การรักษาศีลและความดี : หน้า 143/168

ผู้มีศีลแล้ว จงพากันรักษาศีลให้ดี อย่า ได้ละเมิดศีลอีกต่อไป แม้จิตคิดร้ายต่อ ผู้อื่นก็อย่าได้มี" โจรห้าร้อยคนรับปากกับพระเถระ แล้ว ก็รักษาสัจจะของตน ต่อมาจึงถูก เจ้าหน้าที่ฆ่าตายจนหมดสิ้น เพราะโจร ทั้งหมดรับศีลแล้วสำรวมระวังศีลของตน ไม่ให้ขาดหรือด่างพร้อย เมื่อสิ้นชีวิต แล้วอานุภาพของการรักษาศีลแม้เพียง วันเดียว ก็ยังช่วยให้ไปบังเกิดในสุคติภูมิ ทุกคน การตั้งตนไว้ชอบในเรื่องไม่เคยมี ศรัทธา (เชื่ออย่างมีเหตุผล) ก็ทำตนให้ มีศรัทธา (ในพระพุทธศาสนา) ดัง ภารทวาชะ เป็นคนไม่มีศรัทธาในพระ อาหารอยู่พากันหยุดชะงักราวกับว่าถูก ให้ถูกต้อง ฯลฯ เหล็กแทงเข้าที่หูทั้ง ๒ ข้าง พากันม อาหารในปากทิ้งแล้วลุกหนีไป พราหมณ์ผู้เป็นสามีเดือดดาล ภรรยาที่ทำให้เขาเสียหน้า หลังจากด่า ภรรยาจนหนำใจแล้วก็รีบวิ่งไปที่เวฬุวัน มหาวิหาร เพื่อขอโต้ปัญหากับพระพุทธ องค์ ๓ ข้อ ว่า บุคคลฆ่าอะไรได้จึงอยู่เป็นสุข บุคคลฆ่าอะไรได้จึงไม่เศร้าโศก พระโคดมท่านชอบฆ่าอะไร! ผลไม้พันธุ์เลวถึงจะใส่ปุ๋ย รดน้ำ พรวนดิน บำรุงรักษาดีอย่างไรก็ตาม อย่างมากก็ทำให้มีผลดกขึ้นบ้าง แต่จะ ทำให้มีรสโอชาขึ้นกว่าเดิมนั้นยาก ตรง กันข้ามผลไม้พันธุ์ดี แม้รดน้ำพรวนดิน เพียงพอประมาณ ก็ให้ผลมากเกินคาด รสชาติก็โอชา เช่นกัน ผู้ที่ไม่ได้สร้างสมคุณ ความดีมาก่อน เมื่อประกอบกิจใดๆ ถึง ขยันขันแข็งสักปานไหน ผลแห่งความดี กว่าจะปรากฏเต็มที่ ก็ต้องใช้ความ พระพุทธองค์ทรงเห็นพราหมณ์ กำลังมีอารมณ์โกรธ จึงตรัสตอบว่า พยายามอย่างหนักและเสียเวลามาก ส่วน "บุคคลฆ่าความโกรธได้จึงอยู่ ผู้ที่สะสมคุณความดีมาก่อนเมื่อทําความดี ผลดีปรากฏเต็มที่ทันตาเห็น ส่งผลให้มี ตัวอย่างเรื่องของพราหมณ์คนหนึ่งชื่อ เป็นสุข ฆ่าความโกรธได้ย่อมไม่เศร้าโศก พระอริยเจ้าทั้งหลายชอบการฆ่าความ ความเจริญก้าวหน้าเหนือกว่าบุคคลทั้ง พุทธศาสนา แต่ศรัทธาในศาสนา โกรธ ซึ่งมีรากเป็นพิษ มียอดหวาน หลายได้อย่างน่าอัศจรรย์ พราหมณ์ ส่วนภริยาชื่อธนัญชานีกลับ เพราะว่าบุคคลฆ่าความโกรธแล้วย่อมไม่ เป็นผู้มีศรัทธาในพระพุทธศาสนาอย่าง เศร้าโศก” มั่นคง แม้กระทั่งในเวลาที่นางตกใจอะไร ก็จะอุทานออกมาว่า “นะโม ตัสสะ” ทันที วันหนึ่งสามีของนางอยากทำบุญ เลี้ยงพราหมณ์ ๕๐๐ คนที่บ้าน จึงสั่ง ภรรยาอย่าได้พูดคำว่า นะโม ตัสสะ ออก มาให้เป็นที่ระคายหูของเขาและพวก พราหมณ์ภารทวาชะฟังพุทธ ดำรัสตอบแล้ว สงบอารมณ์โกรธได้ กลับ มีความศรัทธาในพระพุทธศาสนาจึงขอ บรรพชาอุปสมบท ต่อมาไม่นานก็ได้ บรรลุอรหัตผล ความเป็นผู้ทำความดีไว้ในปาง พราหมณ์เป็นอันขาด แต่นางพราหมณี ก่อน หมายถึงการสร้างความดีให้พอกพูน ไม่รับปากเพราะเคยชินกับพุทธานุสสติ ตั้งแต่เยาว์วัยจนเติบโตเป็นผู้ใหญ่ ความ เสียแล้ว วันรุ่งขึ้นพราหมณ์ ๕๐๐ คน ดีในที่นี้หมายถึงความดีทุกอย่าง เช่น ได้มารับประทานอาหารที่บ้าน ขณะที่ นำอาหารมาเพื่อจะให้สามี บังเอิญสะดุด พื้นกระดานล้มลง นางจึงร้องอุทานขึ้น มาว่า “นะโม ตัสสะ ภะคะวะโต อะระ หะโต สัมมาสัมพุทธัสสะ” เท่านั้นเอง ทำให้บรรดาพราหมณ์ที่กำลังรับประทาน การ ความดีที่ทำไว้ในรูปของบุญกิริยาวัตถุเช่น การบริจาคทาน การรักษาศีล ภาวนา การประพฤติถ่อมตนต่อผู้ใหญ่ การมีน้ำใจต่อผู้อื่น การให้ส่วนบุญ การ อนุโมทนาในส่วนบุญของผู้อื่น การฟัง ธรรม การแสดงธรรม การทำความเห็น จักร ๔ ประการนี้ เป็นเครื่องเป็น ไปแก่มนุษย์และเทวดาผู้ประกอบ เป็น เครื่องที่มนุษย์และเทวดาประกอบแล้ว ย่อมถึงความเป็นผู้ใหญ่ และถึงความ ไพบูลย์ในโภคะทั้งหลาย “นรชนฟังอยู่ในถิ่นที่เหมาะสม พึงกระทำอริยชนให้เป็นมิตร ถึงพร้อม ด้วยความตั้งตนไว้ชอบ มีบุญที่ได้กระทำ ไว้ในปางก่อน ธัญชาติ ทรัพย์ ยศ ชื่อ เสียงและความสุข ย่อมหลั่งไหลมาสู่ นรชนนั้น” ทนง ออ้างอง ๑.พระไตรปิฎกสำหรับเยาวชน เล่ม 4 ๒.มงคลชีวิต ฉบับธรรมทายาท เล่ม ๑ กัลยาณมิตร ๑๓๙ ธันวาคม ๒๕๓๙