ความรู้สึกและอารมณ์ : หน้า 91/116

จออ มีรสเผ็ด แม้จะรู้สึกว่าเผ็ดก็ยังพอใจ ดังนั้น แม้วิเนตาจะทราบว่า การคิดถึง อโศกเป็นความทรมาน แต่ในความทรมานนั้นก็ยัง มีความหวังอยู่ด้วย ก็ความหวังนี่เองเป็นเครื่อง หล่อเลี้ยงดวงใจน้อย ๆ ของเธอได้อดทนและรอคอย เมื่อขบวนเกวียนจากนครตักสิลามาสู่นครปาฏลีบุตร เธอจะให้คนใกล้ชิดไปคอยถามข่าวเรื่องอโศกอยู่เสมอ แต่เธอก็ไม่ได้รับข่าวอะไร การจากไปของอโศกเหมือน ท่อนไม้เล็ก ๆ ซึ่งคลื่นซัดสาดลงมหาสมุทร เธอก็ ได้แต่เฝ้าคอยอยู่ริมตลิ่งว่า เมื่อใดคลื่นจะซัดสาด ท่อนไม้นั้นกลับคืนมา วันเวลาล่วงไป ความคิดถึงยิ่งเกาะกิน หัวใจของเธอให้ลึกลงตาม แต่เธอก็ไม่ทราบจะทำ อย่างไร ความรู้สึกของหญิงเป็นความรู้สึกยากที่ใคร จะเข้าใจได้โดยง่าย มันเหมือนคลื่นใต้น้ำ แม้วิเนตา จะซูบผอมลงบ้าง แต่เธอก็มีความงามในเรือนร่าง และผิวพรรณอยู่ไม่น้อย - เจ้าชายสุสิมะเข้ามาตีสนิทด้วยวิเนตา ความจริงเจ้าชายสุสิมะหวังในตัววิเนตาอยู่ แต่หญิงสาว ไม่รู้จะชอบลักษณะของเขานัก ความเห็นแก่ตัว ความคิดเอาตัวรอดโดยป้ายสีความเสียหายให้ผู้อื่น ซึ่งมีอยู่ในตัวเจ้าชายสุสิมะนั้นเป็นเรื่องที่วิเนตาระอิต ระอา แต่เนื่องจากทรงเป็นมกุฎราชกุมาร ซึ่งวิเนตา ต้องเกรงพระทัยนั้นประการหนึ่ง อีกประการหนึ่ง เมื่อสนทนาด้วยเจ้าชายสุสิมะก็มีโอกาสจะพูดถึง อโศกบ้าง เล่น จริงทีเดียว การได้พูดถึงคนอันเป็นที่รัก กับใครสักคนหนึ่งเป็นความชื่นสุขของผู้ซึ่งตกอยู่ใน ห้วงรัก การที่สตรีบางคนยอมตีสนิทกับเพื่อนชาย ของคนรักแห่งตน จุดประสงค์ก็เพื่อได้พูดถึงคนอัน เป็นที่รัก บุรุษก็เป็นเช่นเดียวกัน แต่บางคนก็ระแวง จนเกินเหตุ จึงมักเกิดเรื่องเข้าใจผิดกันในเรื่องทำนอง นี้อยู่บ้าง มนุษย์เราย่อมจะอิ่มเอมเมื่อได้พูดถึงสิ่ง หรือบุคคลอันเขารักและภูมิใจ ฟังไปเถิด ฟังไปอย่าง ยิ้มแย้มแจ่มใส นึกเสียว่าทำตนเป็นเครื่องรองรับ การระบายความสุขแห่งเขา เป็นการทำความดีแก่ ผู้อื่นโดยมิต้องลงทุนอะไรมากนัก นอกจากหัดอดทน เสียอย่างเดียว และในความอดทนนั้นยังได้ทราบ เรื่องอะไรดี ๆ อีกด้วย เมื่อเขามีความทุกข์ก็เช่นกัน มนุษย์เราอยากได้ใครสักคนหนึ่งซึ่งยอมรับรู้ในความ ทุกข์ยากของเขา บางที่เขาไม่ต้องการความช่วย เหลืออะไร เขาต้องการเพียงให้ใครสักคนหนึ่งยอม รับรู้ในความทุกข์ยากลำบากของเขาเท่านั้น ดังนั้น เราจึงมักจะได้ยินใครต่อใครมาระบายความกลุ้มอก กลุ้มใจให้ฟัง แล้วเขาก็จากไปด้วยความรู้สึกเบาสบาย ตราบใดที่มนุษย์ยังยอมเป็นทาสแห่งอารมณ์ ยังไม่เป็นนายของตัวเอง ยังเอาชนะตนเองไม่ได้ ตราบนั้นมนุษย์ก็ต้องแสวงหาที่พึ่งทางอารมณ์ และ ทางจิตใจจากภายนอกอยู่ร่ำไป สิ่งที่ทำให้บุคคล ลำบากเดือดร้อนอยู่เสมอนั้นมิใช่สิ่งภายนอกหรืออื่นใด อันที่แท้มันคืออารมณ์ตัว อารมณ์ตัวซึ่งคอยรบเร้า เง้างอดไปทางใดทางหนึ่งที่เจ้าตัวพยายามเอาชนะ แต่ก็เอาชนะไม่ได้ อารมณ์รัก อารมณ์ชัง อารมณ์ โกรธ อารมณ์หลง คลุกเคล้าผสมผสานอยู่ใน กั ล ย า ณ ม ต ร ๘๙