคำว่า “ธรรมะ" ความหมายหลักเดิมของคำว่า “ธรรมะ” คือความหมายของ “ธรรมะ” ในวินาทีแรกของการตรัสรู้ธรรมของ พระพุทธเจ้าทุก ๆ พระองค์ และ เป็นความหมายที่ทุก ๆ พระองค์ทรง ใช้ตลอดเวลาที่ทรงมีพระชนม์ชีพอยู่ ถึงแม้จะดับขันธปรินิพพานแล้ว ก็ยัง ๖ ทรงใช้คำว่า "ธรรมะ" ตามความ หมายนี้ในอายตนะนิพพานเช่นเดิม ไม่มีการเปลี่ยนแปลง ความหมาย หลักเดิมนี้ จะต้องมีความหมายเดียว เพราะทางพ้นทุกข์มีอยู่ทางเดียวเท่า นั้น ไม่มีทางอื่นอีกเลย การค้นหาความหมาย หลักเดิมของคําว่า “ธรรมะ” คัล การปฏิบัติธรรมด้วยทาน ภาวนา จนเข้าถึงธรรมเท่านั้น ที่จะทำให้ เราทราบความหมายหลักเดิมของค่า ว่า "ธรรมะ" เพราะพระพุทธเจ้าทุก ๆ พระองค์ทรงทราบความหมายที่แท้จริง ของคำ ๆ นี้ก็ด้วยวิธีการนี้เช่นกัน การทราบความหมายที่แท้จริง ของคำว่า “ธรรมะ” เป็นสิ่งจำเป็น อย่างยิ่ง เพราะยิ่งความหมายของ “ธรรมะ" เพี้ยนไปจากความหมาย เดิมมากเพียงใด ชีวิตมนุษย์ก็ยิ่ง เพี้ยนไปจากความจริงมากขึ้นเพียงนั้น การเกิดเป็นมนุษย์ถูกกำหนดให้เดิน เส้นทางเดียวเท่านั้น คือการปฏิบัติ ธรรมเพื่อให้เข้าถึงธรรม ทางชีวิต อื่น ๆ ที่แต่ละคนดูเหมือนสมัครใจ เลือกเองนั้น แท้จริงแล้ว ล้วนนำ ไปสู่ตงที่กันดาร นเรื่อย ๆ ในวัฏ สงสาร นั่นคือ บริเวณรอบนอกจุด ศูนย์กลางของวงกลมการเวียนว่าย ตายเกิด ที่มีกระแสแรงเหวี่ยงของ วงกลมสูงขึ้นทุกที ๆ ธรรมะเป็นแกนของวัฏสงสาร ผู้ ที่ยืนอยู่บนแกน จะไม่ถูกเหวี่ยงให้อยู่ใน แดนอันตราย ผิดกับผู้ที่อยู่นอกแกน ซึ่ง เป็นแผนที่ให้ทุกข์ให้โทษภัยสารพัด ซึ่ง จะต้องได้รับทุกข์ในรูปแบบที่ซ้ำ ๆ กัน ไปตลอด ไม่หยุดหย่อน ดุจคลื่นมหา สมุทรที่ถาโถมเข้าหาฝั่งไม่มีเวลาหยุด ฉะนั้น ผู้มีปัญญาจึงควรเกิดความ รักตนเองให้มาก แล้วรีบเร่งปฏิบัติธรรม เพื่อให้เข้าถึงธรรมโดยเร็วเกิด ต่อไปนี้เป็นความพยายามของผู้แปล ที่จะหาความหมายหลักเดิมของ "ธรรมะ" มีด้วยกัน ๒ วิธี ทั้งนี้เพื่อประโยชน์ใน การเผยแผ่ธรรมะไปทั่วโลก และเพื่อการ เข้าถึงธรรมของชาวโลก วิธีแรก เป็น การค้นคว้าจากสิ่งที่มีผู้ศึกษาไว้แล้ว วิธีที่สองเป็นการค้นคว้าด้วยความรู้ความ เข้าใจ อันเกิดจากการปฏิบัติธรรมของ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าติดต่อกันเป็นเวลา นานพอสมควร ตะวันตกพบตะวันออก ความคิดของบัณฑิตตะวันตก บรรจบกับความคิดของบัณฑิตตะวันออก ได้ที่จุด ๆ หนึ่ง นั่นก็คือ จุดที่ไอ.บี.ฮอร์ เนอร์ กล่าวไว้ใน “Early Buddhist “Dhamma (๑๙๔๘) ซึ่งเป็นบทความที่ พยายามหาความหมายที่เก่าแก่ที่สุดของ คำว่า “ธรรมะ” เธอผู้นี้เป็นศิษย์ของอา จารย์ผู้มีชื่อเสียง เป็นที่ยกย่องน่าเชื่อถือ นั่นคือ ศาสตราจารย์ริส เดวิดส์ และ ภรรยา ฮอร์เนอร์กล่าวว่า “พระ พุทธเจ้าทรงเป็นตถาคต ทรงเป็นผู้ ที่กลายเป็นธรรมะ เรียกว่า ธรรมกาย" คำว่า “ธรรมกาย” เธอแปลตามตัว อักษรว่า “กายของธรรมะ” ผู้แปลคิด ว่า “กายของธรรมะ” ก็คือ “กายของ พระพุทธเจ้า” นั่นเอง ดังที่ไกเกอร์อ้าง ถึงมิลินทปัญหาในหนังสือ Pali Dhamma ของเขาว่า “พระวรกายของพระพุทธ เจ้าคือ ธรรมะ และ ธรรมะ คือ พระ วรกายของพระพุทธเจ้า” คำกล่าวนี้ สอดคล้องกับพุทธดำรัสที่ ฮอร์เนอร์ยก กัลยาณมิตร / กรกฎาคม ๒๕๐ Kalyanamitra.org