การประมาณกำลัง : หน้า 197/252

“สุข ทำอะไรละก็ใหญ่นักมันไม่ดีนะ เดี๋ยวมันเกินกำลังแล้วมันจะ โค่น มันจะล่มเสียภายหลัง ทำเล็กนัก มันก็ไม่ดี มันไม่เต็มแรงไม่พอ มือเรา ทำแล้วเสียเวลาเปล่า เพราะฉะนั้น ใหญ่นักก็ไม่เอา เล็กนักก็ไม่ เอา มันต้องเอาพอดี ๆ” ดังนั้น การที่เราจะทำสิ่งใดก็ตาม จึงมีทั้งได้และเสีย เราต้องรู้จัก ที่จะประมาณกำลังให้ดี มิฉะนั้น จะทำให้เสียงาน คนเราจึงต้องมีพร้อม ทั้งสติและปัญญาอย่างสมดุลกัน หากมีแต่ปัญญาแต่ขาดสติก็นับว่า ประมาทหรือมีสติ แต่ขาดปัญญาก็จะเป็นพวกที่ระแวงมากเกินไป หลวงพ่อมีตัวอย่างของผู้ที่มีสติเกินกว่าปัญญาอยู่เรื่องหนึ่ง เรื่อง นี้หลวงพ่อไปเห็นมาเมื่อตอนเรียนอยู่ชั้น ม.๗ - ม.๘ มีอาจารย์อยู่ท่าน หนึ่ง ความที่ท่านเรียนวิชาเกี่ยวกับแบคทีเรียมาอย่างทะลุปรุโปร่ง ท่าน จึงกลัวเชื้อโรคมาก จนกระทั่งแทบจะไม่ได้กินไม่ได้นอนดังเช่นคนปกติ วันหนึ่งท่านไปซื้อกล้วยหอมมาจากตลาด ลูกโตเหลืองสวยเชียวละ เมื่อ ท่านปอกกล้วยเสร็จ ท่านจะยังไม่กิน แต่จะต้องเอากล้วยที่ปอกแล้วมา แช่น้ำด่างทับทิมเสียก่อน แล้วจึงค่อยนำมากิน กล้วยเมื่อไปแช่น้ำ มันก็ หมดอร่อยเสียแล้ว โถ...ท่านก็ทนกินไปได้ อย่างนี้เรียกว่าระวังมากเกิน ไป เป็นประเภทสติล้ำเกิน มีปัญญาเท่าใดก็ไม่สามารถนำมาใช้ประโยชน์ ได้เต็มที่ พวกเราก็เช่นกันให้สำรวจตัวเองด้วย ก่อนที่จะทำอะไรทุกครั้ง ขอให้เราถามตัวเองก่อนว่า ที่เราเห็นช่องทางที่จะทำได้เช่นนี้ มีช่องทาง เสียอย่างไรบ้าง เพราะทุกสิ่งทุกอย่างย่อมมีทางได้และทางเสีย ถ้า ตารับยอดเลขา ๑๔๑ จงเป็นผู้มีพร้อมทั้งสติและปัญญา