พระวิหารทิศต่าง ๆ : หน้า 66/116

ซ่อมพระกรที่ขาดหายไป แล้วบรรจุพระบรมธาตุ แล้ว ถวายพระนามว่า พระเจ้าตรัสในควงไม้พระมหาโพธิ์ เพราะมีต้นพระมหาโพธิ์ด้วย ต่อมามีพระนามใหม่ว่า พระพุทธมารวิชัยอภัยปรปักษ์ พระวิหารทิศใต้ ประดิษฐานพระพุทธรูป ปางมารวิชัย มีปัญจวัคคีย์นั่งสดับพระธรรมเทศนา ประกอบ เดิมรัชกาลที่ ๑ ถวายพระนามว่า พระ พุทธเจ้าเทศนาพระธรรมจักร มีพระนามใหม่ว่า พระพุทธชินราชวโรวาทธรรมจักร อ้อ! อัญเชิญมา จากกรุงเก่านะจ๊ะ ไม่ทราบว่าวัดใด พระวิหารทิศตะวันตก ประดิษฐานพระพุทธ รูปปางมารวิชัย มีพญานาค ๗ เศียร แผ่พังพาน อยู่เบื้องบนพระเศียร แล้วขดตัวเป็นพุทธบัลลังก์ รัชกาลที่ 9 อัญเชิญมาจากลพบุรีโปรดให้บรรจุพระ บรมธาตุและถวายพระนามว่า ภายหลังได้รับการถวายพระนามใหม่ว่า พระพุทธ ชินสีห์มุนีนาถอุรคอาสบัลล์ฯ "พระนาคปรก" ส่วนพระวิหารทิศเหนือ รัชกาลที่ 9 โปรด ให้สร้างพระประธานด้วยเนื้อปูนปิดทองเป็นปางป่า เลไลยก์ สูง ๔ ศอก ๑ คืบ ๕ นิ้ว ถวายพระนาม พระป่าเลไลย แต่ฉันเห็นหนังสือประวัติวัดเล่ม ๑ เขียนว่า พระพุทธปาลิไลยก์ นัยว่าเรียกตามชื่อ ช้างปาลิไลยก์ ฉันเลยงงว่าชื่ออะไรแน่ และเขียน ยังไงจึงจะถูก อ้อ... เบญจ์รู้มั้ยว่าพระพุทธรูปปางนี้ เป็นยังไง ก็เป็นพระพุทธรูปประทับนั่งห้อยพระบาท บนโขดหิน แบพระหัตถ์รับของถวายจากช้างและลิง ช้างหมอบถวายหม้อน้ำ ส่วนลิงนั่งถวายรวงผึ้ง โขลนทวารหิน หน้า พระวิหารทิศตะวันออก เบญจ์คงเคยเห็นบ้างแล้ว ที่วัดป่าเลไล สุพรรณบุรี ไงล่ะ เราเคยไปไหว้พระด้วยกันนี่น่า จำได้หรือเปล่า เมื่อเราย้อนมาตรงเขามอที่มีฤษีดัดตน เรา ก็ได้พบกับพระวิหารคดและพระวิหารน้อยวันนั้นเรา ทั้งคู่เดินกันเสียขาห้อยไปเลย เราอยากจะเอาขาพาด บ่าชะมัด ก็เราเดินดูหน้าบันพระวิหารคด พระวิหารน้อย พระวิหารพระนอน พระวิหารขาว และพระเจดีย์ โธ่! แล้วจะไม่ให้เราเมื่อยได้อย่างไร จริงมั้ย เอาเถอะ... แต่ก็คุ้มนะ เพราะได้ดู ได้ชม เสียหนำใจเลยละ ติดใจตรงไหนมากก็ถ่ายรูปมากหน่อย ทั้งภาพขาวดำ และภาพสี ฉะนั้น เธอก็ได้เห็นภาพมากหน่อย และ ได้อ่านมากหน่อย ตรงไหนฉันไม่สนใจ เธอก็ต้อง เดาเอาเองบ้างแล้วกันนะ พระวิหารคด มิได้มีรูปร่างคดเคี้ยวอะไรหรอก แต่หักเป็นมุมฉากจ้ะ เพราะมันไม่ตรง จึงเรียกคด ไงล่ะพระวิหารคดมี ๔ หลัง มิได้ตั้งตรงทิศพอดี จะ ตั้งมุมเฉียง เช่นทิศตะวันออกเฉียงใต้ แต่เนื่องด้วย พระวิหารหักมุมเป็นมุมฉาก จึงทำให้ด้านหนึ่งหัน หน้าไปทางตะวันตก อีกด้านหนึ่งจะหันไปทางทิศ เหนือเป็นต้น สงสัยละก็เบญจ์ลองเขียนแผนผังดูซิ จะไม่หันไปทางทิศตะวันออกและทิศใต้หรอกจ้ะ พระ วิหารคดทั้ง ๔ นี้ สร้างขึ้นในสมัยรัชกาลที่ ว่ากรมพระราชวังบวรมหาสุรสิงหนาท สมเด็จพระ ๑ นัย ราชอนุชาธิราช โปรดให้ช่างหลวงวังหน้าของพระองค์ สร้างถวาย ไม่รู้ว่าทั้งตัวพระวิหารหรือเฉพาะหน้าบัน ตัวหน้าบันสวยจริงๆ เลยนะ จำหลักด้วยไม้เรื่อง รามเกียรติ เบญจ์เชื่อมั้ย แต่ละหน้าบันลายไม่ซ้ำ ๖๔ ก ล ย า ณ ม ต ร